معرفی ایرانیان موفق در سال ۹۰ (بخش آخر)

کشف عامل ژنتیکی تسریع زوال مغز:


یک دانشمند ایرانی با همراهی محققان دانشگاه استنفورد موفق به شناسایی یک تنوع ژنتیکی کوچک شده که می تواند با بالارفتن سن، سرعت زوال مغز انسان را دوبرابر کند.

دکتر احمد صالحی، دانشمند نوروبیولوژی دانشگاه استنفورد آمریکا با بررسی دی ان ای خلبانان هواپیما با کاهش دوبرابر قابلیت پروازی افراد دارای این تنوع ژنتیکی رو به رو شد. اسکن های مغزی نشان دادند که بخش هیپوکامپ مغز افراد دارای این تغییر ژنتیکی با بالارفتن سن به طور قابل توجهی کوچک تر می شود. هیپوکامپ مسوول حافظه و استدلال مکانی است.


کشف ارتباط تغییرات بیومکانیکی سلول ها با سرطان:


محقق ایرانی موسسه فناوری ویرجینیا و همکارانش با مطالعه سلول های سطحی اپی تلیال تخمدان موش، امیدهای جدیدی برای تشخیص و درمان سرطان ایجاد کرده اند. مسعود آگاه، مدیر بخش سامانه های میکروالکترومکانیکی (MEMS) موسسه فناوری ویرجینیا و مدیران تحقیق به همراه گروهش با مطالعه ویژگی هیا ویسکوالاستیک سلول های تخمدان موش توانستند تفاوت های میان مراحل اولیه سرطان تخمدان و حالت های پیشرفته و تجهامی آن را تشخیص دهند. این مطالعات نشان دادند که سلول های خوش خیم تخمدان موش، سفت تر و ویسکوزتر هستند.


ساخت «روبات حشره خوار»:


یک دانشمند ایرانی با استفاده از ماده ای که سال ها پیش اختراع کرده، دست به ساخت یک نسخه روباتیک از گیاه ونوس حشره خوار زده که می تواند حشرات را به تله بیندازد.

شاید در نگاه اول این روبات که به دست محسن شاهین پور، استاد مهندسی مکانیکی دانشگاه «مین» ساخته شده، بیشتر شبیه یک پروژه کوچک جالب برای یک مهندس به نظر برسد که قصد ساخت یک چیز ساده و کوچک را دارد اما در نگاه دقیق تر، این روبات در حقیقت، نمایشی از یک گونه جدید فناوری است که می تواند به پیشرفت های بیشتر در کاربردهای پزشکی منجر شود.


ارایه روشی جدید برای تولید مواد فروالکریک روی پلاستیک:


در این روش برای تولید الگوهای فروالکتریک از بسترهای پلاستیکی انعطاف پذیر استفاده می شود؛ موادی که تحمل گرمای موردنیاز در فرآیندهای تولید را ندارند. نازنین بصیری غرب، محقق ایرانی و از اساتید موسسه فناروی جورجیا می گوید: ما توانستیم مواد پیزوالکتریک را در شبک های دلخواه بسازیم. این اولین باری است که ساختارهای این چنینی به صورت مستقیم با استفاده از فرآیندی منطبق با CMOS با چنین قدرت تفکیکی ایجاد می شوند. ما نه تنها مواد فروالکتریک را به طور مستقیم روی بستری با دمای پایین ایجاد کردیم، بلکه الگوهایی در مقیاس بسیار کوچک با این مواد به وجود آوردیم.


راز ناتوانی هوشی انسان ها در بال های مگس میوه:

تیمی از محققان ایرانی و آلمانی با بررسی رفتار مگس های میوه در حال بررسی ارتباط یک جهش ژنی با ناتوانی هوشی ارثی در انسان ها هستند. برخی مگس های میوه به دلیل جهش هایی در ژنی موسوم به dNab2 نمی توانند بال های خود را در فاصله خیلی نزدیک از بدن شان نگه داشته و همچنین با رفتارهای پروازی و بالارفتن نیز مشکل دارند. در مطالعاتی که به دست محققان دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی تهران با همراهی دکتر مسعود گرشاسبی، محقق پست دکتری موسسه مکس بلانک برلین روی چند خانواده ایرانی انجام شدهف جهش های این ژن که در اینجا ZC3H14 نام دارد، منجر به ناتوانی هوشی شده است.


