این سایت ها را تعطیل کنید! (۱)

هفت صبح: قطعا روزی که روابط عمومی سینما تصمیم گرفته سایت اطلاع رسانی اینترنتی راه اندازی کند و آن را جامع ترین پایگاه اخبار و اطلاع رسانی تلویزیون بداند، رسالت های بسیاری هم برایش درنظر گرفته است؛ رسالت های مهمی مثل اینکه این پایگاه معتبر، بانک اطلاعات جامعی از برنامه های درحال پخش هر شبکه در اختیار مخاطبان قرار دهد و درباره تولیدات جدید، تغییر و تحول ها و تمام اتفاق های ریز و درشت تلویزیونی، به سرعت خبررسانی کند.

از چنین سایتی انتظار می رود اطلاعاتش نسبت به برنامه های در حال پخش و در دست تولید، به نسبت سایر منابع، یک سر و گردن بالاتر باشد و اخبار مرتبط را خیلی سریع تر از سایرین منعکس کند. قطعا مخاطبان، برای سرددرآوردن از اطلاعات کامل برنامه، همان طور که در زیرنویس برنامه ها از آنها خواسته می شود، قبل از اینکه سراغ هر منبع دیگری بروند، ترجیح می دهند به سایت های مربوط به هر شبکه سر بزنند اما آیا واقعا می شود با مراجعه به این سایت ها، اطلاعات و اخبار جامعی از تولیدات تلویزیونی به دست آورد؟!


در پاسخ به این سوال، فقط کافی است یک بار محض نمونه به یکی از این سایت ها مراجعه کنیم تا متوجه شویم اطلاعات موجود در آنها حتی از اطلاعات خودمان به عنوان یک مخاطب هم کمتر است.

حتی اگر تمام بخش های سایت یکی از این شبکه ها را هم زیر و رو کنیم به بدیهی ترین اطلاعات هم درباره فیلم یا سریال یک شبکه نمی رسیم. خیلی از این سایت ها جدای از مشکلات جدی محتوایی، حتی ساختار مناسبی هم ندارند و از نظر گرافیکی هم توجه مخاطب را جلب نمی کنند.

در بخش اول این گزارش، سایت های شبکه های مختلف سیما را از لحاظ عملکردی که در اطلاع رسانی و قرار دادن اطلاعات تکمیلی دارند بررسی می کنیم. در بخش دوم ضمن بررسی عملکرد این سایت ها در حوزه خبررسانی و ساختاری، مساله را در گفت و گو با مدیرکل روابط عمومی صداوسیما و مدیران روابط عمومی شبکه سیما بررسی می کنیم.

اطلاع رسانی ناقص سایت های سیما

سایتی که اسم خودش را پایگاه اطلاع رسانی یک شبکه گذاشته، موظف است تکمیل ترین و به روزترین اطلاعات را راجع به فیلم، سریال یا هر برنامه دیگر روی آنتن، در اختیار مخاطب قرار دهد. درواقع مهم ترین رسالت این سایت ها اطلاع رسانی جامع و دقیق است اگر نه چه لزومی به وجودشان هست؟

این سایت ها باید درباره تک تک برنامه های روی آنتن، بیشترین اطلاعات را به مخاطب بدهند، گالری هایشان بیشترین عکس را از هر فیلم یا سریال داشته باشد و مدام اطلاعاتشان را به روز کنند.

مخاطبان با مراجعه به این سایت ها باید بتوانند درباره خلاصه داستان یک قسمت از سریال، موضوع برنامه ای مثل ۹۰ یا... اطلاعاتی به دست آورند. این سایت ها حتی کوچکترین زحمتی برای معرفی فیلم سینمایی جدول پخششان هم به مخاطب نمی دهند.

بعضی هایشان مثل شبکه نمایش، اگر خیلی زحمت بکشند اسم فیلم سینمایی را با زمان دقیق پخشش به مخاطب اعلام می کنند، بدون اینکه بگویند محصول چه کشوری است یا کارگردانش کیست؟ حتی به این مساله هم دقتی نمی کنند که شاید چند فیلم مختلف با یک اسم در دنیا ساخته شده باشد. مثلا شبکه نمایش که قرار است به صورت تخصصی به مقوله فیلم بپردازد، مقابل اسم فیلمی مثل «نیش» هیچ توضیحی نمی آورد.

