آیا مدیتیشن روی ژن‌ها تاثیر می‌گذارد؟

بر اساس نتایج مطالعه‌ای که در دانشگاه‌های کاونتری و رادبود به انجام رسیده، مداخلات ذهن-بدن (MBIs) همچون مراقبه، یوگا و تای‌چی فقط باعث آرامش ما نمی‌شوند؛ این گونه تمرینات می‌توانند روند واکنش‌های مولکولی DNA که موجب بروز مشکلات سلامتی و افسردگی می‌شوند را معکوس کنند.

ایسنا: بر اساس نتایج مطالعه‌ای که در دانشگاه‌های کاونتری و رادبود به انجام رسیده، مداخلات ذهن-بدن (MBIs) همچون مراقبه، یوگا و تای‌چی فقط باعث آرامش ما نمی‌شوند؛ این گونه تمرینات می‌توانند روند واکنش‌های مولکولی DNA که موجب بروز مشکلات سلامتی و افسردگی می‌شوند را معکوس کنند.

به نقل از ساینس دیلی، این تحقیق که در Frontiers in Immunology به چاپ رسیده، به مرور به بررسی مطالعاتی که در طول بیش از یک دهه، در زمینه آنالیز رفتار ژن‌ها تحت تاثیر MBIs انجام شده، می‌پردازد.

متخصصان دانشگاه با بررسی ۱۸ مطالعه که در طول بیش از ۱۱ سال به آنالیز ۷۴۶ شرکت کننده پرداخته شده، به این نتیجه رسیده‌اند که این تمرینات باعث می‌شوند الگوهای مولکولی در بدن دستخوش تغییر شده و به سلامت ذهنی و جسمی ما کمک کنند.

محققان به بررسی این نکته پرداختند که نحوه بیان ژن چگونه تحت تاثیر این تمرینات قرار می‌گیرد. به بیان دیگر ژن‌ها چگونه برای ساخت یکسری پروتئین خاص فعال می‌شوند تا به کمک آن‌ها، آرایش زیستی بدن، مغز و سیستم ایمنی را تحت تاثیر قرار دهند.

وقتی فردی در معرض یک رخداد استرس‌زا قرار می‌گیرد سیستم عصبی سمپاتیک فرد - سیستمی که مسئول پاسخ‌های جنگ و گریز است- به کار می‌افتد و تولید مولکولی به نام فاکتور هسته‌ای کاپا بی (NF-kB) افزایش پیدا می‌کند. NF-kB با فعال‌سازی برخی ژن‌ها باعث می‌شود پروتئینی به نا ستوکینین تولید شود. ستوکینین موجب پاسخ استرس می‌شود، اما اگر این پاسخ‌ها مدت زیادی در بدن دوام بیاورند منجر به افزایش خطر سرطان، پیری سریع و اختلالات روانی همچون افسردگی می‌شوند.

بر اساس این مطالعه، در افرادی که به مراقبه و تمرینات ذهنی دست می‌زنند اثرات متضادی مشاهده می‌شود. یعنی الگوی اولیه نبرد سلولی در بدن آن‌ها معکوس می‌شود، مقدار سیتوکنین در بدن آن‌ها کاهش پیدا می‌کند و ریسک بیماری‌های مرتبط با آن کاهش می‌یابد.

محقق ارشد، ایوانا بوریک می‌گوید: میلیون‌ها نفر از مردم در سراسر جهان از تمرینات ذهن و بدن همچون یوگا و مراقبه لذت می‌برند، اما احتمالا نمی‌دانند مزایای این گونه تمرینات در سطح سلولی شروع می‌شود و این تمرینات می‌تواند کدهای ژنتیکی ما را دستخوش تغییر کند.

او ادامه می‌دهد: این فعالیت‌ها اثری در سلول‌های ما به جا می‌گذارند که ما آن را به نام امضا مولکولی می‌شناسیم. این فرایند با تغییر بیان ژن‌ها، اثراتی که استرس و اضطراب بر بدن ما بر جا می‌گذارد را معکوس می‌کند. به بیان ساده‌تر تمرینات ذهنی باعث می‌شود مغز فرایندهای DNA را طوری پیش برد که به خوب بودن حال ما بیشتر کمک کند.