حاشیه‌های پیام جنسیتی بیلبورد‌های شهرداری

روزنامه آرمان: بهشت زیر پای مادران است نه کارمندان؛ همین یک جمله کافی است تا بدانیم نیمی از جمعیت جامعه در این شرایط نا بسامان اقتصادی که مجبور به کار کردن هستند، نادیده انگاشته می‌شوند. تبلیغاتی که گاهی سنگ محک آنها بر هیچ قاعده و اصولی نیست و صرفا قصد دارند موجی از بی‌عدالتی را در جامعه ترویج دهد.

اگر در گذر از خیابان‌های پرجمعیت تهران چشمتان برخی بیلبوردها را نبیند، حتما در فضای مجازی متوجه بازتاب آن خواهید بود. بیلبوردهایی که تریبون را از آن خود کرده و به شعور مردم توهین می‌کنند. از بیلبورد توهین‌آمیز جام‌جهانی در میدان ولیعصر گرفته که چندی پیش موجی از حواشی را به راه انداخت و درصدد بود نیمی از جامعه را نادیده بگیرد تا بنری که اخیرا در فضای مجازی دست به دست می‌شود و می‌گوید که «بهشت زیر پای مادران است نه کارمندان» یا هزار و یک بیلبورد دیگر که قصد فرهنگسازی دارند، اما صرفا شاهد هستیم که نتیجه معکوسی را از خود ساطع می‌کنند.

آنچنان که پروانه سلحشوری عضو فراکسیون زنان مجلس در اعتراض به این بنر جنجالی گفته بود: بهشت درجات مختلفی دارد و درجات بالای آن متعلق به مادران کارمند و شاغل است. به گفته پروانه سلحشور کسانی که این‌گونه می‌خواهند زنان را خانه‌نشین کنند نه تنها موفق نخواهند شد، بلکه موج انزجار و نفرت نسبت به این‌گونه رفتارها بیشتر می‌شود.

ما زنان هم می‌توانیم کار در خانه و مادری خود را داشته باشیم و هم می‌توانیم برای کل جامعه مادری کنیم. گرچه مدتی پیش این اظهارنظرات انجام شده است، اما دوباره می‌بینیم که تصویر این بنر در فضای مجازی واکنش سلبریتی‌ها را نیز برانگیختانده است. در واقع در این مقال نوع رویکرد مهم است.

اینکه هر از گاهی بنر و بیلبوردی با این مضامین در سطح شهر نصب می‌شود. انگار که شکاف جنسیتی به تبلیغات محیطی شهر هم راه یافته و جنس زن را نشانه گرفته است، چرا که مفاهیم قصد دارند به طرقی مانع‌ حضور زنان در جامعه شوند.

آنچه در این میان حائز اهمیت است، نحوه نظارت‌هاست. اینکه هزینه‌های سنگینی که صرف بیلبوردها در سطح شهر می‌شوند، به جیب کدام ارگان می‌‌رود و آیا بر محتوای این بیلبوردها دقت‌عملی صورت می‌گیرد که موجب تهییج افکار عمومی نشود یا نه؟ سوالاتی که هنوز هم پاسخ آن در هاله‌‌ای از ابهامات قرار دارد.

اسماعیل قدیمی، کارشناس ارتباطات و استاد دانشکاهنیز می گوید: اگر وسایل ارتباط جمعی براساس تفکیک جنسیتی حقوق زن و مرد را در تبلیغات نادیده بگیرند، کارکردشان دچار انحراف می‌شود، چرا که هیچ وسیله ارتباطی حق ندارد با استفاده از قدرت، بودجه عمومی و رانت‌هایی که در اختیارش است، حق نیمی از جمعیت را ضایع کند. همچنین اگر شهرداری، صدا و سیما، ارگان‌های حکومتی و... بیلبوردهایی را با توهین به شعور جامعه نصب کنند، قطعا کارآمد نخواهند بود.