چیدن سفره یلدا

مجله زندگی ایده آل: از سال‌های دور چیدن سفره‌ای به‌نام سفره شب یلدا، یعنی شب قبل از اولین روز زمستان و درواقع طولانی‌ترین شب سال، مرسوم بوده كه هنور هم ادامه پیدا كرده و تمام ایرانیان طبق این آیین در این شب دور هم جمع می‌شوند و معمولا به دیدار بزرگ‌ترها می‌روند. خواندن قرآن و دیوان حافظ از آن سنت‌های پسندیده‌ای است كه در این شب انجام می‌گیرد.

جز اینها، شب یلداست با خوراكی‌ها و تنقلات متنوعش كه سفره‌ها را رنگین كرده و باعث خیر و بركت می‌شود. رسم‌های مختلفی در این شب وجود دارد كه باعث شعف و شادی خانواده‌ها می‌شود. همان‌طور كه گفتم مهم‌ترین آنها دیدار با بزرگان فامیل و گذراندن اوقاتی خوش در كنارشان است.


یكی دیگر از زیباترین آنها خوانچه‌بران برای تازه عروس است. در خانواده‌هایی كه تازه‌عروس و تازه‌داماد دارند اولین سال قبل از مراسم عروسی را با خوراكی‌های شب یلدا و هدیه به منزل عروس می‌روند و خانواده عروس هم با شام و سفره یلدا طبق سنت خودشان از ‌مهمانان پذیرایی می‌كنند. درواقع رسم بر این است كه خانواده داماد تمامی خوراكی‌های مخصوص شب یلدا ازجمله آجیل، میوه و گل را به خانه عروس ببرند و آن خانواده را در منزل خودشان ‌مهمان كنند.

برای این كار خانواده داماد معمولا به‌طور سنتی خوراكی‌هایی مثل آجیل، باسلق، پشمك و هندوانه را داخل طبق‌های مسی تزیین می‌كنند یا مثلا بنا بر سلیقه و میزان هدیه‌ای كه برای عروس‌خانم درنظر می‌گیرند، آجیل و دانه‌های انار را داخل زرورق‌های رنگی پیچیده یا هر كدام را در یك ظرف نقره‌ای یا كریستال كه به‌عنوان هدیه تهیه كرده‌اند، ریخته و داخل طبق یا سبد‌های بزرگ می‌چینند و اطراف آنها را با گل طبیعی تزیین می‌كنند. به‌طور کل در این مواقع برای تزیین، از شمع و گل‌های طبیعی استفاده می‌کنند.


دسته دوم كادوهایی به غیر از خوراكی‌هاست كه برای مثال از عطر و لباس گرفته تا لوازم شخصی یا طلاهای ظریف كه هر كدام از این سنت‌ها مختص یك منطقه بوده و امروزه تمامی آنها گرد هم آمده و به‌طور خیلی مفصل اجرا می‌شود، اما هنوز هم هر منطقه بنا بر رسم خود كارهایی انجام می‌دهد كه همه جا مرسوم نیست. مثلا در تبریز حتما برای خوانچه‌بران به عروس طلا هدیه می‌‌دهند، بعضی خانواده‌ها در ارومیه شال‌ابریشمی یا كشمیر به رنگ قرمز برای عروس می‌گذارند. در مشهد حتما كله‌قند و در گیلان ماهی درسته كه به روش محلی طبخ و تزیین شده است، می‌برند.

برای چیدن سفره یلدا از انواع میوه‌های فصل و... (مثل انار، ازگیل، خرمالو، هندوانه و خربزه) و خوراكی‌هایی مثل میوه‌های خشك، میوه‌های گلاسه شده، آجیل شیرین، باسلق و... استفاده می‌كنیم كه من در صفحات آشپزی این شماره آماده كردن یكسری از خوراكی‌های مخصوص شب یلدا را كه فكر كردم خیلی جدید باشد برای‌تان شرح داده‌ام.


اصولا اگر بخواهیم درباره كار‌های هنری چیدن سفره یلدا صحبت كنیم نظر من این است كه رنگ‌های گرم اما تیره را می‌طلبد و اگر بخواهیم كاملا سنتی رفتار كنیم ترمه و نقره. علاوه بر این در صفحات این شماره آموزشی متفاوت از تزیین هندوانه و نوعی چیدمان میوه‌های یلدا را برای‌تان درنظر گرفته‌ام كه امیدوارم جالب توجه و كارساز باشد.


برای این نوع از تزیین هندوانه ابتدا دو هندوانه صاف و مرتب را درنظر می‌گیریم و از وسط نصف می‌كنیم. یك طرف هر كدام را برای سرو برش داده و آماده می‌كنیم. دو طرف دیگر را به شكل كله‌قندی داخل یك سینی قرار می‌دهیم و اطراف آنها را با هندوانه‌های برش خورده پر می‌كنیم.


مانند تصاویر كوچكی كه در كنار صفحه مشاهده می‌كنید تعدادی كلم بروكسل را شسته و تمیز می‌كنیم. انتهای هر كدام را یك سیم فرو كرده و سیم‌ها را به هم می‌پیچیم تا به شكل خوشه انگور شوند.

بعضی كلم‌ها را از بالا به شكل + برش داده و برگ‌ها را كمی از هم باز می‌كنیم. با این كار به همین سادگی می‌توانیم گل‌های بسیار زیبایی درست كنیم. خوشه آماده شده را كنار دیس گذاشته و با گل‌هایی كه درست كرده‌ایم، می‌توانیم روی پوست هندوانه‌ها را تزیین كنیم.


علاوه بر این برای این كار از یكسری برگ‌های طلایی پارچه‌ای و برگ‌های طلایی پولكی هم استفاده كرده‌ام. برگ‌های پارچه‌ای را می‌توانیم به‌صورت آماده خریداری كرده و استفاده كنیم و برای قسمت‌های پولكی از تورهایی كه روی آنها با پولك و متریال تزیینی خیاطی كار شده، كمك بگیریم. برای این كار دورتادور قسمت‌های پولك‌دوزی شده روی تور را می‌بریم و طرح آماده شده را توسط چسب حرارتی روی پوست هندوانه می‌چسبانیم.