کرونا، منظومه فکری جدید در منطقه ایجاد می‌کند

خبرگزاری مهر: علی ربیعی سخنگوی دولت در یادداشتی تحت عنوان «ماه روزه و روزگار پساکرونا» در صفحه اینستاگرام خود به مناسبت حلول ماه مبارک رمضان، نوشت: پساکرونا آینده‌ای دوردست و در فراسوی زمان حال نیست. از آینده‌ای سخن می‌گوئیم که از هم اکنون در برابر دیدگان ما در حال شکل‌گیری است.

وی با بیان اینکه در ایران نیز چندی است این دغدغه مطرح است، آورده است: این روزها جلسات هیئت دولت به دو بخش اخبار و سیاستگذاری کرونا و مسائل جاری کشور اختصاص دارد.

سخنگوی دولت تاکید کرد: در بخش کرونا دکتر اردکانیان وزیر نیرو به نکته‌ای اشاره کرد که «حاکمیت و دولت از امروز باید برای دوران پساکرونا برنامه‌ریزی جامعی داشته باشند. عدم پیش‌بینی برای پساکرونا عواقب منفی خواهد داشت».

ربیعی با بیان اینکه گرچه هنوز مطالعات زیادی درباره آثار کرونا انجام نگرفته است، نوشت: چندی پیش ۱۲ اندیشمند جهان در نشریه فارن پالیسی از دنیای پس از همه‌گیری سخن گفتند. به نظر می‌رسد با توجه به ابعاد جدید این بیماری بخصوص نبود چشم اندازی برای نقطه پایانی آن، جهان نیازمند مطالعات عمیق‌تری است.

وی در ادامه مطلب خود آورده است: قطعاً هر کشوری بنابر شرایط داخلی و خارجی خود نیازمند نوعی آینده‌نگری است. من فکر می‌کنم با این روند کرونا می‌تواند در منحنی روند جهانی نقطه عطفی برای کشورها باشد.

سخنگوی دولت تصریح کرد: تاکنون آنچه مسلم است اینکه بسیاری از عرصه‌ها از روابط انسانی، خانوادگی، زندگی و کنش‌های اجتماعی گرفته تا رابطه دولت-ملت، نهادهای مدنی، استراتژی‌های اقتصادی (نگاه کنید به اظهارات ترامپ که می‌گفت ما باید به سیاست اقتصادی خودکفا بازگردیم. در روزهای بحران، تولید خارج از مرزها مشکلات ما را حل نخواهد کرد) و استراتژی‌های صنعتی دچار دگردیسی و تجدیدنظر خواهند شد.

ربیعی با طرح این سوال که در آینده، آیا جهانی بدون دست دادن و در آغوش کشیدن خواهیم داشت؟، نوشت: در فاصله‌گذاری اجتماعی جامعه‌پذیری به چه شکل خواهد شد؟ آیا باز هم در استادیوم‌های ورزشی به طور جمعی شادمانی و تخلیه انرژی خواهیم کرد؟ آیا سوگ‌ها و جشن‌های ما تغییر خواهد کرد؟ در رفتار اجتماعی بسیاری از این ابهامات پیش روست.

وی با بیان اینکه بدون شک رابطه دولت-ملت‌ها و شیوه اعمال قدرت هم تغییر خواهد کرد، تاکید کرد: یک سوال مهم اینست که به کدام سو پیش خواهیم رفت. جریانی جامعه‌محور یا قدرت‌محور؟ آیا دولت‌ها به نفع جوامع عقب‌نشینی خواهند کرد؟ نهادهای مدنی قدرت بیشتری خواهند گرفت؟ شاید میزان حمایت‌خواهی و شیوه حمایت از مردم در دولت‌ها، پایه‌های مشروعیت جدید را بسازد.

