مشغله‌ این روز‌هایِ رقبای حسن روحانی

روزنامه شرق: سه سال از دوازدهمین دوره انتخابات ریاست‌جمهوری و انتخاب دوباره حسن روحانی به عنوان رئیس‌جمهور گذشت. ۲۹ اردیبهشت سال ۹۶ بود که از ۴۱میلیون‌و۳۶۶هزارو ۸۵ نفری که می‌توانستند رأی دهند، ۲۳میلیون‌و۶۳۶هزار‌و ۶۵۲ نفر آنان پای صندوق رأی رفتند و مشارکت ۵۷درصدی را رقم زدند.

روحانی در حالی برای بار دوم و با رأی بیشتر بر کرسی ریاست‌جمهوری نشست که مهم‌ترین دستاورد دولت اول او «برجام» بود و با خیال راحت و با دست بالا فرم شرکت در انتخابات را در وزارت کشور پر کرده بود. او اما رقیب و مخالف سرسخت هم کم نداشت. در پنج‌روزی که فرصت بود تا نامزدها به زیرزمین ساختمان وزارت کشور بروند و ثبت‌نام کنند، افراد سرشناس زیادی برای رقابت با حسن روحانی که رئیس‌جمهور مستقر بود، خود را آماده کرده بودند. جای تعجب نداشت که محمود احمدی‌نژاد که نشان داده رقیب همه مسئولان کشور است برای ثبت‌نام اقدام کند. او دو یار بهاری خود یعنی حمید بقایی و اسفندیار رحیم‌مشایی را نیز همراه خود آورده بود. به جز احمدی‌نژاد، بقایی نیز برای پست ریاست‌جمهوری نام‌نویسی کرد.

رحیم‌مشایی هم فقط شناسنامه‌اش را نشان داد و طعنه زد که نمی‌تواند در انتخابات شرکت کند. درنهایت شورای نگهبان هم احمدی‌نژاد را رد صلاحیت کرد و هم رفیق گرمابه و گلستانش را. حمیدرضا حاجی‌بابایی، صادق خلیلیان و محمدمهدی زاهدی از وزرای کابینه احمدی‌نژاد نیز برای ریاست‌جمهوری ثبت‌نام کرده بودند که همگی رد صلاحیت شدند.

محمد هاشمی برادر مرحوم آیت‌الله هاشمی‌رفسنجانی، مرحوم آیت‌الله هاشم بطحایی‌گلپایگانی عضو مجلس خبرگان رهبری، حجت‌الاسلام محسن رهامی و مصطفی کواکبیان نماینده اصلاح‌طلب مجلس نیز برای رقابت با حسن روحانی ثبت‌نام کردند اما شورای نگهبان صلاحیت آنان را برای ریاست‌جمهوری تأیید نکرد.محمد غرضی که در دوران جنگ ایران و عراق وزارت وزارتخانه‌های نفت و همچنین پست و تلگراف و تلفن را تجربه کرده بود نیز برای ریاست‌جمهوری ثبت‌نام کرد اما صلاحیت او تأیید نشد.

غرضی سال ۹۲ هم در انتخابات ریاست‌جمهوری شرکت کرده و بین هشت نفر نهایی بود که شورای نگهبان آنان را تأیید کرده بود. او درنهایت ۴۴۶ هزار رأی آورد و آخر شد.اعظم طالقانی از دیگر چهره‌های سرشناسی بود که در سال ۹۶ برای نامزدی در انتخابات ریاست‌جمهوری نام‌نویسی کرد. او که فرزند مرحوم آیت‌الله طالقانی بود، سابقه نمایندگی مردم تهران در مجلس اول را داشت و از سال ۱۳۶۳ دبیرکل جامعه زنان انقلاب اسلامی بود. اعظم طالقانی اعتقاد داشت زنان نیز می‌توانند رئیس‌جمهور شوند و عنوان «رجل سیاسی» فقط مردان را شامل نمی‌شود. به همین خاطر بود که به عنوان اولین زن در انتخابات ریاست‌جمهوری سال ۱۳۷۶ ثبت‌نام کرده بود. او در زمان ثبت‌نام در ساختمان ستاد انتخابات کشور اعلام کرد: «آمده‌ام تا تکلیف رجل سیاسی را مشخص کنم» اما درنهایت رد صلاحیت شد. اعظم طالقانی در آبان سال پیش از دنیا رفت.

رقبای روحانی

در ۳۱ فروردین سال ۹۶ مشخص شد که شورای نگهبان تنها شش نفر را برای رقابت بر صندلی ریاست‌جمهوری تأیید صلاحیت کرده است: حسن فریدون (روحانی) ۶۸ساله با مدرک دکترای حقوق سیاسی، سیدابراهیم رئیس‌الساداتی ۵۶ساله با مدرک دکترای فقه و حقوق، سیدمصطفی آقا میرسلیم ۶۹ ساله کارشناس ارشد مکانیک، سیدمصطفی هاشمی‌طبا ۷۰ساله کارشناس ارشد نساجی، محمدباقر قالیباف ۵۵ساله دارای دکترای جغرافیای سیاسی و اسحاق جهانگیری ۶۰ساله با مدرک دکترای مدیریت صنعتی.سه سال از آن روز که مردم دوباره حسن روحانی را به عنوان رئیس‌جمهور انتخاب کردند، گذشته و حالا می‌توان سرنوشت رقبای انتخاباتی او را مرور کرد.

