۱۸ شهریور - ۹ سپتامبر؛ در تاریخ چه گذشت؟

برترین ها: امروز ۱۸ شهریور برابر با ۹ سپتامبر تقویم میلادی است. روزی که در تاریخ آبستن وقایع و اتفاقات زیادی در ایران و جهان بوده است. به مرور برخی از این وقایع می‌پردازیم.

رویداد ها:

۱۲۹ پيش از ميلاد - روزی که فرهاد دوم وارثان اسكندر را از آسيا بيرون راند

در آخرين ماه تابستان ۱۲۹ پيش از ميلاد و طبق بعضي از تاريخها، نهم سپتامبر این سال، فرهاد دوم شاه اشكاني در جنگي كه با سلوكيها در سوريه كرد، براي هميشه وارثان اسكندر مقدوني را از آسيا بيرون راند و شكست ايران از ارتش اسكندر تلافي شد. در اين جنگ ۱۷ هزار سلوكي كشته و ۱۲ هزار و هفتصد تن اسير شدند و اين اسراء هرگز آزاد نشدند. علت پيروزي اسكندر مقدوني بر هخامنشيان اين بود كه در نخستين جنگ، فرماندهان محلی ارتش (و به احتمال زیاد با موافقت شاه هخامنشي وقت - داريوش سوم) عمدتا از جنگجویان مزدور خارجي (مرسنر) استفاده كرده بودند.


درسي كه جهان از اين جنگ گرفت اين بود كه در جنگهاي دفاعي، بايد صرفا از سربازان داخلي استفاده شود كه بدانند شكست آنها برابر است با تصرف وطنشان توسط بيگانه و انهدام عزیزانشان و بنابراين، تا آخرين نفس پايداري خواهند كرد. از آن پس دولتها از جنگجوی مزدور تنها در تعرّض به ساير ملل استفاده كردند تا دست اين افراد براي غارت باز باشد و به طمع غنيمت بهتر بجنگند.

۵۷۲ - آغاز جنگ ‏هاي هفت ساله ميان امپراتوري ايران و روم

در چنين روزي در سال ۵۷۲ ميلادي جنگ هاي معروف به جنگ هفت ساله ميان امپراطوري روم و ايران در عهد انوشيروان در گرفت. او نخست با ژوستينين صلح کرد اما چون مطلع شد بين منذر، امير حيره و امپراطور روم بر ضد ايران قرار دادي بسته شده است از رود فرات گذشت و شهر انطاکيه را گشود.


وي در سال ۵۴۳ ميلادي عازم ارمنستان شد و در نتيجه اين جنگ رو ميان متعهد شدند ساليانه دو هزار مسکوک طلا به ايران بپردازذد . او در اواخر عمر خود به مدت هفت سال با روميان جنگيد و در اين جنگ ها نصيبين و شهر دارا را گشود و در نتيجه امپراطورروم کناره گرفت و کنت تيبريوس به مقام امپراطوري رسيد.


۱۵۳۹ - شاه طهماسب صفوي در قندهار

نهم سپتامبر سال ۱۵۳۹ شاه طهماسب صفوي وارد قندهار شد تا برادرش سام ميرزا را كه از پنج سال و چند ماه پيش از آن بر او ياغي شده بود تنبيه كند. سام ميرزا در سال ۱۵۳۴ در قندهار ياغي شده و منطقه بزرگي از ايران خاوري را از قلمرو برادر خارج ساخته بود و اين، در حالي بود كه ازبكان پی در پی به شمال اين منطقه (شمال افغانستان امروز) دست اندازي مي كردند. پيش از ورود شاه طهماسب به قندهار، سام ميرزا فرار كرده بود و شاه طهماسب با نيروهايي كه با خود آورده بود به شمال راند و ازبكان را از آنجا بيرون راند.


۱۹۰۸ - ارويل رايت Orville wright براي نخستين بار در تاريخ، با هواپيمايي كه ساخته بود به مدت يك ساعت در آسمان پايگاه ماير در نزديكي شهر واشنگتن پرواز كرد. پروازهاي قبلي به يك ساعت نمي رسيد.


۱۹۴۲ - نخستين حمله هوايي به خاك آمريكا

نهم سپتامبر ۱۹۴۲، يك هواپيماي نظامي ژاپني خودرا به آسمان ايالت ارگون آمريكا رسانيد و با فروافكندن بمب هاي ويژه توليد شعله، جنگلهاي اين ايالت را به آتش كشيد. این، نخستين حمله هوايي به خاك آمريكا بشمار آمده است. آمريكا به دليل قرارگرفتن ميان دو اقيانوس به ندرت مورد حمله هوايي قرار گرفته است و حمله زميني نيز جز از راه سيبري و آلاسكا (تنگه برينگ) امكان ناپذير است. همین قرارگرفتن میان دو اقیانوس سبب شد که آمریکا در دو جنگ بین الملل قرن ۲۰ آسیب نبیند.


۱۹۴۴ - ارتش شوروي در اين روز بلغارستان را از دست نيروهاي آلمان خارج ساخت. در جنگ دوم جهاني، شوروي براي عقب راندن آلمانيها از آن كشور و اروپاي شرقي و جنوبي، تلفاتی بيش از ۲۶ ميليون كشته متحمل شد.

