بستن تنگه هرمز تنها گزینه ایران نیست

عصر ایران: نشریه آمریکایی "فارن پالسی" در مطلبی به قلم " ایلان برمن" -نایب رییس شورای غیر دولتی روابط خارجی آمریکا- از توانایی جمهوری اسلامی ایران برای بالا بردن قیمت جهانی نفت بدون ایجاد بهانه کافی برای درگیری نظامی با ایالات متحده آمریکا خبر داده است.

در پی تشدید تنش لفظی بین مقامات جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده آمریکا بر سر عدم تمدید معافیت خریداران نفت ایران و تاکید دولت واشنگتن برای به صفر رساندن صادرات نفتی ایران، برخی مقامات نظامی و سیاسی جمهوری اسلامی ایران طی روزهای گذشته تاکید کرده‌اند که در صورت عدم صدور نفت ایران از تنگه هرمز، نفت دیگر کشورهای منطقه نیز از این آبراه استراتژیک عبور نخواهد کرد.

نشریه "فارن پالسی" در مطلبی به بررسی این تهدید تلویحی جمهوری اسلامی ایران پرداخته و آن را در افزایش قیمت نفت حتی بدون درگیری نظامی بین ایران و آمریکا موثر دانسته است.

بر اساس این گزارش: "دولت ایران می‌تواند اقتصاد جهانی را با افزایش قیمت نفت به دردسر بیندازد، راه آن نیز تنها محدود به بستن تنگه هرمز نیست بلکه می‌تواند از طریق محدود کردن ترافیک کشتی‌های نفتکش از این آبراه مهم باشد که در این صورت ایالات متحده آمریکا هم بهانه کافی برای مداخله نظامی نخواهد داشت."

این گزارش افزوده: "حکومت ایران می‌تواند مثلا با برپایی تمرینات و رزمایش‌های نظامی ترافیک تجاری تنگه هرمز را به همین بهانه محدود کند و در این صورت قیمت نفت به شکلی انفجاری در بازار جهانی افزایش خواهد یافت و ایالات متحده آمریکا هم توجیه کافی و لازم را برای مداخله نظامی علیه ایران نخواهد داشت.

از سوی دیگر به دلیل منتفع شدن کشورهای نفت‌خیز عربی حاشیه خلیج فارس از افزایش قیمت نفت، این اقدام ایران در عمل هم به نفع آنها و هم به نفع افزایش درآمدهای نفتی ایران هم خواهد بود و آنها احتمالا در برابر این اقدام ایران سکات بمانند. این سکوت کشورهای نفت‌خیز عربی تا جایی است که ایران همچنان نگاهبانی مسئول در تامین امنیت آبراه هرمز باشد و از بستن این تنگه اجتناب کند.

به نظر می‌رسد بستن تنگه هرمز گزینه‌ای نیست که ایران به آن فکر می‌کند بلکه آن چیزی که در فکر مسئولان و مقامات سیاسی و نظامی ایران است، محدود کردن ترافیک تجاری این آبراه است. اخیرا اعلام شد قرار است رزمایش مشترکی بین نیروی دریایی ایران و روسیه در نزدیکی تنگه هرمز برگزار شود. این اقدام می‌تواند یک سیگنال نه چندان ظریف به کشورهای غربی (ایالات متحده آمریکا و متحدان آن) باشد که اگر بخواهند تحرکاتی نظامی داشته باشند هم اراده و هم ابزار کافی برای محدود ساختن ترافیک تجاری تنگه هرمز وجود دارد.

مقامات دولت ترامپ پس از اعلام عدم تمدید معافیت‌های خریداران نفت ایران ادعا کرده اند که این اقدام تاثیری در قیمت‌ها و ثبات بازار جهانی نفت نخواهد داشت. اما عواقب احتمالی این سیاست ترامپ بازار را تحت تاثیر قرار داده و قیمت نفت روند صعودی به خود گرفته است.ایران هم اکنون می‌تواند با تحرکات نظامی خود در تنگه هرمز، وضعیت قیمت‌ نقت را از این هم بدتر کند."

گفتنی است جمهوری اسلامی ایران بارها به اشکال آشکار و سربسته به همکاری دو کشور عربستان سعودی و امارات متحده عربی در پروژه تشدید فشار اقتصادی دولت ترامپ علیه ایران هشدار داده و به آنها تاکید کرده در صورت تشدید تنش در منطقه ، این دو کشور در آتش آن خواهند سوخت.

برخی ناظران بین‌المللی معتقدند محدود کردن عبور و مرور کشتی‌های نفتکش عربستان سعودی و امارات متحده عربی از تنگه هرمز یکی از گزینه‌های در دست ایران برای مقابله به مثل با سیاست‌های خصمانه این دو دولت علیه ایران است. با این حال برخی نیز معتقدند این اقدام بسیار تحریک‌آمیز بوده و ممکن است جرقه یک درگیری نظامی گسترده در منطقه را شعله‌ور سازد.