مخاطب از کجا باید بفهمد منظور این شبکه از «نیش» همان فیلم معروف آمریکایی یا محصول کشور فرانسه و یا فیلم سینمایی «نیش» ایرانی است یا تله فیلمی که اخیرا تولید شده؟ شاید مخاطب اصلا دوست نداشته باشد در آن ساعت روز یک تله فیلم ببیند!

مخاطبان قطعا برای فهمیدن مسایلی از این قبیل به سایت اطلاع رسانی یک شبکه مراجعه می کنند اگر نه چه دلیلی برای سرزدن به سایت وجود دارد؟! برای اینکه متهم به پیشداوری نشویم از کوتاهی شبکه های مختلف در زمینه اطلاع رسانی مثال هایی می آوریم. البته انتخاب دو مثال از این کم کاری ها به خاطر کمبود فضا صورت گرفته و به معنای محدودبودن مشکلات نیست.

شبکه یک: باوجود اینکه یک هفته از پایان پخش سریال «حیرانی» می گذرد، هنوز درباره اینکه «دایره جنایی» برای مدتی جایگزین آن شده اطلاعاتی روی سایت قرار نگرفته. از طرف دیگر، شبکه یک مدتی است که هر شب ساعت دو بامداد، سریال «رودخانه برفی» را روی آنتن می برد که جز در جدول پخش سایت، در هیچ قسمتی اشاره ای به آن نشده و...


شبکه دو: در پایین این سایت، عکس های بزرگی از دو مجموعه «مدرسه ما» و «آینه های نشکن» وجود دارد که نه اطلاعاتی درباره آنها می دهد نه لینکی دارد که مخاطب بتواند توسط آن، به صفحه اطلاعات آن برود از طرف دیگر در باکس فیلم های سینمایی صفحه یک، فقط به نام فیلم ها اشاره شده و درباره اینکه فیلم ها محصول چه کشوری هستند و چه کارگردانی دارند صحبتی نمی شود و...



شبکه سه: با اینکه دو برنامه پرمخاطب این شبکه یعنی «هفت» و «نود»، یک هفته ای است تمام شده اند، اما این شبکه هنوز اسم آنها را از جدول پخشش برنداشته. در هیچ جایی از سایت هم درباره اینکه چه برنامه هایی قرار است جایگزین آنها شوند، اطلاعاتی نیامده و...


شبکه چهار: تنها سریال شبکه چهار یعنی «رازهای یک خانه»، به خاطر ضعف این سایت در اطلاع رسانی، هنوز به درستی شناخته شده نیست. با اینکه اپیزودهای مختلف این مجموعه، داستانی مجزا دارند، در هیچ کجای سایت درباره اینکه هر هفته چه اپیزودی با چه بازیگرانی روی آنتن می برد، اطلاعی در دست نیست.


از طرف دیگر در جدول پخش برنامه های این شبکه، برنامه هایی مثل «نمای کوتاه»، «مسابقه ۷×۴»، سریال «بازرس لینلی»، «دست نیافتنی ترین رویا» و بسیاری برنامه های دیگر وجود دارد که در کل سایت، کمترین توضیحی درباره شان داده نشده.

شبکه تهران: باوجود اینکه یک هفته از پایان «دختری به نام آهو» گذشته، هنوز جایگزینی از سوی سایت این شبکه برایش معرفی نشده. در جدول پخش برنامه های این شبکه هم به کلمه «داستانی» اشاره شده. از طرف دیگر، درباره سریال «به دنبال برادرم» که شنبه ها ساعت ۲۳ از این شبکه پخش می شود هم در این سایت هیچ اطلاعاتی وجود ندارد.


شبکه جام جام: در مورد محتوای سایت شبکه جام جم بهتر است صحبتی نکنیم چون به غیر از مشتی خبر و جدول پخش برنامه ها، اطلاعات دیگری در اختیارمان نمی گذارد. درمورد ضعف اطلاع رسانی این سایت همین بس که بدانید به جای فیلم «دوئل» از سریال «دوئل» اسم برده!


شبکه آی فیلم: سایت این شبکه باوجود گرافیک خوب و ساختار حساب شده ای که دارد، در جاهایی برای اطلاع رسانی با مشکل رو به روست. مثلا در بخش معرفی سریال ها یا فیلم ها فقط به اسم آنها و ساعت پخش شان بسنده شده و لینکی برای معرفی کامل عوامل، اینکه چه زمانی پخش می شده اند و چه داستانی دارند و... دیده نمی شود.



