طرح جدید کنگره آمریکا درباره عراق و پاسخ بغداد

خبرگزاری مهر: اقدامات خصمانه و تلاش های مذبوحانه ایالات متحده آمریکا برای در ایجاد محدودیت در روابط جمهوری اسلامی ایران و متحدان منطقه ای آن همچنان ادامه دارد و به نظر می‌رسد که واشنگتن قصد ندارد به نتایج معکوس اقدامات خود در این زمینه اهتمام ورزد.

درهمین راستا آمریکایی ها به تازگی تلاش های جدیدی را برای تحت تأثیر قرار داد روابط و مناسبات جمهوری اسلامی ایران با برخی کشورهای منطقه ازجمله عراق، کلید زده اند. کنگره ایالات محتده آمریکا طرحی را آماده ساخته است تا بدین ترتیب، روابط و مناسبات تجاری میان جمهوری اسلامی ایران و عراق دستخوش تغییر قرار گرفته تا به زعم واشنگتن سیاست شکست خورده «فشار حداکثری» بر تهران به نتیجه برسد.

در سند بودجه سال ۲۰۲۰ وزارت خارجه آمریکا که روز چهارشنبه مجلس سنا منتشر کرد، بندی وجود دارد که به نظر می‌رسد هدف آن تحت تأثیر قرار دادن معاملات و مناسبات میان ایران و عراق در حوزه انرژی است. در واقع آمریکایی ها از رهگذر طرح مذکور به دنبال آن هستند تا ضمن اعمال فشار بر بغداد، مقامات آن را وادار به دست کشیدن از روابط با تهران، سازند.

سندی که پیشتر بدان اشاره شد، وزارت خارجه آمریکا را مکلف می‌کند که سال آینده میلادی ۲۵ میلیون دلار به اردن کمک کند تا ظرفیت این کشور برای تولید و «صادرات برق به کشورهای همسایه از جمله عراق» افزایش یابد. پایگاه «المانیتور» در این ارتباط نوشته است: «کنگره در حال حمایت از تلاش‌های دولت دونالد ترامپ برای محدود کردن نفوذ ایران در عراق از طریق پایان دادن به مبادلات انرژی میان بغداد و تهران است».

این تلاش های مذبوحانه ایالات متحده آمریکا درحالی است که مقامات عراقی بارها و در مناسبت های مختلف صراحتا اعلام کرده اند که تحت هیچ شرایطی روابط و مناسبات خود با جمهوری اسلامی ایران را قطع نخواهد کرده و حتی از سطح این روابط نخواهند کاست. درهمین ارتباط، «لؤی الخطیب» وزیر برق عراق گفت بغداد بدون واردات گاز از ایران در تولید برق با مشکل مواجه می‌شود و به همین دلیل به واردات از ایران ادامه می‌دهد.

الخطیب که در حاشیه گردهمایی «کنگره جهانی انرژی» در شهر ابوظبی در جمع خبرنگاران صحبت می‌کرد، در این مورد گفت: «نهایتا، این یک بازار آزاد است. مسئله برق دائما در عراق موضوعی سیاسی می‌شود». الخطیب در پاسخ به سؤالی در مورد فشارهای آمریکا به عراق برای توقف یا کاهش واردات گاز از ایران، گفت: «ما با همه روابط متعادلی داریم و دیگران باید به آن احترام بگذارند».

به نظر می رسد که سیاست جدید ایالات متحده آمریکا در قبال عراق و تلاش آن برای اعمال محدودیت در روابط تجاری با تهران پس از آن صورت می گیرد که سلسله اقدامات مقامات واشنگتن برای وادار ساختن بغداد به تبعیت از تحریم های ظالمانه ضد ایرانی، با شکست مواجه شد. درست به همین دلیل است که آمریکایی ها تغییر استراتژی داده و با تصویب طرحی در کنگره قصد دارند به زعم خود به روابط دو متحد منطقه ای خدشه وارد سازند.

