همه چیز درباره گران‌قیمت‌ترین تانک جهان

آام‌ایکس-۵۶ لُکلِر ( AMX-56 Leclerc) یک تانک اصلی میدان نبرد فرانسوی و ساخت شرکت جیات (نکستر کنونی) است که در سال ۱۹۹۲ وارد خدمت نظامی در ارتش فرانسه شد. قیمت خرید کنونی این تانک ۱۲.۶ میلیون دلار است. گزارش‌ها نشان می‌دهد که در سال ۲۰۱۱ هزینهٔ نگهداری سالانه این تانک در ارتش فرانسه ۳۶۲ هزار یورو برای هر دستگاه بوده است.

مدل ارتقایافته ام‌کا۲ لکلر با بهینه‌سازی‌های نرم‌افزاری و سیستم کنترل موتور در سال ۱۹۹۸ وارد ارتش فرانسه شد.سیستمم های پیشرفته این تانک به گونه‌ای طراحی شده‌اند که از چندین مدار مختلف استفاده می‌کنند تا در صورت آسیب دیدن بخشی از این وسیله به صورت کامل از کار نیفتد.

سلاح اصلی لکلر توپ بدون خان ۱۲۰ میلی‌متری CN۱۲۰-۲۶ ساخت شرکت جیات است. این توپ قادر به شلیک گلوله‌های ۱۲۰ میلی‌متری آلمانی و ناتو هم هست اما ارتش فرانسه تنها از مهمات فرانسوی استفاده می‌کند. لکلر با سیستم پایدارسازی توپ خود قادر است در حالی که با سرعت ۵۰ کیلومتر در ساعت در حال حرکت است به سوی اهدافی در فاصله چهار کیلومتری شلیک کند.

این توپ برخلاف تانک‌های دیگر غربی و به سبک تانک‌های شوروی/روسیه به گلوله‌گذار نیاز ندارد و از گلوله‌گذار اتوماتیک استفاده می‌کند. در نتیجه خدمه تانک به سه نفر (فرمانده، راننده و توپچی) کاهش یافته‌اند. گلوله‌گذار اتوماتیک لکلر قادر است در هر دقیقه ۱۲ شلیک داشته باشد.

این تانک در مجموع ۴۰ گلوله با خود حمل می‌کند که ۲۲ تای آنها در خشاب آماده آتش هستند و بقیه در بدنه تانک قرار دارند. مسلسل هم‌محور تانک یک تیربار سنگین ۱۲.۷ میلی‌متری است، برخلاف بیشتر تانک‌های دیگر که از مسلسل هم‌محور متوسط ۷.۶۲ م‌م استفاده می‌کنند.

در بالای برجک می‌توان یک مسلسل ۱۲.۷ م‌م دیگر با کنترل از داخل تانک را نصب کرد که مشابه تیربار کنترل از راه دور مدل ام‌اآ۲ تاسک آبرامز است.هرچند در عمل بیشتر لکلرها به مسلسل ۱۲.۷ بدون کنترل مسلح هستند. این تانک به ۴ نارنجک‌انداز چهارتایی هم مسلح شده که قادر به شلیک نارنجک‌های دودزا، ضدنفر و گمراه‌کننده‌های مادون قرمز هستند.

توپ ۱۲۰ م‌م لکلر نسبت طول به کالیبر ۵۲ دارد که از اغلب تانک‌های معاصر خود بیشتر است (۴۴ در آبرامز و لئوپارد ۲ و ۴۸ در توپ‌های ۱۲۵ م‌م تانک‌های روسی) و می‌تواند گلوله‌های زره‌شکاف را با سرعت ِ دهانه ۱۷۵۰ متر بر ثانیه و گلوله‌های چندمنظوره را با سرعت دهانه ۱۱۷۰ متر بر ثانیه شلیک کند.

تعداد فشنگ‌های مسلسل هم‌محور ۱۲.۷ م‌م ۸۰۰ فشنگ و مسلسل دفاع هوایی ۷.۶۲ دو هزار گلوله است. موتور کوچک هشت سیلندر لکلر بهره‌وری قابل توجهی در مصرف سوخت دارد و دمای نسبتاً پایین دود خروجی از اگزوز تانک که کمتر از ۴۰۰ درجه سانتی‌گراد است به کاهش آشکارگی مادون قرمز آن کمک می‌کند. این تانک به یک سیستم هشدار در صورت افتادن پرتوی لیزر بر روی تانک هم مجهز است.

به طور کلی لکلر از سیستم‌های الکترونیکی پیشرفته و متنوعی برخوردار است و گزارش شده که حدود ۵۰ درصد هزینه ساخت این تانک فقط به سیستم‌های الکترونیکی آن مربوط است. لکلر بدون هیچ آمادگی می‌تواند از آب‌هایی به عمق ۱.۷ متر و با استفاده از تجهیزات رانندگی زیر آبی از آبهایی به عمق ۴ متر بگذرد. این تانک به تجهیزات تصفیه هوا، تهویه و آتش‌نشانی اتوماتیک هم مجهز شده است.

