سرانجام تقلای ریاض برای دستیابی به انرژی اتمی

انتخاب: الاخبار در مطلبی به قلم على الغلاف محمد بلوط و وليد شرارة نوشت: آمریکایی ها عیدی هسته ای خود، یعنی حق غنی سازی اورانیوم را در عید فطر به سعودیها ندادند و همچنان سعودیها در انتظار حل اختلافات بین کنگره و کاخ سفید در مورد این مساله هستند.

این نشریه عرب زبان ادامه داد: طبق اطلاعات رسیده به الاخبار، پیش بینی ها در مورد عقد توافق هسته ای بین عربستان و آمریکا تا پیش از پایان عید فطر، محقق نشده است. قرار بود وزیر انرژی آمریکا پیش از اواسط ماه جاری برای عقد این قرارداد وارد ریاض شود؛ اما کنگره همچنان مخالف است.

مناقشه و جنگ شروطی که اسرائیل، کنگره، وزارت انرژی و کاخ سفید در آن مشارکت دارند، حول مشکل مخالفت عربستان با دادن تعهد به عدم غنی سازی اورانیوم می گردد، یعنی از بین بردن احتمال ورود ریاض به باشگاه مالکان سلاح اتمی . این مذاکرات سرنوشت معامله ای بی سابقه را مشخص می کند و می تواند خواسته سعودیها برای کسب جایگاه یک قدرت منطقه ای، در مقابله با قدرت ایران را عملی کند.

در این میان، اسرائیل با قدرت با هر گونه تلاشی از سوی سعودی ها برای رهایی از قید و بندهای غنی سازی اورانیوم مخالفت می کند و به نظر می رسد ورود اسرائیل به خط مذاکره علنی در این مورد، نشان دهنده موافقت ترامپ با هسته ای شدن عربستان، در چارچوب مقابله آن با ایران است و وی قصد دارد به ریاض حق غنی سازی اورانیوم را بدهد؛ احتمالی که می تواند تغییر بزرگی را در مبانی امنیتی در خاورمیانه ایجاد کند.

اطلاعات رسیده به الاخبار حکایت از آن دارد که باقی ماندن این معامله بر روی میز واشنگتن، و رد نشدن کامل آن، اولا به معنای اختلافات داخلی دردولت آمریکا در این باره است و به شکل خاص به ایستادن ترامپ پشت گروه موافق با هسته ای شدن عربستان، بازمی گردد.

این اختلافات به داخل لابی صهیونیستی رسیده و دو جناح هستند که معتقدند بهتر است تمرکز بر روی خطر هسته ای ایران برای اسرائیل و مهار ایران از طریق ائتلاف با عربستان باشد و اعتراضی به معامله هسته ای با سعودیها نشود؛ این فلسفه موضع کاخ سفید است، در حالی که جناح دیگری، هسته ای شدن عربستان را خطرناکتر از برنامه هسته ای ایران می دانند و زیانهای ان را متوجه امنیت اسرائیل می بینند؛ چرا که هیچ ضمانتی برای تهدید آمیز بودن آن علیه اسرائیل وجود ندارد.

در هر صورت، در اختیار داشتن تکنولوژی هسته ای، حاشیه استقلال و حیثیت منطقه ای به عربستان می بخشد و این دو باعث می شود سیاست خارجی عربستان ضرورتا با منافع امریکا و اسرائیل سازگار نشود.

به این ترتیب عربستانی که ترامپ می گوید اگر حمایت آمریکا نباشد، از بین می رود، با در اختیار داشتن تکنولوژی هسته ای به یک بازیگر منطقه ای بارز تبدیل می شود که توان دفاع از خود را دارد و می تواند منافع خود را به نحوی تامین کند که حتی با استراتژی آمریکا در تعارض باشد.

طبق گزارشها، عربستانی ها ارتباطاتی با کادرهای عربی، فلسطینی، مصری، اردنی و لبنانی داشته اند تا به آن برای ایجاد یک پایگاه کمک کنند و حتی ممکن است مجبور شود دغدغه پیوستن به ایران را نیز داشته باشد.

اما آیا سعودیها پیش از ناامیدی از کنگره و عقد معامله ای با آن بدون تعهد در مورد عدم غنی سازی اورانیوم، مدتی طولانی منتظر می مانند؟

پاسخ این سوال ان است که سعودیها به احتمال زیاد منتظر تغییر نظر اعضای کنگره آمریکا نمی مانند. درست است که آنها غنی سازی با استفاده از تکنولوژی امریکا و ابزارهای آن را عاملی سیاسی و استراتژیک برای پوشش دادن طرح هسته ای خود می دانند، اما می توانند در صورت ادامه مخالفت کنگره، خواسته های خود در این باره را متوجه آسیا کنند؛ کاری که پیش از انها اماراتی ها کردند.

این در حالی است که اطلاعات نشان دهنده آن است که یک هیئت علمی هسته ای طبق تکنولوژی کره جنوبی در حال فعالیت هستند و شاید قراردادی با سئول امضا کنند؛ قراردادی که نیازی به امضای بند123 از سوی سعودیها ندارد.