شمشیر دو لبه حذف صفر از پول ملی!

خبرگزاری ایسنا: عضو شورای شهر کرج و استاد اقتصاد دانشگاه علامه طباطبایی با بیان اینکه حذف صفر از پول پس از جنگ جهانی دوم به کاهش تورم در آلمان کمک کرد، گفت: اما حذف صفر از پول در اقتصادی که در شرایط رشد باثبات قرار ندارد ممکن است تورم را تشدید کند.

غدیر مهدوی خاطرنشان کرده، دلیل اصلی تورم مازاد تقاضای اقتصاد است، یعنی عرضه و تولید پاسخگوی تقاضا در قیمت‌های موجود نیست، به عبارت دیگر در قیمت‌های موجود عرضه کم و تقاضا بیش از آن است لذا قیمت‌ها افزایش می‌یابد تا عرضه متناسباً افزایش (درصورت کشش پذیر بودن عرضه) و تقاضا کاهش یابد تا تعادل عرضه و تقاضا در بازار در قیمت بالاتر برقرار بماند.

وی تصریح کرده، برای رفع مشکل تورم هیچ راهی جز افزایش تولید وجود ندارد، برای افزایش تولید در اقتصاد باید موانع بر سر راه تولید، چون مانع کمبود منابع مالی، موانع سیاسی، فرهنگی، حقوقی، کمبود مواد اولیه و نیروی کار ماهر، قوانین و مقررات دست و پا گیر و ضعف تکنولوژی و موانع متعدد دیگر برداشته شده و شرایط برای تولید تسهیل شود.

مهدوی بیان کرده، در دنیای امروز پول صرفاً یک واحد شمارش است و برداشتن یک یا چند صفر از آن نقش برجسته‌ای ندارد. صرفاً در زمانی که اقتصاد در حالت رونق قرار گیرد و تولید و عرضه به رشد با ثباتی برسند، حذف صفر از پول می‌تواند در برطرف کردن بار روانی تورم کمک کند و به مردم از جهت ذهنی کمک کند تا منتظر افزایش قیمت بیشتر نباشند، این اتفاق پس از جنگ جهانی دوم در آلمان به مهار تورم کمک کرد.

اما چنانچه اقتصاد در شرایط رشد با ثبات تولید قرار نگرفته باشد، حذف صفر هیچ کمکی نمی‌کند و حتی می‌تواند تورم را تشدید کند، زیرا در حالت انتظارات تورمی، مردم افزایش قیمت از ده تومان به پانزده تومان، یعنی پنجاه درصد افزایش را راحت‌تر از افزایش قیمت از صد تومان به صد و پنجاه تومان، یعنی همان پنجاه درصد افزایش، می‌پذیرند.

حذف صفر‌های ریال در شرایط فعلی مناسب نیست

پیش از این، یک استاد اقتصاد دانشگاه خوارزمی هم در گفتگو با ایسنا، با بیان اینکه حذف صفر از پول تأثیری در متغیر‌های کلان اقتصادی ندارد و البته تورم در ایران آنقدر لجام گسیخته نیست که ما را درگیر حذف صفر برای سهولت در مبادلات پولی بکند، گفته بود: تورم تا پایان سال ۹۷ در سناریوی خوشبینانه تا ۲۰ درصد و در بدبینانه‌ترین حالت تا ۵۰ درصد افزایش خواهد یافت.

وحید شقاقی بیان کرد: در اقتصاد‌هایی که ارزش پول ملی به شدت افت می‌کند و به تبع آن قدرت خرید نیز کاهش می‌یابد، حذف صفر از پول پس از پشت سر گذاشتن بحران و رسیدن به ثبات می‌تواند یک روحیه مثبت در جامعه ایجاد کند، بنابراین یکی از مهمترین نکات در طرح حذف صفر از پول ملی این است که در زمان آرامش این کار انجام شود نه اینکه در میانه بحران چند صفر از پول حذف شود. حذف صفر از پول ملی هیچ تأثیری بر متغیر‌های کلان اقتصادی همچون تورم ندارد و فقط می‌تواند نشانی از تغییر رویکرد داشته باشد و امید بیشتری به اقتصاد تزریق کند.

این استاد اقتصاد دانشگاه خوارزمی با تأکید بر اهمیت زمان حذف صفر از پول ملی اظهار کرد: اگر هنگامی که یک اقتصاد هنوز درگیر بحران است طرح حذف صفر از پول انجام شود نه تنها ذهنیت مثبتی در جامعه ایجاد نمی‌شود بلکه این تصور در میان مردم به وجود می‌آید که اوضاع آشفته است و تأثیر منفی خواهد گذاشت.

شقاقی با بیان اینکه حذف صفر از پول در کشورهایی، چون برزیل، ترکیه، هلند و زیمباوه اجرا شده است، ادامه داد: ونزوئلا نیز از کشور‌هایی است که این کار را انجام داده است؛ این کشور در حال حاضر با یک تورم ۴۰ هزار درصدی مواجه است و اگر صفر‌های پول را حذف نکند مردم این کشور در جابجایی پول به مشکل می‌خورند، بنابراین نمی‌توان اقتصاد ایران را در شرایطی تصور کرد که در آن نیاز به حذف صفر از پول ملی احساس شود، ضمن اینکه اگر هم قرار است این کار انجام شود باید پس از پشت سر گذاشتن بحران ارزی و در شرایط ترسیم یک آینده روشن باشد.

وی افزود: باید اجازه دهیم از این وضعیت عبور کرده و به یک ثبات برسیم و پس از آن محاسبه کنیم که آیا برداشتن صفر از پول ملی ارزش دارد یا خیر.