کویت به آشتی دادن تهران و ریاض می‌اندیشد؟

انتخاب: حمد البلوشی در المانیتور نوشت: در جهان عرب واکنش‎ ‎ها نسبت به تصمیم دونالد ترامپ درخروج از توافق هسته ای متفاوت ‏است. از یک سو عربستان سعودی، امارات متحده عربی و بحرین به شدت از اقدام ترامپ حمایت کردند و ‏از سوی دیگر سایر دولت های خلیج فارس با اتخاذ مواضع محتاطانه از یک موضع روشن نسبت به این ‏مسئله خودداری کردند. موضع دولت کویت نسبت به تصمیم ترامپ در مورد توافق هسته ای به دلیل ارتباط ‏نزدیک با عربستان سعودی و اتحاد با آمریکا قابل توجه است. ‏

به گزارش «انتخاب»، در ادامه این گزارش آمده است: دولت کویت پس از استقلال از بریتانیا در سال ۱۹۶۱م از ابزارهای مختلف خود برای تامین امنیت و بقا ‏استفاده کرده است. پس از آزادسازی از عراق در سال ۱۹۹۱، دولت کویت برای تامین بقای به خود به قدرت ‏های بین المللی متکی بوده است. کویت به جز حمایت از عراق در جنگ با ایران در سال ۱۹۸۰-۱۹۸۸؛ ‏همواره از در روابط خود با سایر کشورهای همسایه از استراتژی موازنه بخشی حمایت کرده است. امروزه ‏دولت کویت برای دستیابی به اهداف خود به سیاست میانجیگری تکیه کرده است. برای نمونه آن ها در جنگ ‏یمن و بحران قطر تلاش های میانجی گرایانه گسترده ای انجام دادند. مواضع کویت نسبت به خروج آمریکا ‏از برجام را می توان تلاشی برای جذب اعتماد ایران برای اتخاذ سیاست میانجیگرانه ی در حل و فصل ‏اختلافات بین تهران و ریاض نگریسته شود. ‏

نویسنده در ادامه معتقد است با وجود روابط نزدیک بین کویت و عربستان سعودی؛ آن ها از این که کویت ‏قربانی بعدی سیاست تحمیل عربستان علیه قطر باشند نگرانی دارند. اما برای درک این مسئله لازم است که به ‏تفاوت ابعاد و جنبه های سیاست خارجی کویت و قطر اشاره کنیم. با شروع تحولات انقلابی در جهان عرب؛ ‏دولت کویت مخالف این تحولات بوده است. در سال گذشته امیر کویت در نشست اتحادیه عرب در اردن ‏گفت: « اصطلاح بهار عربی یک توهم است که صرفا امنیت برادرانمان را تضعیف کرده و جلوی توسعه ی آن ‏ها را گرفته است.» علاوه بر این امیر کویت بر خلاف امیر جوان قطر، روابط نزدیکی با پادشاه عربستان دارد.‏

اگرچه بین کویت و قطر تفاوت هایی وجود دارد اما به این معنا نیست که انچه که برای قطر اتفاق افتاده ‏است برای کویت روی نخواهد داد. نخست به این دلیل که بر خلاف شرایط اکثر کشورهای شورای همکاری ‏خلیج فارس ، اخوان المسلیمن در حیات سیاسی کویت فعال هستند. اخوان المسلمین در کشور کویت به ‏عنوان سازمان تروریستی در نظر گرفته نمی شوند بلکه آن ها در پارلمان کنونی کویت عضویت دارند. ‏

دوم، با وجود نگرانی های کویت در مورد ایران، روابط نسبتا خوبی با جمهوری اسلامی ایران ‏دارد. در واقع عدم تایید اقدام ترامپ در کناره گیری از برجام می تواند گام مهمی برای حفظ روابط کویت با ‏تهران قلمداد شود . با وجود سوظن های عربستان، این کشور از زمانی که درسال ۲۰۱۵ برجام منعقد شده ‏است از آن حمایت و پشتیبانی کرده است زیرا که آن را برای صلح و ثبات منطقه ای حیاتی می داند. در ‏واقع موضع کنونی کویت در مورد تصمیم ترامپ در خروج از توافق هسته ای حاکی از مخالفت آن ‏ها از شکل گیری یک جنگ جدید در منطقه است. محاسبات کویت مبتنی بر این است که اگر فشارهای ‏خارجی علیه ایران بیشتر شود زمینه جنگ تهران با کشورهای غربی و متحدان ‏عربی را فراهم می کند. شروع جنگ جدید به امنیت کشورهای کوچک تر منطقه صدمه خواهد زد.‏

به طور کلی جنگ بین آمریکا و ایران می تواند کویت را به دلیل اتحاد با ایالات متحده آمریکا در یک ‏موقعیت آسیب پذیری قرار دهد. بنابراین کویت با اقداماتی که تهدیدی برای صلح و ثبات منطقه است و می ‏تواند تاثیر منفی بر برنامه آینده این کشور داشته باشد مخالفت کرده است. برای نمونه می توان به طرح « ‏کویت جدید» اشاره کرد که درصدد دستیابی به یک مجموعه ای اهداف جاه طلبانه تا سال ۲۰۳۵ است که با ‏پروژه « شهر ابریشم» و تلاش آن ها برای توسعه جزایر کویتی مرتبط است. هدف این اقدامات تلاش برای ‏جذب سرمایه گذاری بین المللی و افزایش تعاملات اقتصادی با همسایگان از جمله ایران است. بنابراین ‏شروع جنگ جدید در منطقه قطعا این برنامه را برهم خواهد زد. ‏

نویسنده در ادامه بر این تاکید کرد که مخالفت کویت با خروج آمریکا از برجام به معنای تایید سیاست های ‏منطقه ای ایران نیست و همچنین اختلاف نظر آن ها با عربستان در زمینه برجام هم به معنای تیرگی روابط با ‏ریاض نیست. این در حالی است که در طی سال های گذشته در بسیاری موارد کویت تعهد خود را نسبت به ‏عربستان در برقراری رابطه خوب نشان داده است که می توان به خروج سفیر کویت از ایران پس از حمله به ‏مقر دیپلماتیک عربستان توسط معترضان ایرانی و دستگیری نواف الرشید شهروند قطری و انتقال آن به ‏عربستان سعودی اشاره کرد. بنابراین با وجود دیدگاه متفاوت آن ها نسبت به خروج آمریکا از برجام این ‏مسائل می تواند به عنوان نشانه ای از تعهد کویت به یک رابطه مثبت با عربستان سعودی در نظرگرفت.‏