جیره‌ بندی آب در تهران؟

مقامات وزارت نیرو می گویند میزان ذخایر آبی کشور کاهش یافته و کاهش بارندگی ها، خشکسالی و در نتیجه افت ذخیره پشت سدها باعث شده تا برخی مناطق کشور از جمله پایتخت در شرایط جدی تنش آبی و بحران قرار بگیرند.

در حال حاضر، ۷۹ درصد توان ذخیره سدهای تهران خالی از آب مانده است، از اینرو مقامات آبفای تهران هشدار داده اند در صورت باقی ماندن این شرایط و عدم تغییر رفتار مصرفی ۸.۵ میلیون نفر ساکن تهران، ممکن است این کلانشهر در تابستان امسال جیره بندی آب را تجربه کند.

پایتخت ۸.۵ میلیون نفری و ده ها شهر دیگر ایران این روزها مورد هشدارهای جدی از سوی مسئولان آبی کشور و وزارت نیرو قرار گرفته است. مقامات وزارت نیرو می گویند وضعیت بی آبی و افت شدید ذخیره سدها در بسیاری از مناطق کشور و از جمله پایتخت جدی است و بدون همکاری مردم برای کاهش مصرف آب، امکان عبور از فصل گرمای سال آینده که بزودی از راه خواهد رسید وجود ندارد.

براساس آخرین گزارش وزارت نیرو در روز ۱۳ اسفندماه امسال، بارش باران تهران در سال آبی جاری که از ابتدای مهرماه آغاز شد، تنها ۱۳۰ میلیمتر بوده که این حجم بارش در استان های تهران و البرز با ۲۸ درصد كاهش در مقايسه با زمان مشابه سال آبي گذشته و ۳۵ درصد كاهش در مقايسه با دوره بلندمدت ۴۶ ساله همراه بود.

سدهای تهران خالی شدند

بارش های ثبت شده در ۱۲ روز نخست اسفندماه امسال نیز حدود ۲.۶ میلیمتر بوده كه اين میزان بارش ۴۷ درصد كمتر از ميزان بارش هاي گزارش شده در دوره مشابه سال گذشته است.

وزارت نیرو در گزارش دیگری در روز ۱۲ اسفندماه به وضعیت نامناسب ذخایر آبی پشت سدهای ۵ گانه تهران اشاره کرد و عنوان شد: حجم فعلی آب موجود در مخازن سدهاي تهران ۳۹۴ ميليون مترمكعب گزارش شده كه اين ميزان در مقايسه با زمان مشابه سال آبي گذشته، ۳۶ درصد كاهش نشان مي دهد.

حجم آب موجود در مخزن سدهاي تهران در زمان مشابه سال آبي گذشته ۶۱۷ ميليون مترمكعب ثبت شده بود. همچنین حجم آب ورودي به مخازن سدهاي تامين كننده آب استان تهران از ابتدای سال آبی جاری تاکنون ۲۸۰ ميليون مترمكعب بوده است.

ميزان آب ورودي به مخزن پنج سد زيرپوشش شركت آب منطقه ای تهران در زمان مشابه سال آبی گذشته، ۳۴۳ ميليون مترمكعب بوده است. حجم آب ورودي به مخازن سدهای تهران از ابتدای سال آبی جاری (مهرماه ۹۲) تاکنون، ۱۸ درصد در مقایسه با دوره مشابه سال آبی گذشته کاهش یافته است. در حال حاضر تنها ۲۱ درصد از حجم مخازن سدهاي استان تهران از آب پُر شده است.

در روزهای اخیر محمد پرورش، مديرعامل شركت آب و فاضلاب استان تهران نیز با هشدارهایی نسبت به جدی بودن مسئله بی آبی در تهران و لزوم توجه مردم به کاهش مصرف در این شهر ۸.۵ میلیون نفری گفت: با وجود اینکه هنوز در فصل زمستان به سر می بریم، اما در روزهای گذشته مصرف آب شهر تهران به سطح مصرف در روزهای گرم تابستان رسیده است.

سرانه مصرف آب هر شهروند تهرانی؛ روزانه ۳۲۰ لیتر

این مقام مسئول در وزارت نیرو اظهارداشت: پنج شنبه گذشته مصرف آب شهر تهران به دو ميليون و ۹۰۰ هزار مترمكعب رسيد كه اين ميزان مصرف معادل مصرف روزانه آب در ماه های خرداد و تير است. هم اکنون از ۵ میلیون مشترک آب در شهر تهران، ۴ میلیون و ۱۰۰ هزار مشترک خانگي هستند كه اين امر اهميت صرفه جويي مشتركان خانگي را بيش از پيش نشان مي دهد.

