واکنش به حواشی دایره‌المعارف سینمای ایران

انصاف نیوز: مدیر دایره‌المعارف دیجیتال سینمای ایران (سی‌سینما) درباره‌ این دانشنامه سینمایی و حواشی به‌وجود آمده درباره‌ قرار دادن اطلاعات برخی از بازیگران پیش از انقلاب توضیحاتی ارائه داد.

ایرج تقی‌پور، مدیر سی‌سینما با بیان اینکه سازمان سینمایی در اجرای اصل ۴۴ قانون اساسی در ارائه‌ زیربنایی که یکی از جنبه‌های آن خدمات اطلاع رسانی است، در چند سال گذشته تصمیم به توسعه‌ خدمات اطلاع‌رسانی در حوزه‌ سینما به‌ویژه برای فعالین حوزه پژوهش گرفته است، گفت: «به‌ویژه فعالین حوزه‌ بین‌الملل سینما همواره با این سوال مواجه بوده‌اند که با وجود پایان‌نامه‌ها و مقالات متعددی که سالیانه درباره‌ سینمای ایران در دنیا نگاشته می‌شود و فقط فهرست آن به اندازه‌ یک کتاب است، چرا منبع رسمی و جدی در این حوزه وجود ندارد.»

او ادامه داد: «در زمان دکتر حجت‌الله ایوبی، رییس سازمان سینمایی وقت، قرار شد پایگاهی اینترنتی به عنوان دایره‌المعارفی برای ارائه‌ اطلاعات سینمای ایران به زبان انگلیسی طراحی شود که این کار در موسسه‌ رسانه‌های تصویری به سرپرستی من آغاز شد. این کار به دلیل نبودن بودجه‌ کافی بسیار کند پیش می‌رفت.

در زمان آقای حیدریان و میرکریمی که مشاور بین‌الملل ایشان بودند از من پرسیدند که آیا می‌شود این کار را زودتر و در کمتر از یک سال انجام داد و راه اندازی کنیم؟ من هم با وجود این که کار بسیار مشکلی بود گفتم فاز اول آن شدنی است که انجام شد و در جشنواره‌ جهانی فجر ۱۳۹۷ رونمایی شد.»

تقی‌پور همچنین یادآور شد: «این کار برای چهار فاز پیش بینی شده و تنها یک فاز که مربوط به اطلاعات اولیه‌ فیلم‌های ایرانی بود اجرایی شد. این سایت حاوی همه‌ اطلاعات سینمای ایران از اولین فیلمی که در ایران ساخته شده تا به امروز است. تمام فیلم‌های سینمایی بلند و کوتاه که در هر جای دنیا و ایران ثبت شده باشند، اطلاعات اولیه‌ آنها در این سایت موجود است.

ما دسترسی به نسخه‌ فیلم‌ها برای بازبینی نداشتیم و ناچار از مراجعه به مطالب مکتوب، شامل کتاب‌ها و نشریات بودیم. با تطبیق این منابع متوجه شدیم که اشکالات و غلط‌های متعددی در این منابع وجود دارد؛ حتی در بهترین منابعی که در زبان فارسی هست. گروه همکاران بنده تلاش بسیاری کردند که این اشکالات را برطرف کنند و با تطبیق اسامی با همدیگر، افرادی را که با اسامی متفاوتی در منابع و عنوان‌بندی فیلم‌ها نام برده شده بودند، اصلاح کنند.»

مدیر سی سینما ادامه داد: «هیچ فیلم بلند و کوتاه ایرانی به جز فیلم‌ها و برنامه‌های صدا و سیما که نتوانستیم به اطلاعات آرشیو سازمان دسترسی پیدا کنیم و ادارات دولتی مانند وزارت نفت و جهاد کشاورزی (که برای فاز دوم به بعد پیش بینی شده بودند)، نیست که در جایی از دنیا ثبت شده باشد و در این پایگاه موجود نباشد.

در اجرای این کار طبیعی بود که تقریبا همه‌ پایگاه‌های ایرانی و خارجی دیگر را هم بررسی کردیم. بعد از راه‌اندازی این پایگاه مورد این سوال قرار گرفتیم که حیف است این اطلاعات فقط به زبان انگلیسی ارائه شود و فارسی نباشد و محققین و نویسندگان و روزنامه‌نگاران فارسی زبان از آن بی‌بهره باشند. لذا بخش فارسی آن هم چند ماه بعد راه‌اندازی شد.»

تقی‌پور افزود: «جاهایی هستند که سینما قبل از انقلاب را به رسمیت نمی‌شناسند و موضوع فعالیت‌شان صرفا سینما بعد از انقلاب است و بعضا هم به ارگان‌های انقلابی وابسته هستند اما پایگاه اطلاع رسانی‌شان شامل اطلاعات همه‌ سینماگران قبل و بعد از انقلاب می‌شود. بسیاری از پایگاه‌های سینمایی هم هستند که جنبه‌ تجاری دارند.

بسیاری از این پایگاه‌های تجاری، از اطلاعات ما هم استفاده می‌کنند. عجیب این است که تقریبا در همه‌ آنها به بازیگران و سینماگران قبل از انقلاب هم اشاره شده است. حتی پایگاه‌های متعددی وجود دارد که درباره‌ قد، اندازه‌ کفش، همسران، فرزندان و … یعنی جزئیات زندگی بازیگران قبل از انقلاب اطلاعات مبسوطی را ارائه می‌کنند، و عجیب‌تر این که تا کنون هیچ فردی معترض این موضوع نشده ولی در خصوص پایگاه سینمایی سی‌سینما توسط عده‌ای که مطمئن هستم تاکنون حتی یک بلیط سینما یا تئاتر یا یک واقعه‌ فرهنگی را نخریده‌اند، واکنش سخت نشان داده شده است.

چطور کسی که فیلم ندیده می‌تواند قضاوت کند که کس دیگری اهل سینما بوده یا خیر. چگونه می‌توان از نویسندگان و روزنامه‌نگاران و پژوهش‌گران، مثلا برنامه‌سازان و خبرنگاران وسایل ارتباطی فراگیری مانند صدا و سیما انتظار کار دقیق و علمی داشت ولی منابع کافی پژوهشی در اختیار نداشته باشند و نمی‌توان تاریخ را فقط با اشاره به اولیا نوشت و از سایرین چشم پوشی کرد.»

این کارشناس سینمایی تاکید کرد: «به نظر بنده این حسن نظر سازمان امور سینمایی در اجرای قانون تاسیس و اداره وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی که خود را موظف به حمایت از همه‌ شئون سینما می‌دانسته و در اجرای همین سیاست، از تامین منابع اطلاعاتی برای اهالی سینما و علاقمندان آن حمایت کرده است را باید ارج نهاد. در سال جاری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی با مضیقه روبرو است. امیدواریم با رفع تنگناهای هر چه زودتر بتوانیم فازهای بعدی این پروژه را هم اجرایی کنیم.»