بوی خون در کنسولگری عربستان

خبرگزاری ایسنا: خبرگزاری رویترز به نقل از دو منبع آگاه در ترکیه خبر داد، مقام‌های این کشور بر این باورند که روزنامه‌نگار منتقد سعودی که پس از ورود به کنسولگری ریاض در استانبول ناپدید شده بود، در داخل ساختمان این مقر دیپلماتیک به قتل رسیده است.

یک مقام ترکیه به خبرگزاری رویترز گفته است: ارزیابی اولیه پلیس ترکیه این است که جمال خاشقجی در کنسولگری عربستان در ترکیه کشته شده است. ما معتقدیم این قتل با قصد قبلی بوده و جسد به خارج از کنسولگری منتقل شده است.

یک منبع سعودی قتل این روزنامه‌نگار در ساختمان کنسولگری را تکذیب و در بیانیه‌ای اعلام کرد که این اتهامات بی‌اساس است.

وزارت امور خارجه آمریکا نیز اعلام کرده که به دنبال اطلاعات بیشتر درباره آنچه رخ داده، است و اوضاع را به دقت رصد می‌کند.

در همین حال، یک منبع امنیتی ترکیه به رویترز گفته است که گروهی متشکل از ۱۵ تبعه سعودی از چند مقام در دو هواپیما عازم استانبول شده و در همان روزی که خاشقجی آنجا بوده، به کنسولگری رفته‌اند و سپس از ترکیه خارج شده‌اند.

این منبع تصریح کرد، مقامات ترکیه می‌کوشند این افراد را شناسایی کنند. خبرگزاری آنادولو نیز گزارش داده که این گروه از اتباع سعودی مدت کوتاهی در کنسولگری بوده‌اند.

یاسین اوکتای، نماینده حزب عدالت و توسعه ترکیه و مشاور رجب طیب اردوغان، رئیس‌جمهوری این کشور پیش‌تر گفته بود: خاشقجی یا با یک خودروی شیشه دودی از ساختمان کنسولگری عربستان در استانبول خارج شده و یا هنوز داخل این ساختمان است.

دادستانی ترکیه رسماً تحقیقاتی را درخصوص ناپدید شدن روزنامه‌نگار منتقد عربستانی در استانبول آغاز کرده است. در همین حال، پیش از این یک منبع در کشورهای عرب حوزه خلیج فارس مدعی شد، مقامات عربستان به آنکارا اطلاع داده‌اند که این روزنامه‌نگار منتقد سعودی به ریاض منتقل شده است.

با بالا گرفتن تنش‌ها، عربستان با هدف تلاش برای مقابله با اتهامات مطرح شده در ماجرای مفقود شدن این روزنامه‌نگار منتقد، به تازگی به خبرنگاران خبرگزاری رویترز اجازه بازدید از کنسولگری ریاض در استانبول را داد. خبرگزاری رویترز گزارش داد، خبرنگاران این خبرگزاری ساختمان شش طبقه کنسولگری عربستان در استانبول را مورد بازدید قرار دادند. محمد العتیبی، سرکنسول عربستان در مصاحبه‌ای گفت: مایلم تایید کنم که جمال خاشقجی نه در عربستان و نه در ساختمان کنسولگری است و سفارت و کنسولگری ما در حال تلاش برای یافتن او هستند.

ناپدید شدن جمال خاشقجی، روزنامه‌نگار منتقد عربستانی پس از مراجعه به کنسولگری ریاض در استانبول به چالشی جدی برای سعودی‌ها تبدیل شده است.

جمال خاشقجی سه‌شنبه گذشته به کنسولگری عربستان رفته تا مدرکی دال بر جدایی از همسر سابقش دریافت کند تا بتواند با خدیجه، نامزد ترک خود ازدواج کند. یک مقام عربستان سعودی روز چهارشنبه تائید کرد که خاشقجی برای کارهای اداری به کنسولگری وارد شده بود اما افزود، او پس از مدت کوتاهی ساختمان را ترک کرد. خدیجه گفته بود، نامزدش از این که مجبور بود به کنسولگری برود، ناراحت و عصبی بوده است.

