بررسی امکان پرورش رگ‌های خونی در فضا

ایسنا: به نقل از گیزمگ، دانشمندان آژانس فضایی اروپا(ESA) در حال آزمایش پرورش رگ‌های خونی در شرایط بی وزنی در فضا هستند. براساس آزمایش "Spheroids" که در سال ۲۰۱۶ به ایستگاه فضایی بین المللی(ISS) منتقل شده بود، محققان دریافتند که سلول‌های رگ‌های خونی در شرایط بی وزنی خود را به شکلی شبیه به سلول‌های داخل بدن سازمان می‌دهند.

توانایی پرورش رگ‌های خونی از سلول‌های انسانی پتانسیل بسیار خوبی برای درمان طیف گسترده‌ای از بیماری‌ها ایجاد می‌کند، اما سازمان دادن این سلول‌ها و تشکیل رگ‌های مناسب بسیار دشوار است.

دانشمندان برای انجام این کار مجبور هستند سلول‌ها را در داربست‌های زیست‌سازگار نگه دارند، زیرا در اثر نیروی جاذبه سلول‌ها تمایل دارند که در قسمت پایین ظرف پتری مستقر شوند یا توسط نیروهای همرفت خارج شوند.

با این وجود در گرانش صفر، چیزی برای رانده شدن یا تجمع سلول‌ها وجود ندارد و به آنها امکان می‌دهد خود را در ساختارهای سه بعدی ساده از جمله گلبول‌ها و لوله‌ها(به شکل رگ) تشکیل دهند.

برای آزمایش "Spheroids"، سلول‌های اندوتلیال که پوشش داخلی رگ‌های خونی را تشکیل می‌دهند و انقباض و انبساط آنها را کنترل می‌کنند به مدت ۱۲ روز در دستگاه پرورش موسوم به "کوبیک"(Kubik) کشت شدند.

"دنیه‌لا گریم" از دانشگاه ماگدبورگ آلمان می‌گوید: این تجمع‌های لوله مانند شبکه رگ‌های خونی بسیار شبیه به رگ‌های خونی بدن انسان است. هیچ کس نمی‌دانست که سلول‌ها در فضا چگونه واکنش نشان می‌دهند. پروژه Spheroids از همان ابتدا یک ماجراجویی مهیج بود.

تیم تحقیقاتی ESA نتایج آزمایش Spheroids را مورد تجزیه و تحلیل قرار داد و دریافت که که گرانش بر چگونگی تعامل پروتئین‌ها و ژن‌های کلیدی تأثیر می‌گذارد. محققان همچنین توانستند سلول‌های مختلفی را با استفاده از دستگاه شبیه‌ساز بی وزنی برای تولید چندین لایه از بافت رگ‌های خونی کشت کنند.

به گفته محققان، توانایی پرورش رگ‌های خونی مصنوعی نه تنها کاربردهای زیادی در جراحی دارد، بلکه می‌تواند درک ما را از طیف وسیعی از بیماری‌های مربوط به رگ‌های خونی و اثرات بی وزنی بر بدن انسان بهبود بخشد.