سامانه پدافندی «پانتسیر»؛ کابوسی برای جنگنده‌های دشمن

با برخورداری از ۱۲ موشک و ۲ توپ ضدهوایی، سامانه پانتسیر یکی از قدرتمندترین سامانه­‌های پدافندی کوتاه برد ساخت روسیه است که از قدرت آتش مرگباری برخوردار است. در این جا قصد معرفی مختصر این سامانه را داریم. در حالی که ایالات متحده آمریکا از زمان پایان جنگ سرد از تعداد سامانه‌­های دفاعی کوتاه برد خود کاسته­، روس­‌ها در این زمینه بسیار فعال بوده­‌اند. البته این مسئله به رویکرد نظامی متفاوت این دو کشور باز‌می­‌گردد. جنگند‌‌ه‌­ها و نیروی هوایی در عملیا‌‌‌‌ت­‌های نظامی آمریکا نقش بسیار پررنگی دارند. روسیه از طرف دیگر برای مقابله با برتری تکنولوژیکی و عددی جنگنده­های آمریکایی، به سامانه­‌های دفاع هوایی پیشرفته در ترکیب با جنگنده‌­های خود روی آورده است.

در جنگ‌­هایی مثل عراق، لیبی و یوگوسلاوی، آمریکا به طور کامل کنترل آسمان را در اختیار داشت و سامانه‌­های دفاعی این کشورها که اکثرا ساخت روسیه بودند چندان اثربخش نبودند. این مسئله باعث نگرانی کشورهای دیگری شد که سامانه­‌های روسی را خریداری کرده بودند و یا تحت لیسانس تولید می­کردند. بنابراین روس‌­ها به دنبال تولید سامانه­‌های اثربخش‌­تر، خصوصا سامانه­‌های کوتاه‌­برد که وظیفه حفاظت از نیروهای زمینی مستقر در میدان نبرد را بر عهده دارند، رفتند.

سامانه پانتسیر جزو جدیدترین سامانه­‌های کوتاه­بردی است که توسط روسیه تولید شد. پانتسیر یک سامانه پیشرفته خودکششی و ترکیبی از موشک و توپ ضدهوایی است که بر روی یک شاسی ۸*۸ قرار دارد. بر روی این شاسی ۱۲ موشک ضدهوایی SA-۱۲ Greyhound و دو توپ ۳۰ میلی‌متری نصب شده است. وظیفه پانتسیر دفاع از نقاط حساس نظامی و غیر نظامی و همچنین فراهم کردن پوشش پدافندی برای نیروهای مکانیزه و سامانه­‌های پدافندی بلند برد مانند s-۳۰۰ و s-۴۰۰ است.

نسبت به سامانه مشابه اما قدیمی‌­تر تونگوسکا با ۸ موشک SA-۱۹ Grison و دو توپ ۳۰ میلی‌متری، سامانه پانتسیر تسلیحات بیشتری حمل می­‌کند. می­توان گفت موشک­‌های این سامانه برای شکار کردن یک اسکادران کامل از جنگنده‌­های F/A-۱۸ Hornet نیروی دریایی و یا تفنگداران دریایی آمریکا کافی است.

بر اساس وب­‌سایت گلوبال سکیوریتی، حداکثر برد موشک SA-۱۲ Greyhound بیش از ۱۸ کیلومتر است، اما به گفته وب­سایت دیگل، نوع پیشرفته این موشک بردی در حدود ۴۰ کیلومتر دارد که بیش از برد اکثر مهمات هدایت دقیق آمریکایی است.

نکته ترسناک­‌تر برای آمریکا صادرات این سامانه به چندین کشور شامل امارات، عراق و سوریه است. جنگنده­‌های آمریکایی ممکن است پس از مدت­‌ها با سامانه پدافندی مواجه شوند که توانایی هدف قراردادن آن­ها را خواهد داشت.