سیدابراهیم رئیسی

رئیسی که سال‌ها در قوه قضائیه به عنوان رئیس سازمان بازرسی کل کشور و دادستان کل کشور حضور داشت و به مدت ۱۰ سال معاون اول این قوه بود، در زمانی که برای تصاحب کرسی ریاست‌جمهوری وارد انتخابات شد تولیت آستان قدس رضوی را برعهده داشت. او به همراه محمدباقر قالیباف از سوی جبهه مردمی نیروهای انقلاب اسلامی (جمنا) که متعلق به جریان اصولگرایی بودند، حمایت می‌شدند. درنهایت قالیباف به نفع او از ادامه رقابت انصراف داد و رئیسی با ۱۵میلیون‌و ۸۰۰ هزار رأی دوم شد. در روز دانشجو سال ۹۷، او در مراسم دانشگاه شهید بهشتی شرکت کرد و در پاسخ به دانشجویی که پرسیده بود فکر می‌کنید اگر رئیس‌جمهور می‌شدید، وضع کشور بهتر از این بود؟ گفته بود: «خدا رحم کرد که من رئیس‌جمهور نشدم که دلار پنج هزار تومان شود». ابراهیم رئیسی در ۱۶ اسفند ۱۳۹۷ با حکم مقام معظم رهبری به عنوان رئیس قوه قضائیه انتخاب شد. او هم‌اکنون عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام و نایب‌رئیس مجلس خبرگان رهبری نیز هست.

سیدمصطفی میرسلیم

او به عنوان کاندیدای حزب مؤتلفه اسلامی وارد انتخابات شد. هرچند این حزب درنهایت به ابراهیم رئیس رأی داد اما میرسلیم از انتخابات کناره‌گیری نکرد و با ۴۷۸هزارو ۲۶۷ رأی سوم شد. او که سابقه وزارت بر وزارتخانه فرهنگ و ارشاد اسلامی در دولت سازندگی را دارد و از سال ۱۳۷۵ عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام است، در اسفند سال گذشته وارد رقابت انتخابات مجلس یازدهم شد و بعد از محمدباقر قالیباف با ۸۹۲ هزار رأی به عنوان نفر دوم از حوزه انتخابیه تهران وارد مجلس شد. از او به عنوان رقیب جدی قالیباف برای رسیدن به صندلی سبز ریاست مجلس نام برده می‌شود.

مصطفی هاشمی‌طبا

او سابقه وزارت در دولت‌های شهید باهنر و میرحسین موسوی را داشت، در دولت‌های سازندگی و اصلاحات نیز رئیس سازمان تربیت بدنی بود و دو سال نیز ریاست کمیته ملی المپیک را بر عهده داشت. هاشمی‌طبا که در سال ۸۰ نیز نامزد ریاست‌جمهوری شده بود، در سال ۹۶ نیز در انتخابات شرکت کرد و با ۲۱۴هزارو ۴۴۱ رأی آخر شد. هرازگاهی مقاله‌ها و یادداشت‌های او در مطبوعات منتشر می‌شود.

محمدباقر قالیباف

او در سال ۹۲ نیز به عنوان رقیب حسن روحانی وارد انتخابات ریاست‌جمهوری شده بود اما دوم شده بود. قالیباف که سال ۹۶ همچنان شهردار تهران بود، به همراه ابراهیم رئیسی به عنوان نامزد اصولگرایان وارد انتخابات شد و درنهایت در روزهای پایانی به نفع رئیسی انصراف داد. او در این انتخابات نه تنها صندلی ریاست‌جمهوری را به دست نیاورد بلکه شورای شهر تهران نیز به دست اصلاح‌طلبان افتاد و بعد از ۱۲ سال از شهرداری تهران نیز رفت. قالیباف همان سال با حکم مقام معظم رهبری عضو حقیقی مجمع تشخیص مصلحت نظام شد. او در اسفند سال گذشته به عنوان سرلیست اصولگرایان در انتخابات مجلس یازدهم شرکت کرد و با کسب یک‌میلیون‌و۲۶۵هزارو ۲۸۷ رأی به عنوان نفر اول منتخبان تهران وارد مجلس شد. از قالیباف به عنوان نامزد اصلی صندلی ریاست قوه مقننه نام برده می‌شود.

اسحاق جهانگیری

همه جناح‌ها زمانی که جهانگیری برای انتخابات ریاست‌جمهوری ثبت‌نام کرد، می‌دانستند که او مقابل رئیس خود نخواهد ایستاد و به دنبال رفاقت است تا رقابت. او که از ابتدای دولت حسن روحانی تاکنون معاون اول دولت است، از معدود اصلاح‌طلبان دولت نیز محسوب می‌شود و به عنوان نامزد پوششی وارد انتخابات شد، هرچند خودش این موضوع را تأیید نکرد و گفت که می‌خواهد رئیس‌جمهور شود. جهانگیری در مناظره‌های ریاست‌جمهوری برای روحانی سنگ تمام گذاشت و کارشناسان یکی از دلایل پیروزی او در دور دوم را دفاع تمام‌عیار جهانگیری از دولت می‌دانند. او درنهایت سه روز مانده به برگزاری انتخابات به نفع حسن روحانی کناره‌گیری کرد تا رأی اصلاح‌طلبان به صندوق روحانی ریخته شود.

از همان روز از اسحاق جهانگیری به عنوان نامزد بالقوه اصلاح‌طلبان برای انتخابات ۱۴۰۰ نام برده می‌شود. البته در دو سال اول دولت دوم روحانی چندباری زمزمه اختلافات او با محمود واعظی رئیس دفتر رئیس‌جمهور نیز شنیده شد و حتی شایعه شد که جهانگیری استعفا نیز داده است. یک بار نیز از او به عنوان گزینه شهرداری تهران نام برده شد که همه اینها در حد حرف باقی ماند.