توصیه به تازه وارد‌های بورس

گفت‌وگو روزنامه اعتماد با سعيد صمدي، عضو هيات علمي دانشگاه اصفهان:

شاخص بورس مجددا وارد سير صعودي شده است. اين در حالي است كه فارغ از نزولي چند روزه در شاخص، بازار سرمايه ركورد‌شكني‌هاي زيادي را همزمان با تلاطم بازارهاي موازي تجربه كرده بود. دليل اين رشد يك‌باره چه بود؟ ‌

بخشي از اين افزايش‌ها، نتيجه وجود نقدينگي‌هاي سرگرداني بود كه در نتيجه سياست كاهش نرخ سود بانكي ايجاد شده بودند. از طرفي بازدهي مناسبي كه براي برخي شركت‌هاي بورسي پيش بيني مي‌شد نيز در اين رشد شاخص تاثيرگذار بودند.

با وجود آنكه اتخاذ سياست تك نرخي كردن ارز و اختصاص مبلغ ٤ هزارو ٢٠٠تومان، ترمزي براي فعاليت اين دست شركت‌ها بود ولي جامعه پيش‌تر از دولتي‌ها مي‌دانست كه بازاري ديگر براي ارز در راه خواهد بود و همين سبب شد كه همچنان در سايه افزايش نرخ ارز به سود آوري اين شركت‌ها اميدوار باشند. بخش خصوصي بيشتر از دولتي‌ها توانست شرايط را ارزيابي كند و دريابد كه اصراردولت به تثبيت قيمت ٤ هزارو ٢٠٠تومان ماندگار نيست البته منظور شركت‌هايي است كه دربخش فلزات و معدني فعال هستند و همچنين پتروشيمي‌ها كه رشد شاخص كل را نيز همين شركت‌ها كنترل مي‌كردند.

به چند روز پيش برگرديم كه شاخص كل با وجود ركوردهاي خيره‌كننده‌اي كه ثبت كرده بود وارد سير نزولي شد، دليل اين اتفاق را در چه مي‌بينيد؟

طبيعتا هر رشدي با نرخ غير‌قابل تصور با نزول همراه خواهد بود. اينكه ظرف يك هفته بيش از ١٠ هزار واحد رشد در شاخص كل را تجربه كنيم طبيعتا نياز به يك استراحت و مكثي داشت كه البته با يكسري مسائل اجتماعي، اعتراضات و... نيز همزمان بود. همين عوامل سبب شد كه از سرعت رشد شاخص كاسته شود و ديديم كه اندكي نزول را نيز تجربه كرد.

ماهيت بازار سرمايه مي‌طلبد كه همواره با فرازو نشيب توام باشد وهمين نوسانات است كه بايد موتور حركت آن را روشن نگه دارد و از طرفي انتظار افزايش‌هاي بيش از اين با منطق بازار مقارن نبود. نگاه تخصصي در اين رابطه چه مي‌گويد؟ آيا اين افزايش قيمت را مي‌توان نوعي حباب قيمتي در بازار بورس تعريف كرد؟

حباب قيمتي با جهش سريع قيمتي متفاوت است. لزوما هر جهش سريعي به معناي حباب نيست ولو اينكه مي‌تواند حباب نيز باشد يا زمينه‌ساز آن شود. اگر ارزش جايگزيني شركت‌ها و رشدي كه به واسطه نرخ ارز اتفاق افتاد را مبناي محاسبه قراردهيم بازارما همچنان مي‌تواند صعودي باشد. حال اين رشد مي‌تواند در يك دوره ٢٠ روزه باشد يا در دوره‌اي ٣ ماهه اتفاق بيفتد. از طرفي منطقي‌تر اين است كه كندتر رشد كند چراكه در صورت كند بودن است كه استمرار بيشتري دارد.

افزايش نقدينگي در بازارها سبب شده است بخشي ازسرمايه‌گذاران بازار سرمايه را تازه واردان تشكيل دهند. براي اين قبيل افراد چه پيشنهادهايي داريد؟

بهتر است تازه واردان به سمت شركت‌هاي سرمايه‌گذاري و صندوق‌هاي سرمايه‌گذاري بروند كه از طرف كارگزاري‌ها ارايه مي‌شوند. از اين طريق با خريد سبدهاي سهامي كه ارايه مي‌شوند حاشيه ريسك خود را كنترل خواهند كرد. از طرفي بر اساس تحليل‌هاي تكنيكال وارد عمل شوند و تحث تاثيرجو حاكم تصميم‌گيري نكنند كه وارد حركت‌هاي توده‌اي نشوند.

آيا مي‌توان براي سرو سامان دادن به اين وضعيت بازار سرمايه جهت كاهش دامنه نوسانات در شاخص بورس، تدبيري انديشيد؟

بايد يك سري نهاد در نقش حمايتگر وجود داشته باشند تا زماني كه يك سهم بيش از حد رشد كرد يا بي‌دليل نزول داشت آن را به ترتيب با افزايش يا كاهش عرضه كنترل كنند و نوعي تنظيم قيمتي در بازار داشته باشند، البته بايد حدود فعاليت اين نهادها دقيقا تعيين شود. نهادها و شركت‌هاي تحليل سرمايه و شركت‌هاي بازارساز مي‌توانند اين وظايف را انجام دهند و خود وزارت اقتصاد نيز در شرايطي كه بازار تشنه است مي‌تواند عرضه‌هاي اوليه خود را تسريع كند.

با توجه به ماهيت بازار بورس چه ميزان افت و خيز براي بازاربورس طبيعي است؟

در شرايط كنوني به نظرمن رشد ٥٠٠ تا ٦٠٠ واحدي براي بورس ميزان خوب و مناسبي است.

انتشار گواهي پيش فروش سكه در بازار بورس كالا با وجود مطرح شدن همچنان اجرايي نشده است، در كنار مسائل مربوط به اجرايي شدن اين سياست آيا اين تصميم مي‌تواند راهگشا باشد؟‌

با توجه به روال اجرايي آن به نظر مي‌رسد كه تصميم آنچنان پخته‌اي نبوده است. ماهيت تصميم خوب است ولي متاسفانه اينكه سياستي را براي عموم اعلام كرده و نتوانيم آن را اجرايي كنيم، بدبيني‌هايي را نسبت به بازار به وجود آورده است.