مدیرها، سینمایی‌ها، منتقد‌ها و دیگران

صبح نو: هیأت انتخاب دو بخش اصلی سودای سیمرغ و نگاه نو در سی‌وهشتمین جشنواره فیلم فجر دیروز اعلام شد. محمداحسانی، محمود اربابی، همایون اسعدیان، یلدا جبلی، رضا درستکار، سیدمحمود رضوی و حسین کرمی تا ۱۵ دی وقت دارند فیلم‌های راه‌یافته به این دو بخش را به دبیرخانه جشنواره معرفی کنند؛ اما این اعضا چه کسانی هستند و آیا تا پیش از این هم چنین مسوولیتی را بر عهده داشته‌اند یا نه؟

یک تهیه‌کننده جسور

سید محمود رضوی احتمالا آشناترین نام در این فهرست است؛ تهیه‌کننده‌ای که در سال‌های اخیر با آثار پرجنجال کارگردان‌هایی نظیر اصغر فرهادی و محمدحسین مهدویان شناخته می‌شود. 11سال پیش، کارش را با سرمایه‌گذاری در فیلم «هفت و پنج دقیقه» محمدمهدی عسکرپور آغاز کرد؛ با «درباره الی» اصغر فرهادی، اولین تجربه‌اش در تهیه‌کنندگی را کسب کرد؛

با «خیابان‌های آرام» کمال تبریزی، ‌طعم توقیف‌شدن تا زمانی نامعلوم را چشید؛ در کنار بهروز شعیبی کنجکاوی در داستان‌های پرحرارتی از تاریخ سیاسی معاصر را با «سیانور» شروع کرد و این کنجکاوی را در دو قسمت «ماجرای نیمروز» به همراه محمدحسین مهدویان ادامه داد. او در این میان، آثار اجتماعی نظیر «دهلیز»، «خانه‌ای در خیابان چهل‌ویکم»، «دارکوب» و «لاتاری» را هم در کارنامه داشته و البته گهگداری هم سراغ برخی تجربه‌های متفاوت رفته است: «دلبری» جلال دهقانی اشکذری با فرمی تازه و تجربه‌نشده و «معراجی‌ها» به کارگردانی مسعود ده‌نمکی.

فیلمساز قدیمی

دومین نام آشنا در فهرست هیأت انتخاب فجر، بدون تردید همایون اسعدیان است؛ فیلمنامه‌نویس و کارگردان سرشناسی که از ابتدای اواخر دهه 60 مشغول نوشتن و فیلمسازی است و تاکنون در حدود 20 اثر به‌عنوان فیلمنامه‌نویس و کارگردان حضور داشته است. اسعدیان، اولین اثر سینمایی‌اش با عنوان «نیش» را در سال 73 ساخت اما تا دو سال بعد، با «مرد آفتابی» و «شب روباه» به شهرت قابل قبولی رسیده بود و به‌عنوان کارگردان شناخته شد.

او دهه 70 را با دو فیلم «شوخی» و «آخر بازی» به پایان رساند. ابتدای دهه 80 با ساخت چند مجموعه تلویزیونی در حوزه کودک و نوجوان با صداوسیما همکاری کرد. در موج کمدی‌سازی‌های اواخر دهه 80، به سراغ کمدی «ده‌رقمی» رفت اما «طلا و مس» و «بوسیدن روی ماه» تبدیل به متفاوت‌ترین تجربه‌های سینمایی او شدند که در آن‌ها به سراغ سوژه‌های جدیدی نظیر زندگی روزمره یک طلبه حوزوی و زندگی یک مادر شهید رفته بود.

«یک روز بخصوص» آخرین تجربه شکست‌خورده سینمایی او بود که پس از آن دوباره به همکاری با تلویزیون در مجموعه «لحظه گرگ و میش» روی آورد. همایون اسعدیان در دوره اخیر، عضو هیأت مدیره خانه سینما بوده است.
مدیر سینمایی یا یک تلویزیونی مدیر محمد احسانی را اهالی سینما و جشنواره فجر از دوره قبل به یاد دارند؛ نام او، سال گذشته هم در میان هیأت داوران بخش سودای سیمرغ وجود داشت و البته عضویت در شورای پروانه نمایش فیلم‌های سینمایی هم از جمله مسوولیت‌هایی است که برعهده داشته است.