بدنه و برجک تانک Leclerc از استیل جوش داده شده به همراه زره ماژولار طراحی شده است تا هر زمانی که لازم باشد، زره جدا شود و با دیگیری تعویض گردد. ممکن است در میدان نبرد، قسمتی از زره آسیب ببیند، با استفاده از خاصیت ماژولار بودن آن، می توان در لحظه آن را جدا کرد و با نسخه ی سالم تعویض نمود.

همچنین قابلیت تعویض آن با نسخه های جدیدتر را فراهم می کند. در اواخر دهه ی 70 میلادی با آمدن نسل جدید زره های تانک به اسم چابهام برای تانک ها طراحی شد که به صورت ویژه برای مقابله سلاح های استفاده کننده از Hollow Charges ساخته شده بود.

فرانسه نیز به فکر ساختن زره جدید افتاد که بعد از آن با طراحی زره کامپوزیتی اش که هم توانایی مقابله با Hollow Charges و Sabot را داشت و پس از مدرنیزاسیون هایی که رویش صورت گرفت، از مرحله ی سوم روی تانک های Leclerc نصب شدند. در این زره از کامپوزیت و تیتانیون استفاده شده است که در طرفین تانک و همینطور در برخی نقاط روی برجک، از بلوک های زرهی ERA نیز استفاده می شود.

سیستم کنترل آتش لکلر به توپچی یا فرمانده آن توانایی درگیری با ۶ هدف مختلف را تنها در ۳۰ ثانیه می‌دهد. فرمانده تانک هشت پریسکوپ و دید سراسرنما با پایداری در حال حرکت اچ‌ال-۷۰ را در در اختیار دارد. اچ‌ال-۷۰ به مسافت‌یاب لیزری، کانال انتخابی دید روزانه و اینتنسیفایر تصویری نسل دوم مجهز است. سیستم دید تانک می‌تواند اهدافی تا ۴ کیلومتر را شناسایی کرده و تا ۲.۵ کیلومتر فاصله را تشخیص هویت دهد.

توپچی تانک هم به یک دوربین اصلی با دید گرمایی، سه پریسکوپ و یک صفحه نمایشگر در اختیار دارد. راننده هم سه پریسکوپ در اختیار دارد که پریسکوپ مرکزی دوربین اوبی-۶۰ ساخت شرکت تالس (تامسون سی‌اس‌اف سابق) با کانال‌های دید شبانه و روزانه است. لکلر از موتور دیزلی هشت سیلندر SACM با قدرت ۱۵۰۰ اسب بخار (۱۱۱۸ کیلووات) در ۲۵۰۰ دور در دقیقه استفاده می‌کند.

یک سیستم مدیریت الکترونیکی موتور هم توسط شرکت Safran برای آن طراحی شده است. دنده اتوماتیک SESM ESM ۵۰۰ لکلر هم از یک واحد دنده هیدرواستاتیک، پنج دنده جلو و دو دنده عقب برخوردار است. یک توربین گاز فشار قوی Suralmo-Hyperbar بر روی موتور نصب شده است. این موتور می‌تواند تانک را به سرعت بیش از ۷۰ کیلومتر در جاده و ۵۰ کیلومتر در خارج از جاده برساند.

حداکثر سرعت این تانک در جاده ۷۲ کیلومتر در ساعت و در حالت دنده عقب ۳۸ کیلومتر بر ساعت است. این تانک قادر است از خاکریزهایی به عمق سه متر و پله‌هایی به ارتفاع ۱.۱ متر بگذرد. سرعت چرخش برجک تانک هم ۱۲ ثانیه برای یک دور کامل ۳۶۰ درجه است. طول بدنه تانک بدون لوله توپ ۶.۸۸ متر و با لوله‌‌ توپ ۹.۸۷ متر است. ارتفاع آن تا سقف برجک ۲.۵۳ متر و عرض آن با دامن محافظ زرهی ۳.۴۳ متر است. باک سوخت لکلر ۱۳۰۰ لیتر گنجایش دارد و تانک قادر است با سوخت کامل حدود ۵۵۰ کیلومتر حرکت کند.

نصب مخزن‌های خارجی ۴۰۰ لیتری هم برای افزایش برد عملیاتی تانک امکان‌پذیر است. وزن تانک لکلر در سری ۱ که ۱۳۲ دستگاه از آن از سال ۱۹۹۲ تا ۹۶ تولید شد معادل ۵۴.۵ تن است که در سری ۲ که ۱۷۸ دستگاه از آن بین سال‌های ۱۹۹۷ تا ۲۰۰۳ ساخته شد به ۵۶.۳ تن و در سری ۳ که ۹۶ دستگاه از آن در سال‌های ۲۰۰۴ تا ۲۰۰۸ تولید شد به ۵۷.۶ تن افزایش یافته است.