سخنگوی دولت با بیان اینکه در آینده، روابط بین‌الملل نیز دچار تغییر خواهد شد، آورده است: سازمان‌های بین‌المللی به همین شکل باقی نخواهند ماند. در صورت تداوم کرونا، اشکال هژمونی دچار تغییر خواهد شد. باید دید جوامع مختلف که ما نیز مصداق آنانیم چه جایگاهی در جهان آینده خواهند داشت؟ در صورت کاهش فشارهای سیاسی آمریکا شاید در منطقه به منظومه جدیدی بتوانیم فکر کنیم.

ربیعی در بخش دیگری از یادداشت خود نوشت: بدون تردید شیوه ایستادن ما در این نقطه و پیش‌بینی درست آینده و سامان دادن نظام روابط بین‌الملل، نظام اقتصادی و اجتماعی در ساخت جایگاه دوره پساکرونا نقش مهمی ایفا می‌کند. منوط به اینکه بدانیم چه تغییرات بنیادینی در شیوه حکمرانی و نگرش به جهان را باید دنبال کنیم؟ در این صورت ما می‌توانیم فرصت‌های کووید ۱۹ را به نسل آتی منتقل کنیم.

وی اضافه کرد: کشورهایی که این مسیر را نروند به تعبیر «ریچارد هاس» رئیس شورای روابط خارجی آمریکا تبدیل به کشوری شکست‌خورده خواهند شد. گاهی در مقایسه تاریخی اتفاقاتی مانند انقلاب صنعتی، جنگ جهانی اول و دوم و حتی شیوع طاعون، پایه‌های عقب‌ماندگی و پیشرفت برخی کشورها را می‌سازند. این اتفاقات تبدیل به بزنگاه‌های مهمی در تاریخ جوامع انسانی می‌شود.

سخنگوی دولت با بیان اینکه امروز گذار از فروردین و آغاز ماه مبارک رمضان می‌تواند استعاره‌ای از یک فصل نوین باشد، نوشت: من معتقدم در دوران پساکرونا می‌توانیم جامعه‌ای از نوعِ دیگر و مطلوب‌تر شویم. فردگرایی‌های منفی به کنار رفته و نوعی جمع‌گرایی دردمندانه نسبت به یکدیگر را پیش رو داشته باشیم.

ربیعی نوشت: حتی اگر یک بُعد از فرصت‌های کرونا شکل گیری نوعی از مدارا، اخلاق، خیرخواهی و زندگی بهتر برای خود و دیگران باشد، تقویت آن برای نسل‌های آینده مغتنم است.

وی با بیان اینکه همکناری نوروز و بهار طبیعت و بهارقرآن فرصت مغتنمی برای یک آغاز نوین است، آورده است: آنچه که علمای اخلاق تزکیه نفس نامیده‌اند در حقیقت یک نوع مبارزه با نفس است که جایزه و پیروزی آن رزم بی‌امان برقراری یک رابطه تازه با خویشتن فطری‌مان است. ماه مبارک به ما می‌آموزد که آدمی خود صراف خود است و افکار و اندیشه‌ها و امیال ما پس از عبور از صافی این صرافی نقاد می‌تواند تازه و نوروزی شود.

سخنگوی دولت تاکید کرد: اسلام دین سیاست است و اجتماع و برقراری یک پیوند نوین با خویشتن فطری خود جدای از آن مناسبات نوینی نیست که با جامعه برقرار می‌کنیم.

ربیعی با اشاره به اینکه رمضان فرصتی است برای تلاقی و ترکیب همه اشکال این خانه‌تکانی ذهنی و جشنواره‌ای ممتد و متصل برای چندین آشتی، نوشت: آشتی با فطرت الهی خود، آشتی با طبیعت، آشتی با ارزش‌ها و سبک‌های زیستی جامعه و ساختن جامعه‌ای مبتنی بر ارزش‌هایی که هر فرد پشتوانه‌ای برای همه جامعه باشد.

وی تاکید کرد: ما می‌توانیم در گذر بهار طبیعت و قرآن، فرصتی برای بازسازی جامعه به نحوی که کرونا را با کمترین آسیب پشت سر گذاشته و در پساکرونا جامعه را برای تحولی بزرگ و قرار دادن ایران در عرصه فرصت‌هایی که کرونا می‌سازد، فراهم کنیم.