آتش‌زدن کارتن خواب‌ها؛ کپی ناقص از شوخی غربی!

روزنامه آفتاب یرد در گزارشی نوشت: چند وقتی است که در فضای مجازی کلیپ‌ها‌یی از گذران اوقات فراغت افراد منتشر می‌شود که بسیار نگران کننده به نظر می‌رسد؛ رنگ و روی گذران اوقات فراغت و تفریحات جوانان تغییر کرده است و این تغییرات را می‌توان در قالب‌های مختلف از حیوان آزاری مشاهده کرد.

جوانی که یک گربه را آتش می‌زند و او را به صورت مشتعل به هوا پرتاب می‌کند و یا جوان دیگری که با تبر یک حیوان را به دو نیم تقسیم کرده و حالا رو به روی او نشسته و از او فیلم و عکس می‌گیرد، گواه همین تغییراتی است که در تفریح جوانان خودنمایی می‌کند! اما این روزها با موضوعی متفاوت رو به رو هستیم؛ فردی که کارتن خواب‌ها‌ را آتش می‌زند!

چند وقتی است که کلیپ‌ها‌یی از فردی که کارتن خواب‌ها‌ را آتش می‌زند منتشر شده است، فردی که نیروی انتظامی روز چهارشنبه هفته گذشته دستور اکید برای تشکیل کارگروهی برای شناسایی او داده بود و طی 24ساعت این فرد را دستگیر کرد. گفته می‌شود مهدی. ع 33ساله به عنوان فرد آتش افروز، متهم است بررسی سوابق او نشان می‌دهد که مهدی از مجرمین سابقه‌دار در زمینه قدرت نمایی و آزار و اذیت به ویژه آزار و اذیت است که پیش از این بارها دستگیر و روانه زندان شده است.

بله مهدی یک متهم سابقه دار است اما این را هم نباید فراموش کرد که به غیر از مهدی افراد دیگری هم در کلیپ‌ها‌ی منتشر شده حضور داشتند و مهدی را همراهی می‌کردند و به نوعی از آزار و اذیت دیگران لذت می‌بردند! افرادی که نیروی انتظامی آن‌ها‌ را اکبر متولد 1376 و محمود متولد 1379 معرفی کرده و خبر از دستگیری آن‌ها‌ داده است! پر واضح است که این افراد تازه دوران نوجوانی خود را طی کرده‌اند و پا به دوره پر فراز و نشیب جوانی گذاشته‌اند و معلوم است که با این سن کم افراد سابقه داری نیز نمی‌توانند باشند، همان طور که پلیس نیروی انتظامی هم از سابقه آنها چیزی نگفته است اما چرا این جوانان با این سن کم، آزار و اذیت دیگران را نوعی تفریح برای خود دانسته و به این کار پرداخته‌اند! چه موضوعی باعث می‌شود که آزار و اذیت دیگران به نوعی تفریح تبدیل شود؟

خیلی‌ها‌ معتقدند که افزایش این گونه رفتار‌ها‌ و به اصطلاح شوخی‌ها‌یی که در اجتماعی صورت می‌گیرد ریشه در کلیپ‌ها‌ی غربی که در فضای مجازی به ویژه اینستاگرام منتشر می‌شود، دارد! بارها دیده شده که کلیپ‌ها‌یی تحت عنوان شوخی‌ها‌ی مختلف در فضای مجازی منتشر می‌شود که مربوط به کشور‌ها‌ی غربی است؛ شوخی‌ها‌یی که در برخی موارد حتی به زد و خورد میان دو طرف منجر می‌شود و خیلی از افراد وقتی می‌بینند قربانی یک دوربین مخفی هستند با گفتن الفاظ مختلف که در خیلی از موارد به ناسزا تبدیل می‌شود از شرایط به وجود آمده خارج می‌شوند، در عین حال باید به این موضوع نیز توجه شود که هدف گیری در این کلیپ‌ها‌ افراد و اقشار آسیب دیده در اجتماع نیستند! بلکه افراد معمولی هستند که در سطح شهر در حال رفت و آمد هستند. بنا بر این اگر فرض را هم بر این بگذاریم که ریشه این گونه رفتار‌ها‌ بر گرفته از همان کلیپ‌ها‌ی دوربین مخفی غربی است که در فضای مجازی منتشر می‌شود باید گفت این موارد صرفا یک کپی ناقص و مشمئز کننده از اصل موضوع به شمار می‌آید و این موضوع را هم نمی‌توان نادیده گرفت که فرهنگ ما با فرهنگ غربی خیلی فاصل دارد و خیلی از این موارد در کشور ما نوعی تابو محسوب می‌شود!