پیشتر نیز در بحبحوه فشارهای ایالات متحده آمریکا بر بغداد برای تبعیت از تحریم ها علیه جمهوری اسلامی ایران، منابع آگاه فاش ساختند که واشنگتن باج خواهی از بغداد را کلید زده است. این منابع تأکید کرده بودند که آمریکایی ها اعطای معافیت تحریمی به بغداد را مشروط به انعقاد قراردادها و توافقنامه‌های هنگفت با شرکت‌های آمریکایی کرده اند.

این درحالی است که دولت بغداد در همان زمان ضمن مخالفت با باج خواهی‌های ایالات متحده، در این زمینه دست رد به سینه «دونالد ترامپ» رئیس جمهوری آمریکا زد. «عادل عبدالمهدی» نخست وزیر عراق در آن هنگام در جریان دیدار با سفرای برخی کشورهای اروپایی نظیر فرانسه و انگلیس گفته بود: «بغداد جزئی از تحریم هایِ ضد ایرانی نخواهد بود».

وی همچنین در واکنش به شرط و شروط ایالات متحده برای اعطای معافیت تحریمی به بغداد در قبال ارائه تسهیلات به شرکت‌های آمریکایی از سوی عراق، صراحتاً اعلام کرده بود که چنین مسأله ای اتفاق نخواهد افتاد. براساس آنچه که گفته شد، مواضع مذکور از سوی دولتمردان عراقی به خوبی نشان از آن دارد که تلاش‌های بی وقفه ایالات متحده آمریکا برای باج خواهی از عراق به بهانه عدم تبعیت آن از تحریم‌ها علیه ایران، با شکست مواجه شده است.

همانطور که گفته شد، کاهش نفوذ جمهوری اسلامی ایران در عراق یکی از اهداف اصلی و اساسی آمریکایی ها از طرح خود در کنگره است. در واقع، ایالات متحده آمریکا افزایش نفوذ تهران در عراق را در تعارض با سیاست های خود در این کشور قلمداد می کنند و معتقدند که روابط گسترده و تنگاتنگ ایران با متحدان منطقه‌ایش استراتژی واشنگتن برای منزوی ساختن تهران را با شکست مواجه خواهد ساخت؛ به ویژه اینکه این استراتژی تاکنون نیز با شکست مواجه شده است.

تلاش مقامات کاخ سفید و کنگره برای محدودیت‌سازی در مسیر مراودات تجاری ایران و عراق درحالی است که مقامات بغداد پیشتر صراحتا اعلام کرده بودند که بغداد امکان جایگزین کردن برق وارداتی از ایران را در داخل و یا دیگر کشورهای همسایه ندارد. درهمین راستا، در اردیبهشت ماه سال جاری نیز «لؤی خطیب» وزیر برق عراق اعلام کرد که بغداد صراحتا به آمریکایی ها ابلاغ کرده است که قطع واردات گاز و برق از ایران ممکن نیست.

درهمین حال، پیشتر «ثامر الغضبان» مشاور نخست وزیر در امور انرژی و وزیر نفت عراق، نیز به عدم امکان قطع واردات گاز و برق از ایران در شرایط کنونی و برغم فشارهایی که روی بغداد وارد می شود، اشاره کرده بود. مصعب المدرس، سخنگوی وزارت برق عراق، نیز در این زمینه تأکید کرده است: تاکنون ما هیچ منبعی برای جایگزین کردن با واردات گاز ایران نداشته‌ایم.

بدین ترتیب، مواضع صریح، واضح، شفاف و قاطعانه دولتمردان عراقی به ویژه مسئولان حوزه نفت و انرژی حاکی از آن است که بغداد بدون توجه به سلسله فشارهای گسترده ایالات متحده آمریکا به روابط و مناسبات تجاری خود با جمهوری اسلامی ایران ادامه می‌دهد. این مسأله می تواند پیام آشکاری به واشنگتن از سوی بغداد باشد و آن، اینکه روابط ایران و عراق نمی تواند دستخوش اقدامات تحمیلی خارجی قرار گیرد.

رامین حسین آبادیان