راهکاری برای کاهش تهوع در دوران بارداری

خبرگزاری ایسنا: نتایج یک پژوهش نشان می‌دهد بابونه، زنجبیل و ویتامین B۶ هر سه در کاهش علائم تهوع و استفراغ ناشی از بارداری موثر هستند.

با این که حاملگی یکی از طبیعی ترین روند های فیزیولوژیک بوده و به عنوان یک حادثه شادی بخش از بعد اجتماعی و شخصی تلقی می شود، اما یک دوره آسیب پذیر در زندگی زنان نیز است. تهوع و استفراغ، شایع‌ترین علامت ناراحت کننده دوران بارداری بوده که بیش از نیمی از زنان باردار آن را تجربه می کنند. پژوهشگران در پژوهشی با عنوان "مقایسه تاثیر بابونه، زنجبیل و ویتامین B۶ بر درمان تهوع و استفراغ بارداری" این موضوع را بررسی کرده اند.

در این پژوهش که توسط دکتر حمیده پاک نیت، استادیار گروه زنان و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی قزوین، دکتر محمدرضا معمار زاده، دکترای شیمی مرکز تحقیقات گیاهان دارویی یک شرکت داروسازی، دکتر نضال آژ، استادیار گروه مامایی دانشگاه علوم پزشکی قزوین، مریم مافی، کارشناس ارشد آمار زیستی دانشگاه علوم پزشکی قزوین و فاطمه رنجکش، مربی گروه مامایی دانشگاه علوم پزشکی قزوین انجام شده، آمده است:« این مطالعه کارآزمایی بالینی تصادفی سازی شده سه سو کور(بدین صورت که محقق، بیمار و تفسیر کننده داده ها از نوع داروی مصرفی تا انتهای مطالعه اطلاعی نداشتند و پس از مشخص شدن نتایج رمز گشایی کد ها انجام شد) بود.»

در این مقاله آمده است:« این مطالعه، در سال ۹۶-۱۳۹۵ بر روی زنان باردار مبتلا به تهوع و استفراغ بارداری مراجعه کننده به مراکز سلامت شهری وابسته به دانشگاه علوم پزشکی قزوین انجام شد. نمونه گیری در یک دوره ۱۱ ماهه از بین زنان مراجعه کننده به روش نمونه گیری در دسترس و براساس معیارهای ورود انجام شد.»

براساس آن چه در این پژوهش آمده، در این ۱۱ ماه، ۲۴۱ بیمار مورد ارزیابی قرار گرفتند که در نهایت ۱۰۵ بیمار جهت شرکت در مطالعه رضایت دادند و به طور تصادفی به سه گروه درمانی یک و دو و سه تخصیص یافتند. با توجه به این که همه ی نمونه ها در یک زمان در دسترس نبودند، جهت تخصیص تصادفی از روش بلوک شش تایی استفاده شد و نمونه گیری تا زمانی که حجم نمونه مورد نظر حاصل شود، ادامه یافت. در نهایت، به دلیل ریزش برخی نمونه ها در حین مطالعه، اطلاعات ۹۶ بیمار(۳۲ نفر در گروه درمانی ۱، ۳۳ نفر در گروه درمانی۲ و ۳۱ نفر در گروه درمانی ۳) آنالیز شدند.

نویسندگان این مقاله می گویند:« ابزار گردآوری داده ها در این مطالعه، شامل شاخص استاندارد رودز بود. شاخص رودز برای بررسی سه علامت فیزیکی تهوع، استفراغ و اوغ زدن شامل اپیزودهای تهوع، طول مدت تهوع و تعداد دفعات استفراغ و اوغ زدن است.»

براساس آن چه در این مقاله آمده، ابتدا از تمام شرکت کنندگان در مطالعه شاخص های استاندارد رودز گرفته شد. در این مطالعه گروه های مداخله، علاوه بر دریافت مراقبت های معمول دوران بارداری هر کدام ۱۲ عدد کپسول دریافت کردند که می بایست روزانه ۳ کپسول مصرف می کردند. در صورت استفراغ تا نیم ساعت پس از مصرف کپسول، دوز دارو مجدد تکرار می شد.

پاک نیت و همکارانش می گویند:« داروها شامل زنجبیل ۵۰۰ میلی گرم ( تهیه شده از پودر ریشه گیاه)، ویتامین B۶ ۲۰ میلی گرم و بابونه ۵۰۰ میلی گرم ( تهیه شده از گل گیاه بابونه آلمانی) توسط یک شرکت داروسازی و در آزمایشگاه فارماکولوژی در پوشش های کپسولی مشابه (رنگ و شکل ظاهری) بسته بندی و کدگذاری شده بود و کدهای داده شده تا پایان آنالیز نزد مسئول آزمایشگاه باقی ماند. بدین ترتیب، بیمار، پژوهشگر و آمارگر از نوع داروی مصرفی بی اطلاع بودند.»

محققان در پایان پس از بررسی ها به این نتیجه رسیدند که کپسول های خوراکی بابونه، زنجبیل و ویتامین B۶ هر سه در کاهش علائم تهوع و استفراغ ناشی از بارداری موثر هستند و برتری بین سه دارو وجود ندارد.

این پژوهش در هشتمین شماره ی بیست و یکمین دوره ی مجله زنان مامایی و نازایی ایران منتشر شده است.