جعفربای، آسیب شناس اجتماعی می‌گوید:« مدتهاست که جنس تفریحات ما عوض شده است؛ گذر زمان و تغییر و تحولات اجتماعی و فرهنگی منجر به تغییرات در نوع گذران اوقات فراغت افراد شده و چون انسان‌ها‌ تحت تاثیر تغییرات فرهنگی و اجتماعی خودشان هستند، اوقات فراغت خودشان را هم آن طور که می‌خواهند برنامه ریزی می‌کنند و وقتی حاکمیت به هر دلیلی مداخله‌ای در این برنامه ریزی‌ها‌ داشته باشد، تحت تاثیر همان تغییرات فرهنگی و اجتماعی با کنش‌ها‌ و واکنش‌ها‌ی مختلفی از شهروندان رو به رو می‌شود! درست است که فراغت انسان وقتی است که به خود فرد تعلق دارد و همه انسان‌ها‌ دوست دارند نحوه گذران اوقات فراغت خود را خودشان برنامه‌ریزی کنند اما متاسفانه باور نادرستی وجود دارد که برخی معتقدند حتی در گذران اوقات فراغت هم باید مداخلاتی صورت بگیرد و اینجاست که واکنش‌ها‌ متفاوت می‌شود و ما شاهد یک دگردیسی و تغییر همه جانبه در نحوه گذران اوقات فراغت انسان‌ها می‌شویم!»

او در ادامه توضیح داد: «همانطور که فرآیند رشد بشری در اوقات فراغت انسان‌ها‌ اتفاق می‌افتد همه انحرافات و کجروی‌ها‌ نیز در اوقات فراغت انسان‌ها‌ صورت می‌گیرد! بسیاری از ناهنجاری‌ها‌ی اجتماعی در اوقات فراغت انسان‌ها‌ شکل می‌گیرد بنابر این اگر ما بتوانیم فراغت را غنی کنیم و غنی سازی اوقات فراغت به معنای واقعی کلمه شکل بگیرد، می‌توانیم میزان سلامت در جامعه را تا حد زیادی افزایش دهیم. برای اوقات فراغت شهروندان باید برنامه ریزی شود نه اینکه مداخلاتی صورت بگیرد! باید امکانات و تجهیزات به شکل مساوی بین شهروندان تقسیم شود و عدالت فراغتی برای شهروندان به وجود بیاید.

او با تاکید بر این که عدالت فراغتی یک کلیدواژه جدید است که در سال‌ها‌ی اخیر روی آن تمرکز شده و جامعه شناسان در پی ایجاد دغدغه برای رسیدگی به این موضوع هستند، گفت: «عدم وجود عدالت فراغتی یک ظلم نابخشودنی به شهروندان محسوب می‌شود چرا که در صورت نبود عدالت فراغتی انسانها در زمان فراغت دچار یک نوع روانپریشی می‌شوند و به جای اینکه این وقت را صرف رهاسازی فشارهای همه جانبه روحی کنند از این زمان برای آزار و اذیت دیگران استفاده می‌کنند! انگار که این زمان برای تخلیه همه فشارهای روحی و روانی آنها بر دیگران است! برخی از آنها به آزار و اذیت مردم و یا حیوانات روی می‌آورند و از این موضوع نیز فیلم می‌گیرند! باید دید جامعه کنونی ما تا چه‌اندازه دچار روانپریشی‌ها‌ی همه جانبه شده که به همنوع آزاری روی آورده است!»

او با بیان این که این کار اوج سقوط اخلاقی در یک جامعه محسوب می‌شود، می‌گوید: « برنامه‌ریزی نکردن برای اوقات فراغت باعث می‌شود که انسان‌ها‌ از این زمان برای تخلیه فشارهای روحی و روانی خود استفاده کنند و ناچار به این رفتارهای ناهنجار گونه روی می‌آورند! نحوه گذران اوقات فراغت که بخشی از تفریح بشری محسوب می‌شود ریشه در باورها و اعتقادات و ریشه‌ها‌ی اخلاقی و انسانی یک فرد دارد؛ یک انسان اگر دچار روانپریشی و سقوط اخلاقی شود تصمیمات بسیار ناخوشایندی را برای نحوه گذران اوقات فراغت خود انتخاب می‌کند و اینها دارای یک ارتباط معنادار و لازم و ملزوم بین یکدیگر هستند! هر قدر باور‌ها‌ عمیق تر و واقعی‌تر باشند نحوه گذران اوقات فراغت نیز با اصول اخلاقی سازگارتر خواهد بود و اگر باورهای اخلاقی یک فرد عمیق و واقعی نباشد اوقات فراغت او دچار ابتذال می‌شود.»