۴۹۸۱ ۲۷ تیر ۱۳۹۰ ۱۰:۰۸

از نگاه مجله تایم

تاریخ عصر کامپیوتر

دنیای امروزی کامپیوتر و ابزارهای محاسبه چیزی است که ۶۰ سال پیش حتی تصور آن هم محال می نمود. اما همه این پیشرفت و خلاقیت مدیون ابزارها و نمونه هایی است که به جرات می توان گفت گذشته را تغییر داده اند.

دنیای امروزی کامپیوتر و ابزارهای محاسبه چیزی است که ۶۰ سال پیش حتی تصور آن هم محال می نمود. اما به گمانم همه این پیشرفت و خلاقیت مدیون ابزارها و نمونه هایی است که به جرات می توان گفت گذشته را تغییر داده اند. آیا ابزارهای الکترونیک و کامپیوترهای امروزی قادر به تغییر آینده و درک ما از تکنولوژی هستند؟ برای پاسخ به این سوال بهتر است ابتدا غول هایی را بشناسیم که دانش کامپیوتر بر شانه های آنها ایستاده است تا به این مرتبه از پیشرفت برسد.

در ادامه مطلب به بررسی برخی از مهمترین تغییردهندگان تاریخ کامپیوتر از دیدگاه مجله تایم می پردازیم.

ENIAC ‫-‬ ۱۹۴۶

در ابتدای سخن باید به احترام اولین کامپیوتر جهان کلاه از سر بر داریم. هدف از تولید محاسبه کننده و جمع کننده عددی الکترونیکی (Electronic Numerical Integrator and Computer ‪-‬ ENIAC) در ابتدا، برای استفاده در جنگ جهانی دوم بود. اما ساخت این ابزار یک سال بعد از جنگ جهانی دوم به اتمام رسید. آن را در دانشگاه پنسیلوانیا نصب کردند. مجموعه بزرگی متشکل از ۴۰ جعبه ۲.۴ متری با ۱۸۰۰۰ لامپ، قرار بود مسیر حرکت موشک های بالستیک را محاسبه کند.

SAGE ‫-‬ ۱۹۵۴

SAGE، سیستم غول پیکر کامپیوتری شده دفاع هوایی بود، که به نیروی هوایی آمریکا کمک می کرد تا به صورت لحظه ای به کنترل و سنجش اطلاعات راداری بپردازد. این سیستم مجهز به تکنولوژی های پیشرفته ای چون صفحه نمایش گرافیکی بود! این ماشین ۳۰۰ تنی یک طبقه کامل از یک ساختمان را اشغال می کرد.

NEAC 2203 ‫-‬ ۱۹۶۰

این کامپیوتر که توسط کمپانی نیپون الکترونیک (NEC) تولید شده، یکی از اولین کامپیوترهای ترانزیستوری ژاپنی است. این ماشین برای برنامه های تجاری، علمی و مهندسی مورد استفاده قرار می گرفت.

IMB System/360 ‫-‬ ۱۹۶۴

سیستم-۳۶۰ IBM اولین mainframe بود که دامنه بزرگی از برنامه ها (کارهای کوچک تا گسترده و فعالیت تجاری تا علمی) را پوشش می داد. کاربران می توانستند بدون نیاز به آپدیت پردردسر نرم افزار سیستم، تنظیمات مورد نظرشان را اعمال کنند. مدل های پیشرفته تر System‪/‬360 در ناسا برای ماموریت های آپولو و سیستم های کنترل ترافیک هوایی استفاده می شدند.

CDC ۶۶۰۰ ‫-‬ ۱۹۶۴

در یک بازه زمانی، ۶۶۰۰ سریعترین ماشین دنیا برای کنترل اطلاعات تجاری بود. این دستگاه توسط معمار بنام کامپیوتر، سیمور کری طراحی شد. این کامپیوتر توانست تا سال ۱۹۶۹ بر تخت سریعترین کامپیوتر جهان حکمرانی کند. تا اینکه سیمور کری سوپر کامپیوتر بعدی اش را ساخت.

DEC PDP-۸ ‫-‬ ۱۹۶۵

PDP-۸ اولین نمونه موفق تجاری مینی کامپیوترها بود‫.‬ این دستگاه توسط کارخانجات تجهیزات دیجیتال یا DEC ساخته شد‫.‬ این ماشین بیشتر از هر کامپیوتری تا آن زمان ‫(‬یعنی بیش از ۵۰ هزار دستگاه‫)‬ فروش داشت‫.‬ سالها قبل از آنکه اپل و گنو-لینوکس جایگزین هایی برای حکمرانی آی بی ام-‬مایکروسافت ارائه کنند، دی ای سی ویژن خودش را ارائه کرده و جا انداخته بود‫.‬ این شرکت کاربرانش را تشویق می کرد تا خودشان آموزش ببینند و بخشی از انقلاب صنعت رایانه باشند‫.‬

Interface Message Processor ‫-‬ ۱۹۶۹

یکی از مولودهای دوران جنگ سرد است، هنگامی که دولت امریکا به دنبال کشف راهی بود تا شبکه کامپیوترهای اش را حتی بعد از انفجار هسته ای و حمله دشمنان، روشن و کارآمد نگه دارد. IMP نمونه خوبی از اولین نسل دروازه های اطلاعاتی (gateway) بود، چیزی که امروزه آنها را به نام روترها می شناسیم. این کامپیوتر نقش اساسی در توسعه شبکه آرپانت (جد اینترنت امروزی) بر عهده داشت.

