چیزی به‌نام اینترنت ملی وجود ندارد

رویداد۲۴ : بعد از قطع اینترنت در روز‌های پایانی آبان‌ماه سال جاری به خاطر اعتراضات پس از افزایش قیمت بنزین، پروژه راه‌اندازی شبکه داخلی اطلاعات هم کلید خورد. موضوعی که نگرانی مردم و به ویژه صاحبان مشاغل آنلاین را برانگیخت.

مصطفی امیری، کارشناس علوم کامپیوتری، در این باره به اعتمادآنلاین گفت: سیستم یک نوع نگاه آرمانشهری دارد که می‌خواهد کمترین وابستگی را به دنیای خارج داشته باشد. این نگاه البته که خیلی هم محترم است، اما با شناخت اقتصادی‌ای که دست‌کم تجربه در سال‌های اخیر نشان داده، دولت‌های دنیا در تلاش‌اند تا به جای تولیدات صرفاً داخلی سراغ تامین کالا و خدماتی بروند که اتفاقاً تامین‌کننده نیاز دنیا باشند؛ یعنی چیزی بسازیم که دنیا خواهان آن باشد نه اینکه خودمان را ایزوله کنیم.

هر وقت مسئولان دنبال کار ملی رفتند، بعد از آن مشکلات نمایان شد

او ادامه داد: در این میان ایران یک برتری نسبت به سایر کشور‌ها دارد و آن هم اینکه از جهت نیروی انسانی به شدت قدرتمند است. تعداد زیادی دانش‌آموخته داریم که از رشته‌های مختلف مرتبط با آی‌تی فارغ‌التحصیل می‌شوند و می‌توانند پتانسیل بالایی برای ایران باشند، اما متاسفانه در عمل می‌بینیم که ما جایگاهی در آی‌تی دنیا نداریم. شکی نیست که بهتر است نیاز‌های مردم در داخل همان کشور پاسخ داده شود، اما این در صورتی حرکتی مثبت خواهد بود که از پس آن مشکلات دیگری رخ ندهد.

امیری در پاسخ اینکه با توجه به وضعیت فعلی نگرانی‌های مردم بابت این مساله منطقی است یا خیر گفت: البته که منطقی است. تجربه ثابت کرده هر وقت مسئولان به دنبال ملی کردن چیزی رفته‌اند، بعد از آن اتفاقات خوبی رخ نداده. دست‌کم ما در زندگی مردم چنین چیزی ندیده‌ایم و اعتمادی به این ساختار‌ها که به پسوند ملی می‌آیند وجود ندارد.

مگر مرورگر‌های داخلی در زمان قطعی اینترنت جواب نیاز مردم را داد؟

او با اشاره به ساخت مرورگر‌های داخلی و ملی ادامه داد: چند سال پیش شروع به ساخت جست‌وجوگر‌های داخلی کردند و آمار هزینه‌هایشان هم منتشر شد، اما توانست با نمونه‌های خارجی رقابت کند؟ آیا در زمانی که اینترنت قطع شده بود، این جست‌وجوگر‌ها به کار مردم ایران آمد.

مدیرعامل مجموعه زرین‌پال با تاکید بر احتمال بروز تعدیل نیرو در صورت اجرای چنین پروژه‌ای گفت: اگر فقط به جامعه بسته خودمان نگاه کنیم، این آرمانشهری که مسئولان دنبالش هستند در صورت وجود درایت- که حتماً وجود دارد- باید سراغ این راهکار بروند که ایران محصولی برای دنیا بسازد. در این وضعیت ایران دارایی‌ای جز نیرو‌های تکنیکال ندارد. وقتی هجمه‌های اینچنینی وارد می‌شود همین نیرو‌های تکنیکال هم از دست می‌روند، می‌ترسند و نمی‌دانند چه بکنند. حسی که الان خود من هم دارم و نگرانم که اگر این حرف‌ها درباره راه‌اندازی اینترانت رنگ واقعیت بگیرد، پس باید سراغ تعدیل نیرو و کاهش نیروی انسانی بروم. چیزی که تا به حال حتی یک بار هم به آن فکر نکرده بودم. به دنبال این تصمیمات است که سرمایه‌های کشور از دست می‌رود و خروجی‌ای که حاکمیت انتظارش را دارد حاصل نمی‌شود.

گزارش‌ها حاکی از وجود مشکلات زیاد در روز‌های قطعی اینترنت بود

امیری خاطرنشان کرد: همین ۲ هفته اخیر به خوبی مشخص شد زیرساخت مناسبی هم برای ایجاد شبکه داخلی اطلاعات وجود ندارد. گرچه بانک‌های ایران از سال گذشته بر این موضوع مانور دادند و تلاش کردند هیچ وابستگی‌ای به اینترنت نداشته باشند تا در شرایط متفاوت با شبکه داخلی اطلاعات کار‌ها انجام گیرد، اما گزارش‌های شاپرک و مراجعات مردم به خودپرداز‌ها نشان داد حتی این کار هم ممکن نبود و مشکلات زیادی وجود داشت. در این شرایط فضا به شکلی است که به نظر می‌رسد این بار نه کشور‌های معاند بلکه خودمان مردم را تحریم کرده‌ایم.

مدیرعامل شرکت زرین‌پال در پایان گفت: مجموعه ما با حدود ۱۰۷ هزار کسب‌وکار آنلاین کار می‌کند که در صورت اجرایی شدن برنامه و نظرات مسئولان، این افراد باید سراغ شغل دیگری بروند، یا اینکه بیکار شوند. کسی که بعد از سال‌ها مغازه‌داری مثلاً به این نتیجه رسیده که می‌تواند در بستر اینترنت بدون محدودیت زمانی و مکانی به فروش کالا بپردازد و چند سالی است شغلش رونق گرفته، دوباره باید برای سقوط در بیکاری آماده شود.