معاونت‌های ارشاد به چه کار می‌آیند؟

خبرگزاری مهر: محمود عزیزی کارگردان و مدرس باسابقه تئاتر درباره تأثیرگذاری بحث مطرح شده در زمینه «چابک‌سازی» در زیرمجموعه‌های معاونت هنری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و ادغام چند مؤسسه در این مجموعه، به خبرنگار گفت: مشکل اساسی ما این است که چرا معاونت‌های هنری و سینمایی شکل گرفته است؟ اول انقلاب اسلامی به این فکر شد که اگر همه مسائل در جایی متمرکز و به فرد امینی سپرده شود، می‌تواند نتایج مثبتی داشته باشد. در تئاتر مشکل از زمانی شروع شد که اداره تئاتر را تعطیل کردند و تمام کسانی که کارمند هنری اداره تئاتر بودند نیز به مرور بازنشسته شدند و پست‌هایشان ستاره‌دار شد که البته باز هم اشکال وجود داشت چون بعد از این مصوبه نیز برخی استخدام شدند.

وی ادامه داد: اداره تئاتر مرکزی در رابطه با تئاتر بود که در رأسش آقای علی نصیریان حضور و بودجه‌ای هم برای تولید در اختیار داشت و به خوبی امور را انجام می‌داد. چرا از این راهکاری که نتیجه هم داده و امروزه هم همگان متوجه این قضیه هستند، استفاده نکنیم؟

ضرورت فعالیت معاونت‌های هنری ارشاد چیست؟

عزیزی با طرح این سؤال که «ضرورت شکل‌گیری معاونت‌های مختلف در ذیل وزارت ارشاد چیست؟» یادآور شد: در حوزه سینما هم قصد شکل‌گیری اتاق فکری وجود داشت و آقایان انوار و بهشتی معاونت سینمایی را تشکمیل دادند. فکر می‌کنم بعد از ۴۰ سال باید در خصوص معاونت‌های مختلف ذیل وزارت ارشاد تجدید نظر کرد و بخش‌های مربوط به هنر را به اهالی هنر تفویض اختیار کنند که نتیجه‌اش هم مثبت خواهد بود.

ما چند نهاد صنفی مانند خانه سینما، خانه تئاتر، خانه موسیقی و تجسمی داریم که غیرقانونی هستند و به‌صورت قانونی از آن‌ها حمایت نمی‌شود؛ این نهادها تنها ان‌جی‌اوهایی هستند که به عنوان یک سرگرمی برای اعضای هنری خود عمل می‌کنند!

این هنرمند با سابقه تئاتر متذکر شد: ما چند نهاد مانند خانه سینما، خانه تئاتر، خانه موسیقی و تجسمی داریم که غیرقانونی هستند و به‌صورت قانونی از آن‌ها حمایت نمی‌شود. این نهادها تنها ان‌جی‌اوهایی هستند که به‌عنوان یک سرگرمی برای اعضای هنری خود عمل می‌کنند، بودجه‌ای هم می‌گیرند و گاه اتفاق‌هایی هم می‌افتد ولی واقعیت این است که دردسرساز شده‌اند.

وی با بیان اینکه اگر قرار است ذیل وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی چابک‌سازی صورت بگیرد باید هم‌فکری اساسی با متخصصان امر گرفته شود، تأکید کرد: باید شورایی متشکل از آدم‌هایی که عرصه‌های هنری مدنظر را نمایندگی کنند شکل بگیرد؛ آدم‌هایی که دغدغه‌شان این نباشد تا در این موقعیت قرار می‌گیرند برای اجرای خود سالن کنسرت، تئاتر و امکانات تولید فیلم بگیرند! آدم‌هایی باید انتخاب شوند که به یک اندوخته اجتماعی رسیده باشند که فارغ از نیازهای شغلی خودشان در این شورا تصمیم بگیرند و شرایطی را ایجاد کنند که رفاه و امنیت شغلی هنرمندان در شاخه‌های مختلف اش حفظ شود.

عزیزی در ادامه سخنان خود افزود: برای شکل‌گیری این شورا نیازی بیشتر از جمعیتی چندنفره نیست و اگر چابک‌سازی از این منظر باشد، می‌تواند مؤثر واقع شود.