Kenbak-۱ ‫-‬ ۱۹۷۱

اغلب به عنوان اولین کامپیوتر شخصی (Personal Computer ‪-‬ PC) دنیا مطرح می شود. کنباک در حقیقت به عنوان یک وسیله آموزشی با کاربری آسان طراحی شده بود. اما با فروش بسیار پایینش یک شکست تجاری تمام عیار بود. بدلیل نداشتن میکروپروسسور یا ریزپردازنده این کامپیوتر تنها قدرت محاسبه ۲۵۶ بایت اطلاعات را داشت و خروجی آن هم تنها مجموعه ای از نورهای چشمک زن بودند.

Cray-۱ ‫-‬ ۱۹۷۶

cray-1 در زمان عرضه اش، سریعترین ماشین محاسبه گر دنیا بود‫.‬ علی رغم قیمت نجومی ۵ تا ۱۰ میلیون دلاری اش، فروش خوبی را هم تجربه کرد‫.‬ این دستگاه یکی از ده ها ماشین تولید شده توسط معمار بنام کامپیوتر، سیمور کری بود‫.‬ کسی که عمرش را صرف خلق سوپرکامپیوترها کرد‫.‬ ماشین هایی که در ظرفیت پردازش و سرعت محاسبه سرآمد دوران خود بودند‫.‬

Apple I ‫-‬ ۱۹۷۶

این کامپیوتر اولین مخلوق Steve Wozniak است که کیت آن توسط خود وی تولید شده بود. اپل ۱ ابتدا توسط رؤسای استیو در هیولت پاکارد (HP) رد شد. اما وزنیاک مصمم تر از قبل، با کمک دوستش استیو جابز، تصمیم گرفتند که ۵۰ مدل اولیه این دستگاه را به Byte Shop در کالیفرنیا بفروشند. قیمت تجاری پیشنهادی آنها ۶۶۶ دلار بود. علی رغم فروش پایین، این کامپیوتر راه را برای موفقیت بزرگ این دو نفر هموار کرد: Apple II

IBM Personal Computer ‫-‬ ۱۹۸۱

امکاناتی همچون صفحه کلید مستقل، پرینتر، مانیتور و طراحی یکدست و چشم نواز چیزهایی بود که به پی سی IBM کمک می کرد تا کامپیوتر شخصی را از گاراژ خوره های کامپیوتر و ساختمان شرکت های بزرگ، به زندگی روزمره شرکت ها و مردم عادی بیاورد.این ماشین موفقیت بیش از حد بزرگی بود که نامش تبدیل به لوگو و تابلوی محاسبات شخصی شد و تا سالهای زیادی آی بی ام دیگر کارخانجات را برای ساخت مدل های مختلف دسکتاپ رهبری و راهنمایی می کرد.

Osborne ۱ Portable Computer ‫-‬ ۱۹۸۱

Osborne اولین کامپیوتر قابل حمل تجاری بود که حدود ۱۰.۸ کیلوگرم وزن و کمتر از ۲۰۰۰ دلار قیمت داشت‫.‬ این لپ تاپ سنگین وزن به دلیل قیمت مناسب و تعداد فراوان نرم افزارهایی که همراه آن ارائه می شد، محبوبیت فراوانی یافت‫.‬

Hewlett-Packard ۱۵۰ ‫-‬ ۱۹۸۳

این اولین نمونه از تکنولوژی بود که امروزه به صورت گسترده مورد استفاده قرار گرفته. اچ پی ۱۵۰ اولین کامپیوتری بود که به صورت تجاری با صفحه لمسی ارائه شد. یک صفحه ۹ اینچ که توسط گیرنده و فرستنده های مادون قرمز پوشیده شده بود، تا محل انگشت کاربر را شناسایی و به دستگاه مخابره کنند.

Deep Blue ‫-‬ ۱۹۹۷

پروژه دیپ بلو از اواخر دهه ۱۹۸۰ در IBM شروع شد. هدف از این پروژه استفاده از پردازش موازی برای حل مسائل سخت بود، که به خوبی هم از پس آن بر آمد. برای مثال این سوپرکامپیوتر توانست بهترین شطرنج باز دنیا، گری کاسپاروف را پس از ۶ دست بازی شکست دهد.

iPhone ‫-‬ ۲۰۰۷

ابزار دستی کوچکی که در سال ۲۰۰۷ توسط استیو جابز، مدیرعامل اپل معرفی شد، نه تنها دسترسی به اینترنت، تلفن موبایل، دوربین و مدیا پلیر را در یک جا جمع کرد، بلکه گستره بسیار متنوعی از برنامه ها یا apps را هم پشتیبانی می کرد. این گستره می توانست شامل هر چیزی از دستور پخت غذا، تا نقشه آسمان شب و بازی باشد.

iPad ‫-‬ ۲۰۱۰

و سرانجام تبلت کاربردی شد. اپل آن را iPad نامید. تنها نیم اینچ قطر و ۶۸۰ گرم وزن داشت. با صفحه ۹.۷ اینچی عرضه شده بود. این ابزار ۱۰ ساعت عمر باتری دارد، تعداد بسیار زیادی اپلیکیشن و بازی را اجرا می کند و می توانید روزنامه های آنلاین را روی آن بخوانید.