انتقال رانتی آب از سرشاخه‌های کارون؟!

روزنامه قانون: بحران در مديريت منابع آبي مرزهاي هشدار و فاجعه را در نورديده و وارد مرحله جديدي شده است. شايد جالب باشد بدانيد بحران آب در دولتي كه با شعار محيط زيست روي كار آمد، به اوج خود رسيده است.

انتقال آب و سدسازي روي سرشاخه‌هاي كارون در چهار محال و بختياري، قصه امروز نيست بلكه سال‌هاست اين پروژه‌ها در سكوت و همكاري خاموش مسئولان اجرا مي‌شوند و تيشه به ريشه محيط زيست كشور زده‌اند. هومان خاكپور، درباره تاريخچه پروژه‌هاي انتقال آب و سدسازي در استان چهارمحال بختياري گفت:« زردكوه يكي از مهم‌ترين رشته‌كوه‌هاي منطقه زاگرس است كه اهميت آن در توليد حجم بالاي آب است.

در شرايط نرمال، بارندگي كوهرنگ ۱۴۰۰ميلي‌متر در سال بوده است. اين منطقه داراي يخچال‌هاي برفي طبيعي بوده و آب در تمام فصل‌هاي سال در آن جريان دارد. اما آب كوهرنگ به‌صورت طبيعي به دو حوزه آبريز كارون و زاينده رود وارد مي‌شود البته بخش بزرگي از آن به كارون اختصاص داشته است. سهم زاينده‌رود حدود ۸۰۰ ميليون متر مكعب آب در سال بود. و سهم كارون نيز ۵ ميليارد متر مكعت بود. اما در حدود ۶۰ سال گذشته انتقال آب از زردكوه به زاينده رود آغاز شد.

نخستين پروژه انتقال آب با هدف تامين آب شرب و بخش كشاروزي به‌نام كوهرنگ يك اجرا شد. به دنبال آن در دهه شصت كوهرنگ دو با هدف تامين آب صنايع آب‌بري همانند فولاد و توسعه كشاورزي اجرا شد. تونل سوم كوهرنگ در سال ۷۵ آغاز شد و در حال حاضر تونل آن تكميل شده است و در مرحله ساخت سد قرار دارد. بايد سد ساخته شود تا آب را به داخل تونل هدايت و انتقال دهند. اما سد كوهرنگ سه نيز تاكنون به‌دليل كمبود اعتبار و اعتراض‌هاي مدني ساخته نشده است. اما هم‌اكنون جلوي رودخانه را بسته‌اند و از طريق پمپاژ؛ آب را به داخل تونل انتقال مي‌دهند».

یکی از این پروژه‌ها انتقال آب، بهشت‌آباد از چهارمحال وبختیاری به اصفهان است. پروژه‌ای که در مقطعی سازمان محیط زیست خبر توقف آن را داده بود اما بهشت‌آباد همچنان در حال اجر است.خاكپور در اين‌باره گفت: «رودخانه بهشت‌آباد يكي از سرشاخه‌هاي اصلي زردكوه است كه وارد درياچه سد كارون چهار مي‌شود.

پروژه بهشت‌‌آباد براساس آمار بارندگي در ترسالي؛ برنامه‌ريزي شده بود. در آن زمان قرار بود ۸۰۰ ميليون متر مكعب آب را از بهشت‌‌آباد به اصفهان، يزد و كرمان انتقال دهند. اما اجراي اين پروژه با خشكسالي در كشور همزمان شد. وزارت نيرو متوجه شد كه اين ظرفيت‌ها براي دوره ترسالي بوده و در حال حاضر چنين آبي در بهشت‌آباد وجود ندارد. به همين دليل اين ظرفيت‌ها بازنگري شد و براساس آمار جديد بايد ۵۸۰ ميليون متر مكعب آب از اين رودخانه انتقال يابد، در اين تقسيم‌بندي در حدود ۱۸۰ ميليون متر مكعب براي كرمان و ۱۵۰ ميليون متر مكعب يزد و باقي مانده براي اصفهان در نظر گرفته شده بود. نكته قابل توجه اينجاست كه اداره آب منطقه‌اي چهار محال و بختياري برآوردي انجام داده و اعلام كرده است كه ظرفيت بهشت‌آباد كمتر از ۲۴۰ ميليون متر مكعب است. به همين دليل اختصاص چنين آبي غير ممكن است».

خوزستان این روزها مترادف با ریزگرد، بحران آبی و خشکسالی است. سرزمینی که روزگاری با نخلستان، باغ‌های سرسبز، مزارع خرم، رودهای خروشان و تالاب‌ها، هوش از سر هر گردشگری می‌‌ربود هم‌اکنون به جهنمی برای خوزستانی‌ها تبدیل شده است که کوچ اجباری از سرزمین مادری را به ماندن در جلگه ترجیح می‌دهند.سال‌هاست که دیگر شاهد جوش و خروش کارون نیستیم، به‌جرأت می‌توان گفت یکی از دلایل اصلی حال و روز ناخوش خوزستان و کارون ، سدها و انتقال آب از سرشاخه‌هاي كارون است؛ شوربختانه اين پروژه‌ها همچنان درحال اجرا هستند.