کار تهران و مسکو به تقابل می‌کشد؟

نامه نیوز: اخیرا رسانه های رژیم صهیونیستی مدعی پیشنهادی از سوی روسها درباره خروج ایران از سوریه در ازای رفع تحریمهای آمریکا علیه ایران شدند که معاون وزیر خارجه روسیه آنرا تکذیب کرد.

طبق گزارش رسانه های صهیونیست؛ بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر این رژیم در یک جلسه استماع خصوصی در مورد پیشنهاد جدید روسیه به اسرائیل و آمریکا در رابطه با ایران سخن به میان آورده است. پیشنهادی که براساس آن مسکو به تل‌آویو و واشنگتن گفته که تحریم‌های ایران در ازای خروج از سوریه لغو شوند.

نتانیاهو این موضوع را در جریان یک جلسه استماع که در کمیته روابط خارجی و امنیت کنست این رژیم برگزار می‌شد، اعلام کرده است.

منابع صهیونیست در این باره گفته‌اند که نتانیاهو مشخص نکرده است این پیشنهاد در جریان دیدار کوتاه او با ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه که هفته گذشته در پاریس انجام گرفت مطرح شده است اما از لحن سخنان نتانیاهو به‌نظر می‌رسید که چنین پیشنهادی در همین دیدار از سوی طرف روس داده شده است.

رسانه های صهیونیست، همچنین از ابراز خرسندی نتانیاهو در مورد دیداری که با پوتین داشته است خبر داده‌اند و تاکید کردند که روسیه نمی‌تواند به تنهایی ایران را از سوریه خارج کند و برای این اقدام به کمک دیگر قدرت‌های جهانی نیاز دارد.

نتانیاهو مدعی شده است که هم‌اکنون روسیه و آمریکا درحال بررسی راه‌هایی هستند که می‌توانند نفوذ ایران را در سوریه کاهش دهند که البته یکی از روش‌های پیش‌رو معافیت تحریمی برای ایران است.

بجز اینکه آیا چنین موضوعی واقعا صحت دارد یا نه این سوال مطرح است که آیا چنین موضوعی می تواند عملی شود؟ عملی شدن این موضوع به نفع کدام بازیگر است؟ آیا روسها در سوریه با حضور ایران مشکل دارند و نگران آینده سوریه برای خود هستند؟

در اینکه برخی منافع ایران و روسیه در سوریه به شکل دقیق با همدیگر منطبق نیست شکی نیست. همکاری دو کشور در زمان حضور داعش بسیار تنگاتنگ بود و روابط نزدیکی برای غلبه بر تروریسم شکل گرفت. اما در حال حاضر وضعیت جدیدی را در برخی جبهه ها می توان مشاهده کرد. این وضعیت وقتی پیچیده تر می شود که منافع متضاد دیگر بازیگران مانند امریکا و اسرائیل هم پیش می آید.

روسها در حالت کلی خود را بازیگر غالب صحنه سوریه می دانند و برای دیگر کشورها نقش کوتاه مدت قائل هستند. همچنین روسیه تمایل ندارد وضعیتی در سوریه شکل گیرد که تضادی نگران کننده با امریکا داشته باشد. نگرانی دیگر روسیه تقابل ایران و اسرائیل است. روسیه با هر دو بازیگر روابط گرمی دارد و به نوعی نقش متوازن کننده را در سوریه بین این دو قدرت بازی میکند و تمایل ندارد دشمنی دو طرف به پیچیده شدن بحران سوریه بینجامد.

در چنین وضعیتی پیشنهاد خروج ایران از سوریه به بهای کاهش تحریمها مطرح می شود. این خبر شاید بیشتر از آنکه به نفع روسها باشد به نفع اسرائیل است. آنها بیش از هر چیز نگران جبهه های شمالی سوریه و حضور نیروهای مقاومت هستند. برای آنها در دسترس بودن مرزهای اسرائیل از سمت سوریه به معنی یک باخت بزرگ در سوریه است. اینکه سرزمین های اشغالی در دید و دسترس نیروهای ایرانی و حزب الله باشد.

خروج ایران از سوریه به بهایی که چند و چون آن مشخص نیست برای اسرائیلی ها می تواند کیکی آماده باشد. کیکی که بهای آن را اگر قرار باشد پرداخت کنند باید از جیب امریکایی ها پرداخت شود.

اما این مسئله از چند جهت عملیاتی نیست. اول اینکه ایران برای موضوعات مختلف تفکیک قائل شده و تمایل ندارد به سوریه و حضورش در آنجا قیمت و حد و حدود گذاشته شود. از این رو موضوع برجام و تحریمها از سوی ایران با موضوع حضور در سوریه قابل جمع نیست. از سویی امریکای ترامپ به هر روی باریگری نیست که بخواهد چنین معامله با ایران داشته باشد.

ترامپ هیچ امتیازی برای ایران قائل نیست. او فشار همه جانبه بر ایران را از جوانب مختلف خواستار است. نظر ترامپ این است که فشار تحریمها باید به قدری باشد که ایران خود مجبور به کاهش فعالیتهای برون مرزی شود. از این رو ایران نباید نفت بفروشد. نباید معامله بانکی با دیگر کشورها داشته باشد. نباید فعالیتهای منطقه ای داشته باشد و برنامه موشکی و هسته ای خود را نیز به مینیمم خود برساند.

از این رو شرایط برای کوچکترین معامله ای آماده نیست. ترامپ زیر توافقی زده است که بین شش کشور با ایران بسته شده بود. نه ایران تمایل دارد با طرفی که از توافق خارج شده صحبت کند و نه امریکای ترامپ قصد دادن امتیاز به طرف مقابل دارد. از این رو هر پیشنهادی برای رسیدن به توافقی که در یک سوی آن ترامپ نشسته باشد قابل مطرح شدن نیست.