پاسخ آیت‌الله جوادی‌آملی به اسلام‌شناس ایتالیایی

ایلنا: اسلام‌شناس مشهور ایتالیایی با حضور در بنیاد بین‌المللی علوم وحیانی اسراء با آیت‌الله جوادی آملی دیدار و گفتگو کرد.

آیت الله جوادی آملی در این دیدار در پاسخ به پرسش پروفسور پیرونه درباره «ارتباط آموزه‌های پیامبر اسلام و صلح جهانی» بیان داشت: اسلام با دیگر ادیان، مشترکات فراوانی دارد و پیامبر اسلام با دیگر انبیاء، هدف واحد و مشترکات فراوانی در راه و روش دارند زیرا انبیاء آمدند که انسان را به خود معرفی کنند؛ جهان را به انسان بشناسانند و ارتباط انسان و جهان را برای انسان تبیین کنند.

وی ادامه داد: وقتی هدف همه انبیاء یکی است و جهان همان جهانی است که همه انبیاء او را معرفی می‌کنند و انسان همان انسانی است که همه انبیاء درصدد تعلیم و تربیت او هستند، لذا هم راه و هم هدف انبیاء یکی است، چه اینکه کل جهان یک واقعیت دارد و اجزایش با هم هماهنگ هستند و انسان نیز یک حقیقت است و نه دو حقیقت و این انسان و این جهان، جز وفاق، صلح و صفا چیزی را نمی‌پذیرد و با آن سازگار نیست.

این استاد سطوح عالی حوزه در توضیح مطلب ارائه شده اظهار داشت: تمام اجزای نظام سپهری با هم هماهنگ هستند چه اینکه تمام اعضای بدن انسان با هم هم آوای هستند؛ اگر گوشه‌ای از بدن انسان آسیب ببیند، تمام اعضای بدن می‌کوشند آن زخم را درمان کنند، این طور نیست که اعضای دیگر عضو زخم شده را به حال خود رها کنند و بی‌تفاوت باشند بلکه همه سعی می‌کنند در کوتاه‌ترین مدت آن زخم را درمان کنند و هیچ عضوی نمی‌گوید زخم عضو دیگر به من ربطی ندارد!

وی افزود: در طبیعت نیز، اگر یک درخت آسیب ببیند تمام اجزای آن درخت می‌کوشند تا قسمت آسیب دیده را ترمیم کنند در واقع کل نظام هستی اینگونه است و براساس صلح بنا شده است، تعبیر لطیف قرآن کریم این است که «ما تَری‌ فی‌ خَلْقِ الرَّحْمنِ مِنْ تَفاوُتٍ».

آیت الله جوادی آملی تصریح کرد: در صدر و ذیلِ ساختار خلقت، یک جای خالی، وجود ندارد و هر چیزی در جای خود قرار دارد پس در اینجا دو مطلب وجود دارد؛ اول اینکه، هیچ خلأ و خالی بودنی در ساختار جهانی هستی وجود ندارد و دوم اینکه هر چیزی در جای خود قرار دارد، لذا برخی از حکمای اسلام گفته‌اند که ساختار نظام خلقت مثل سلسله اعداد ریاضی است؛ شما اگر از یک تا بی‌نهایت بروید هرگز جای خالی پیدا نمی‌کنید، همچنین هر عددی در جای خود قرار دارد مثلاً اگر ۶ را از بین ۷ و ۸ بردارید هیچ جای دیگری در هستی نمی‌توانید برای او پیدا کنید در نتیجه آنقدر روی دست شما می‌ماند تا شما را رسوا کند چون این عدد را هیچ جایی جز جای خود نمی توانید بگذارید چرا که هیچ جای دیگری در نظام هستی ندارد، لذا اگر کسی کار خلافی مانند اختلاس یا دزدی انجام دهد، تا رسوا نشود، این اختلاس او را رها نمی کند!

وی خاطرنشان کرد: برخی دیگر از حکمای ما از ساختار نظام خلقت به جریان موسیقی تعبیر کرده اند، ابوریحان بیرونی می‌گوید نغمه عالم مانند نغمه موسیقی است؛ هر نُتی در جای خود قرار دارد و در عین حال با بقیه نُت‌ها هماهنگ است، در نتیجه ساختار کل نظام هستی و ساختار وجودی انسان و پیوند انسان و جهان مانند ریاضی و موسیقی است با ویژگی‌هایی که بیان شد. انسان و جهان هستی با چنین ساختاری هرگز «جنگ» و آدم کشی را نمی پذیرد.

مفسر قرآن کریم با اشاره به کشتارهای جنگ جهانی اول و دوم بیان داشت: متأسفانه جنگ جهانی اول و دوم کشتارهای فراوانی در پی داشت که حداقل آن را ۷۰ میلیون ذکر می‌کنند و قسمت مهم این جنایت به دست آمریکا بود. اکنون نزدیک یک قرن از این کشتار بی رحمانه می‌گذرد و سوال اصلی این است که آدم کش‌هایی مثل آمریکا چه بهره‌ای جز رسوایی بردند؟!

وی تأکید کرد: انبیاء آمدند به ما بگویند جامعه انسانی جز با صلح و صفا و محبت اداره نمی‌شود لذا تعبیرات قرآنی در سه بخش خلاصه شده؛ بخش «محلی»، که به ارتباط مسلمانان با یکدیگر مربوط می‌شود، بخش «منطقه‌ای» که به ارتباط بین مسلمانان با سایر موحدان عالم می پردازد و بخش سوم بخش «بین المللی» که به انسانیت انسان مربوط است و متعلق به کل بشر، چه موحد و چه غیر موحد است، چراکه «انسانیت» اصلی است که در همه انسان‌ها یکسان است، انسان تنها یک حقیقت دارد، لذا خدای سبحان همه ما را فرزند یک نفر می‌داند و می‌فرماید «یا ابن‌آدم» یعنی شما شناسنامه عمیق علمی دارید، پدرتان مسجود فرشتگان بود، خودتان را ارزان نفروشید، نه بیراهه بروید نه راه کسی را ببندید، معارفی مانند عقل و عدل نیز مانند انسانیت برای همه انسانها یکسان و برای همه مورد پذیرش و مقبول است.

آیت‌الله جوادی آملی در پایان ابراز داشت: این گوشه‌ای از صلح دوستی همه انبیاء بخصوص پیامبر گرامی اسلام است لذا وقتی حضرت، مکه را فتح کرد، با وجود همه آسیب‌هایی که از مردم مکه دیده بود، فرمود اسلحه‌ها را کنار بگذارید، مشت‌های گره کرده را باز کنید و با هم مصافحه کنید. حرف جهانی اسلام همین است و بس! و از این زیباتر و دلپذیرتر وجود ندارد که امیدواریم این آموزه‌ها به دست شما و دوستانتان به سراسر جهان منتقل شود.

پروفسور پیرونه، پس از استماع سخنان آیت‌الله جوادی آملی با ابراز خرسندی از دیدار با این مرجع تقلید شیعیان گفت: به عنوان یک مسیحی از خداوند می‌خواهم وجود حضرتعالی را برای همه موحدان جهان مستدام بدارد.