در هنگام ورود، به خاشقجی گفته شده تلفن موبایل خود را تحویل دهد؛ اقدامی که در شماری از سفارتخانه‌ها و کنسولگری‌ها انجام می‌شود. خدیجه گفته است، تلفن نامزدش نزد اوست و خاشقجی به او گفته در صورتی که از کنسولگری برنگشت، با یکی از مشاوران رجب طیب اردوغان که از دوستانش است، تماس بگیرد.

مختصری درباره خاشقجی

خاشقجی ۵۹ ساله، روزنامه‌نگار، گزارشگر خارجی، سردبیر و مقاله‌نویس سعودی قدیمی و باتجربه است که آثارش در گذشته در پادشاهی آل سعود که بیش از حد محافظه‌کار است، بسیار جنجالی و مناقشه‌آمیز محسوب می‌شد. پس از آنکه محمد بن سلمان به عنوان ولیعهد عربستان و جانشین ملک سلمان ۸۲ ساله برگزیده شد، وی در تبعیدی خودخواسته به آمریکا سفر کرد.

به گزارش ایسنا، خاشقجی به عنوان یکی از همکاران واشنگتن‌پست مقالاتی را درباره عربستان سعودی نوشت که شامل انتقاد از جنگش در یمن، اختلافات دیپلماتیک اخیر ریاض با کانادا و بازداشت فعالان حقوق زنان به دنبال صدور اجازه رانندگی به زنان در این کشور می‌شد.

خاشقجی در یکی از مقالات خود مورخ ۲۱ مه برای روزنامه واشنگتن پست نوشت: این بازداشت‌ها مخمصه و وضع خطرناکی را که همه شهروندان عربستان سعودی با آن مواجه هستند، نشان می‌دهد. از ما خواسته شده تا امید آزادی سیاسی را رها کنیم و درباره این بازداشت‌ها و ممنوعیت‌های سفر که نه تنها منتقدان بلکه خانواده‌های آنها را نیز تحت تاثیر قرار داده، سکوت اختیار کنیم. آنها انتظار دارند که ما این اصلاحات اجتماعی و ولیعهد عربستان را به شدت تحسین کنیم و از نزدیک شدن به شهروندان سعودی پیشگام که دهه‌ها پیش جرأت کرده‌اند و به این مسائل پرداختند، اجتناب کنیم.

خاشقجی به خاطر مصاحبه‌هایش با اسامه بن‌لادن، رهبری سابق القاعده بین سال‌های ۱۹۸۷ تا ۱۹۹۵ معروف است. در اوایل دهه ۱۹۹۰ خاشقجی تلاش کرد تا بن‌لادن را متقاعد به آشتی با خاندان سلطنتی آل سعود و بازگشتش از سودان به خانه کند اما بن‌لادن این پیشنهاد را رد کرده بود.

خاشقجی روابطش با سران سعودی را حفظ کرده و در سال ۲۰۱۵ میلادی با حمایت شاهزاده ولید بن طلال، یک شبکه خبری ماهواره‌ای تحت عنوان العرب از بحرین راه‌اندازی کرد. این شبکه تنها ۱۱ ساعت فعالیت داشت و پس از آن تعطیل شد. شاهزاده بن طلال نیز پس از آن توسط شاهزاده محمد بن سلمان در سال ۲۰۱۷ میلادی بازداشت شد.

خاشقجی در مقاله‌ای مورخ هفت اوت نوشت: در حال حاضر شهروندان عربستان دیگر دلیل منطقی پشت این موج بی‌وقفه بازداشت‌ها را درک نمی‌کنند. این بازداشت‌های تعمدی بسیاری را به سکوت وادار کرده و بسیاری دیگر را نیز مجبور به ترک کشور کرده است.

وی در نصیحتی به پادشاه عربستان سعودی نوشت: راه بهتری نیز برای پادشاهی عربستان برای اجتناب از انتقادات غرب وجود دارد: تنها کافی است که فعالان حقوق بشر را آزاد و بازداشت‌های غیرضروری را که وجهه عربستان را لکه دار کرده، متوقف کنید.