این هنرمند عرصه سینما، تئاتر و تلویزیون با اشاره به اینکه بسیاری از این نهادها برآمده از نیازهای ضروری مقاطعی از تاریخ ۴۰ ساله بعد از انقلاب اسلامی هستند، بیان کرد: حالا می‌خواهیم از چه منظری چابک‌سازی را انجام دهیم؟ متخصصینی که این چابک سازی را انجام می‌دهند چقدر شناخت در این عرصه‌های هنری دارند؟ اگر اهداف کمیته‌ای که قرار است این چابک سازی را برنامه‌ریزی کند مشخص شود شاید با دانستن اهداف این چابک‌سازی، ما هم طرفدار آن شویم ولی حالا ما از اهداف این روند چیزی نمی‌دانیم.

تأثیر نهادهای صنفی در روند تولید آثار هنری چیست؟

وی تصریح کرد: ما خانه تئاتر را داریم که دغدغه‌شان این است دور هم جمع شوند، خانه تئاتر، سینما و موسیقی چه تأثیری به عنوان یک نهاد در روند شکل‌گیری و تولید تئاتر، سینما و موسیقی دارند؟ معاونت‌های مختلف جز سیاستگذاری یکطرفه که به تناسب آدم‌هایی که دور این‌ها جمع می‌شوند، اجرا می‌کنند، نتیجه مطلوبی را تا کنون نداشته‌اند.

الان همگان به نوعی سعی می‌کنند که به مدیریت‌های کلان نزدیک شوند و سهم ببرند، این یک سهم‌خواهی فردی و یا گروهی می‌شود و منفعتی برای نظام، دولت و هنرمندان نخواهد داشت

عزیزی معتقد است اگر وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی قصد چابک سازی دارد باید به معاونت‌هایی فکر کند که تا کنون عملکرد واقعی‌شان مشخص نیست و هزینه‌هایی که کرده‌اند خروجی قابل توجهی نداشته است.

وی در ادامه سخنان خود اظهار کرد: کجای دنیا مسئولیت‌های خطیر فعالیت‌های فرهنگی و هنری را به کسانی می‌سپارند که جزو این خانواده نیستند و اگر هستند جزو کم تجربه‌های این خانواده هستند. شما تصور کنید کل فعالیت حوزه تئاتر را مانند اداره تئاتر سابق، به فردی مانند علی نصیریان بسپارند که به همراه چند نفر مسائل را اداره کند، آن موقع می‌بینیم که چقدر به لحاظ انرژی، چابک‌سازی و تولید می‌تواند به ماهیت تولید تئاتر در کشور کمک شود. در حوزه سینما و موسیقی نیز می‌تواند این اتفاق رخ دهد.

این هنرمند و مدرس با سابقه تئاتر متذکر شد: الان همگان به نوعی سعی می‌کنند که به مدیریت‌های کلان نزدیک شوند و سهم ببرند، این سهم خواهی فردی و یا گروهی می‌شود و منفعتی برای نظام، دولت و هنرمندان نخواهد داشت.

عزیزی در پایان سخنان خود تصریح کرد: اگر واقعا قصد بر همراه شدن و همدل شدن و ایجاد موقعیت مطلوب‌تر است، وزارت فرهنگ و ارشاد باید از طریق قانون درصدد ایجاد یک تعریف شغلی برای مشاغل هنری باشد زیرا خانه تئاتر، خانه سینما و خانه موسیقی و غیره می‌توانند به درخواست قوه اجرایی بعدی منحل شوند! چراکه همه وابسته به وزارت ارشاد هستند و جایگاه حقوقی ندارند. نهادهایی مانند بنیاد رودکی و مؤسسه توسعه هنرهای معاصر نیز برآمده از کاستی‌های قانونی وزارت ارشاد در هزینه کردن مستقیم بودجه، هستند. وزارت ارشاد باید این موانع را برطرف کند و کارکرد افراد را ارزیابی کند. آیا خروجی کارکرد افراد در حوزه سینما، تئاتر و موسیقی ارزیابی شده است؟