بی توجهی سایت ها به اطلاعات تکمیلی

از ضعف عملکرد سایت های سیما درمورد اطلاع رسانی درباره فیلم ها یا سریال ها که بگذریم، اطلاعات تکمیلی آنها درمورد برنامه های در حال پخش هم ضعف دارد. بخش «برنامه های در حال پخش» که در تمام سایت های شبکه های مختلف به چشم می خورد، مکانی است برای درج اطلاعات دقیق برنامه ها، بنابراین در تمام آنها باید علاوه بر درج نام کامل عوامل، خلاصه ای از داستان به همراه تمام عکس های آن وجود داشته باشد.

این مساله اما در ظاهر به هیچ وجه رعایت نمی شود. این سایت ها حتی درمورد راحت ترین کار یعنی قراردادن عکس فیلم ها یا سریال ها در گالری هایشان هم کوتاهی می کند! در بیشتر سایت های این شبکه، در گالری عکس یک سریال پرمخاطب، فقط شاید بتوانیم یک یا دو عکس پیدا کنیم که یا کیفیت قابل توجهی ندارد یا امکان ذخیره کردنش نیست و قطعا خالی بودن گالری سایت های مختلف از عکس فیلم ها و سریال های در حال پخش، دلیلی جز تنبلی روابط عمومی ها و جدی نبودن فعالیت سایت برای آنها ندارد.

وقتی عوامل هر فیلم، به محض گذشتن چند هفته از زمان تصویربرداری، سی دی کاملی از عکس های کار را در اختیار خبرگزاری ها و روزنامه ها قرار می دهند، می شود باور کرد که عکسی از کار به روابط عمومی شبکه نفرستاده باشند؟ این درحالی است که کل پروژه های تلویزیون داستانی یا غیرداستانی تلویزیون، موظف به ارایه اطلاعات کامل به روابط عمومی شبکه هستند.

مطمئنا اگر سایت ها اطلاع رسانی کاملی درباره تولیدات داشته باشند، نیازی به تعامل مداوم خبرگزاری ها و روزنامه ها با روابط عمومی ها هم وجود ندارد. از آنجایی که سایت های مختلف سیما همگی از یک الگوی ثابت برای بیان اطلاعات تکمیلی استفاده می کنند، همگی تقریبا در مورد این نقص یکسان هستند. به یکی دو نمونه از آنها اشاره می کنیم:

شبکه دو: در گالری عکس های سریال جدید این شبکه یعنی «یک لحظه دیرتر» فقط دو عکس اینجا دیده می شود درحالی که عوامل این سریال، دست کم 20 عکس برای خبرنگاران فرستاده اند و قطعا روابط عمومی این شبکه بیشتر از 20 عکس در اختیار دارد.

شبکه سه: در بخش «برنامه های در حال پخش» این شبکه هم فقط از سه برنامه «گذر از بحران»، «فوتبال برتر تهران» و «فوتبال برتر 7» اسم به میان آمده و اشاره ای به سریال «پشت کوه های بلند» و... نشده.

شبکه تهران: در بخش اطلاعات سریال «طهران نو»، به عوامل سریال هیچ اشاره ای نشده و در بخش شرح مختصر آن فقط به یک جمله برمی خوریم که شاید درمورد صدها سریال دیگر هم صدق کند: «این مجموعه تلویزیونی کمدی درام است که روایت خود را در قالب داستانی اجتماعی بیان می کند.» اگر فکر کردید اطلاعات دیگری مثل اسم کارگردان یا بازیگر در آن قرار داده شده، سخت در اشتباهید!


وقتی پای روابط عمومی ها در میان است

بخش عمده ای از ایرادهایی که در بالا به آنها اشاره کردیم، به اداره کل روابط عمومی سیما برمی گردد. با این حال برخی روابط عمومی ها، سعی می کنند ضعف های محتوایی سایت هایشان را با ارتباط خوب و ارسال اخبار به خبرگزاری ها و روزنامه ها تا حدی جبران کنند. البته در این میان هستند روابط عمومی هایی مثل روابط عمومی شبکه سه که حتی چنین تعامل هایی هم ندارند.