کشف مکانیزیم دفاعی ذاتی سلول های سالم پستان علیه سلول های سرطانی:


یافته های تحقیق استاد ایرانی دانشگاه برکلی و همکارانش نشان می دهد سلول های سالم پستان با مکانیزم ذاتی دفاعی که با تولید IL۲۵ ایجاد می کنند به نابودی سلول های سرطانی کمک می کنند. دکتر مینا بیسل، محقق ایرانی اینتر کولین ۲۵ تنها روی سلول های سرطانی اثرگذار است و هیچ اثری روی سلول های سالم ندارد. وجود دریافت کننده های IL۲۵ روی سلول های سرطانی و نبود آنها روی سلول های سالم است.


ساخت مبدل فراصوت فرکانس بالا با قابلیت تصویربرداری و درمان سرطان:


پژوهشگر ایرانی مرکز تحقیقات تصویربرداری پزشکی فراصوت دانشگاه کالیفرنیای جنوبی و همکارانش موفق به طراحی و ساخت مبدل های فراصوت در فرکانس بالا شدند که در تصویربرداری سه بعدی از اندام های بدن و درمان تومورهای سرطانی در مراحل اولیه شکل گیری کاربرد دارد.

دکتر حمیدرضا چابک، پژوهشگر طرح اظهار کرد: با استفاده از مبدل های فراصوت در فرکانس بالا می توان از تمامی اندام های بدن ازجمله چشم، قلب و سینه عکس برداری سه بعدی انجام داد.


ساخت نخستین فرش نامرئی کننده جهان:


تیمی از محققان دانشگاه برکلی آمریکا شامل یک محقق پست دکتری ایرانی موفق به ساخت یک فرش نامرئی کننده شده اند که می تواند اجسام را در طیف نور مرئی کامل نامرئی کند. دکتر مجید غرقی با همراهی شش پژوهشگر دیگر در دانشگاه کالیفرنیا در برکلی توانسته اند از یک شیوه جدید برای پنهان کردن اجسام در زیر لایه ای موسوم به فرش پوششی استفاده کنند. این پژوهشگران در تحقیقات خود از شیوه ای موسوم به نگاشت شبه همایند (QCM) برای پنهان کردن یک شیء با طول ۳۰۰ نانومتر و عرض شش میکرون در زیر یک «فرش پوشش دهنده» بازتابنده استفاده کردند.


ایمنی تجهیزات فضایی ناسا با غلبه بر مشکل داغ کردن تجهیزات الکترونیک:


استاد ایرانی دانشگاه ایلینویز آمریکا با همکاری یک مهندس مرکز فضایی ناسا موفق به ابداع تکنیکی جدید برای کنترل حرارت تجهیزات الکترونیکی شدند که از بالارفتن بیش از حد حرارت و سوختن این تجهیزات پیشگیری می کند. دکتر جمال سیدیعقوبی، رییس دپارتمان مکانیک، مواد و مهندسی هوافضای موسسه فناوری ایلینویز در شیکاگو با همکاری جفری دیدیون، مهندس حرارت مرکز پرواز فضایی گودارد ناسا در مشارکتی فنی با نیروی هوایی آمریکا و آزمایشگاه ملی انرژی تجدیدپذیر به رفع نگرانی های اساسی در زمینه کنترل حرارت تجهیزات الکترونیکی پرداختند.


کاهش چشمگیر تلفات تصادفات عابران با ابداع کاپوت ایمن خودرو:


یک پژوهشگر ایرانی و همکارانش در انگلستان موفق به ساخت نویع کاپوت خودرو دوستدار عابران پیاده شدند که درصورت برخورد با عابران بخش عمده انرژی برخورد را جذب کرده و ضربه وارده به سر مصدوم را تا حد چشمگیری کاهش می دهد. «کاپوت دوستدار عابران پیاده» که به دست دکتر مهرداد اسعدی و همکارانش در مرکز تخصصی سلباند و با همکاری دانشگاه انگلیا راسکین در کمبریج ساخته شده در حال حاضر با استقبال جدی دو شرکت مطرح در عرصه خودروسازی رو به روست و چند خودروساز دیگر نیز علاقه مندی خود جهت بررسی استفاده از این سیستم ابراز داشته اند.