با این حال احسانی را باید در زمره مدیران حاضر در جمع انتخاب فیلم‌های جشنواره دانست. محمد احسانی یکی از مدیران شبکه یک بوده و پیش از اسباب‌کشی به شبکه نسیم، دو سالی را هم در شبکه سه سیما مشغول به فعالیت بود. او خرداد ۹۶ به شبکه سرگرمی تلویزیون رفت و همچنان در این شبکه حضور دارد.

چند حضور متوالی

محمود اربابی، یکی دیگر از مدیران حاضر در فهرست انتخاب‌گران فیلم‌ها در جشنواره فجر امسال است. او از تیر سال ۹۶ که مسوولیت معاونت توسعه فناوری و مطالعات سینمایی را در سازمان سینمایی از محمدمهدی حیدریان تحویل گرفت تا امسال که مدیریت فرادستی او تغییر کرده است، در این پست حضور دارد. او پیش از آن نیز مدیریت امور فرهنگی و هنری این سازمان را برعهده داشته و البته پس از اعلام موجودیت «شورای جشنواره‌های سازمان سینمایی»، محمود اربابی هم به‌عنوان یکی از اعضای این شورا توسط حسین انتظامی، رییس سازمان سینمایی منصوب شد. او سومین باری است که با جشنواره فجر در هیأت‌های انتخاب همکاری می‌کند و باید دید که حضورش تا چه اندازه بر آرای این هیأت اثرگذار خواهد بود.

همیشه مدیر حاضر

سهم مدیران حاضر در هیأت انتخاب با حضور حسین کرمی قوت می‌گیرد و وزن بیشتری پیدا می‌کند. او یکی از رکوردداران حضور در هیأت‌های انتخاب و داوری جشنواره فیلم فجر است و البته سابقه‌ای طولانی در مدیریت بخش‌های مختلف صداوسیما دارد. حسین کرمی در آخرین فصل مسوولیت‌هایش در صداوسیما، همین یک هفته پیش از سوی معاونت سیما، مرتضی میرباقری، در حکمی به سمت قائم‌مقام معاونت سیما منصوب شد در حالی که تا پیش از آن ریاست مرکز سیمافیلم را نیز برعهده داشته و در شورای پروانه ساخت و نمایش فیلم‌های سینمایی نیز به‌عنوان یکی از اعضا مشغول بوده است. او سال گذشته در برنامه هفت به مناظره با محمدرضا باقری پرداخت و نتوانست از محتوای فیلم‌های منتخب هیأت انتخاب دفاع خوبی به عمل آورد.

راه منتقدان باز شد

رضا درستکار را باید در جرگه اهالی سینما که حاضر در هیأت انتخاب جشنواره فجر هستند، دانست. او از منتقدان سینمای ایران است و حضورش در پی سیاست‌های جدید دبیرخانه جشنواره فجر اتفاق افتاده است. از سال گذشته این دبیرخانه، استفاده از منتقدان سینمایی را در هیأت‌های داوری و انتخاب، در دستور کار قرار داد و شاهرخ دولکو بر اساس همین سیاست در زمره انتخابگران دوره سی‌وهفتم جشنواره فیلم فجر قرار گرفت. امسال نیز این جایگاه در اختیار رضا درستکار قرار گرفته و باید دید که تا چه اندازه در استفاده از آن موفق خواهد بود.

سینمایی گمنام

یلدا جبلی احتمالا گمنام‌ترین عضو این ترکیب است. او که کارگردانی را در سال ۹۴ با فیلم «داره صبح می‌شه» آغاز کرد، سال گذشته، خود با فیلم «جمشیدیه» در بخش مسابقه جشنواره حضور داشت و البته موفق به کسب هیچ‌ عنوانی در میان نامزدها و برنده‌ها نشد. او تا پیش از اولین فیلمش به‌عنوان تدوینگر شناخته می‌شد و در دو پروژه تلویزیونی «سال‌های مشروطه» و «تبریز در مه» با محمدرضا ورزی در تدوین همکاری کرده بود. حالا او تنها عضو زن و البته جوان‌ترین عضو در هیأت انتخاب است و اگرچه علت روشنی را برای حضورش در میان اعضای هیأت انتخاب نمی‌توان حدس زد اما باید دید که چقدر می‌تواند تاثیرگذار باشد.