وي همچنين از تشكيل ۳ كارگروه تامين آب و بهره برداري، كميته مديريت توزيع و كميته مصرف براي مديريت آب براي تابستان سال آينده خبر داد و گفت: ۳۲۰ ليتر سرانه مصرف آب در شهر تهران بسيار زياد است و بايد در این رابطه مديريت تقاضا انجام شود.

اواخر بهمن ماه امسال نیز ستار محمودی قائم مقام وزير نيرو با اعلام اینکه ایران در بدترين سال بارندگي قرار دارد، تهران و ۷ شهر دیگر کشور در مرز هشدار بی آبی دانست و گفت: اصفهان، تهران، بندرعباس، مشهد، قم، شيراز، اهواز و آبادان شهرهایي هستند که از نظر وضعیت آبی به مرز هشدار رسیده اند.

قبل از محمودی، وزیر نیرو نیز درباره کاهش شدید ذخایر آبی کشور هشدار داده بود. چیت چیان عنوان کرد: در حال حاضر منابع آب تجديدشونده كشور از ۱۳۰ ميليارد مترمكعب به ۱۲۰ ميليارد مترمكعب كاهش يافته و اين امر در آينده نيز تشديد مي شود، با این حال، وضعيت آبي كشور از مرحله بحراني هم عبور كرده است.

۸ شهر بزرگ در معرض تنش آبی

وزیر نیرو عنوان کرد: اكنون ۲۹۸ دشت مطالعاتي كشور دچار بيلان منفي در آب هاي زيرزميني است و با شرايطي مشابه درياچه اروميه مواجه هستيم. حمیدرضا جانباز؛ مشاور وزیر نیرو نیز پیش از آن در اظهاراتی از قرار گرفتن بیش از ۵۰۰ شهر کشور در تنش آبی سخن گفته بود.

در هر حال، کمتر از ۱۰ روز دیگر فصل بهار از راه می رسد و بزودی شرایط آب و هوایی کشور تغییر و رو به گرما خواهد گذاشت. بنابراین با وجود هشدارهای داده شده می توان نتیجه گرفت که اگر در ماه های آینده به ویژه در فصل گرما و نیمه اول سال ۹۳، مصرف کنندگان آب کشور الگوی مصرف را در دستور کار خود قرار ندهند، قطعا مناطقی از کشور از جمله تهران دچار مشکلات جدی در تامین آب خواهند شد که در نهایت راهی جز جیره بندی، قطعی و افت فشار آب را به همراه نخواهد داشت.

درباره تهران، علیرضا نوذری پور معاون مهندسی و توسعه آبفای استان تهران گفت: با وجود اینکه در یکی دو سال اخیر با کاهش میزان بارندگی ها در تهران مواجه بوده ایم، این کاهش هم اکنون به ۳۰ درصد رسیده است و بنابراین تهران در بخش آب از مرز تنش آبی نیز گذشته است.

این مقام مسئول در آبفای استان تهران اظهارداشت: ذخیره سدهای تامین کننده آب تهران به ویژه در سامانه شرق که شامل سدهای لار و لتیان است وضعیت مناسبی ندارند و افت شدید ذخیره آب این سدها باعث شده تا پایتخت نشینان به بحران آب نزدیک تر شوند.

مصرف تاریخی آب در تهران

وی ادامه داد: گرمای نیمه اول امسال هم بی سابقه بوده به نحوی که در تهران مصرف روزانه آب شرب توسط شهروندان تا ۳ میلیون و ۴۲۰ هزارمترمکعب نیز رسید که مصرفی تاریخی است. سرانه تامین شده آب برای هر پایتخت نشین در تابستان امسال ۴۰۰ لیتر بوده است.

نوذری پور تاکید کرد: با وجود اینکه در تهران همیشه تلاش می شود تا یک ذخیره ۱ میلیون و ۳۰۰ هزارمترمکعبی استراتژیک داشته باشیم اما در تابستان امسال مجبور شدیم از این ذخیره استفاده کنیم که در نهایت به ۷۰۰ هزارمترمکعب کاهش یافت که باعث اعمال افت فشار آب در مناطقی از شهر شد.

معاون مهندسی و توسعه آبفای استان تهران تصریح کرد: در شرایط عادی برای تامین آب شرب تهران، ۲۵ درصد از منابع زیرزمینی و چاه ها و ۷۵ درصد نیز از منابع سطحی و ذخیره سدها استفاده می شود که در حال حاضر میزان استفاده از آب چاه ها به ۴۰ درصد رسیده است.