۱۹۴۸ - سالروز ايجاد جمهوري دمكراتيك خلق كره

نهم سپتامبر سال ۱۹۴۸، بخش شمالي شبه جزيره كره خودرا جمهوري دمكراتيك خلق كره اعلام كرد. بخش جنوبي اين شبه جزيره ۱۳ آگوست همين سال اعلام استقلال و جمهويت کرده بود ولي تاريخ آن را به روزي که ژاپن تسليم فاتحان جنگ جهاني دوم شد ـ ۱۵ آگوست ۱۹۴۵ بازگردانيده بود. بنابراين اعلام جمهوريت شمال واکنش به اقدام جنوب تلقي شده است.

از زمان تسليم شدن ژاپن در آگوست ۱۹۴۵ که شبه جزيره کره را از سال ۱۹۱۰ در کنترل داشت به فاتحان جنگ جهاني دوم و تقسیم موقت شبه جزیره کره در سال ۱۹۴۵ در مدار ۳۸ درجه عرض جغرافيايي قرار بود که وحدت مجدد اين شبه جزيره از طریق انتخابات تحقق یابد.

پس از توافق بر سر تقسيم موقت شبه جزيره کره، قرار شد که آمريکا در جنوب و شوروي که با شمال کره هم مرز است در شمال نيروي نظامي داشته باشند.

در طول سه سال اول تمایلی از سوي طرفين به تامين وحدت شبه جزيره کره نشان داده نشد و شمالی ها ۲۷ روز پس از اعلام جمهوري در جنوب، در منطقه خود جمهوري دمکراتيک خلق (کمونيستي) اعلام کردند و ماجرا به تدريج رنگ معارضه به خود گرفت و دو کره سپس و تقريبا همزمان و هريک به تنهايي خودرا مالک شبه جزيره خواندو زمينه براي جنگ آماده شد.


نيروهاي کره شمالي ۲۵ ژوئن ۱۹۵۰ (بدون توجه به ادامه استقرار نظاميان آمريکا) وارد بخش جنوبي شدند و در اندک زماني نود درصد آن را تصرف کردند. شوراي امنيت سازمان ملل مداخله کرد و به کمک کره جنوبي نيروي نظامي فرستاد که عمدتا از آمريكا بودند. اين جنگ تا ۲۷ جولاي سال ۱۹۵۳ ادامه يافت، در اين روز آتش بس اعلام و شمالي ها منطقه خودرا حفظ کردند ولي حالت جنگ باقي مانده است و آتشي است در زير خاکستر مخصوصا که کره شمالي اينک داراي يک ميليون نظامي آکتيو، ميليونها ميليشيا و سلاح اتمي و موشکي ـ فضايي است.

جمهوري دمکراتيک خلق کره که نظام سوسياليستي خاص خود (چوچه = متکي برخود و خودکفا بودن) دارد با همه تضييقاتي كه در طول شش دهه برايش ايجاد شده تاكنون پابرجاي باقي مانده و در دهه يکم قرن ۲۱ اتمي ـ فضايي هم شده است. جنگ کره به صورت «ترک مخاصمه» پایان يافته، نه قرارداد صلح. هنوز دولت آمريکا هزاران نظامي در کره جنوبي دارد. کره شمالي داراي ۱۲۰ هزار و ۵۴۰ کيلومتر مربع وسعت و بيش از ۲۵ ميليون جمعيت است و کره جنوبي ۱۰۰ هزار کيلومتر مربع وسعت و ۵۰ ميليون جمعيت دارد. پايتخت کره شمالي شهر پيونگ يانگ با بيش از ۳ ميليون جمعيت و پايتخت کره جنوبي شهر سئول با ۹ ميليون نفوس است. سئول تا مرز کره شمالي فاصله چند ندارد و در طول جنگ کره دو بار به تصرف شمالي ها درآمده بود.

برکره شمالي پس از اعلام جمهوريت، کيم ايل سونگ بنيادگذار اين نظام و پس او پسرش کيم جونگ ايل و اينک نوه اش کيم جونگ اون رياست کرده اند.

شصتمين سالروز ايجاد جمهوري دمکراتيک خلق کره در سپتامبر ۲۰۰۸ با شکوه خاصي برگزار شده بود. در مراسم رژه نظاميان در نهم سپتامبر ۲۰۰۸ کيم جونگ ايل رهبر وقت اين کشور حضور نداشت که بعدا گفته شد بيمار بود و دچار يک بيماري سخت شده است. اين بيماري در طول سالهاي ۲۰۰۸ و ۲۰۰۹ سوژه رسانه هاي غرب بود! که حضور مجدد او در مراسم، شايعات را براي مدتي کمرنگ کرده بود که بعدا خبر درگذشت او اعلام شد و پسر کوچکترش برجايش نشست.

۱۹۶۰ - فيلسوف و شاعري که رئيس کشور شد

«لئوپد سدار سنقورLeopold Sedar Senghor» شاعر، اديب، فيلسوف و سياستمدار معروف آفريقايي و از بنيادگذاران جنبش استقلال سنگال و مولف «سوسياليسم آفريقايي» نهم سپتامبر ۱۹۶۰ نخستين رئيس جمهوري سنگال شد.


وي در كتاب خود پيش بيني كرده است كه روزگاري سراسر جهان داراي نظام سوسيال دمكراسي خواهد شد. تاليفات مهم ديگر سنقور عبارتنداز: يک مجموعه شعر به زبان فرانسه، تاريخ تفکرات سياسي، مباني سوسياليسم و .... کتابهاي سنقور که داراي همسر فرانسوي بود عمدتا به اين زبان نوشته شده است.

احمدشاه مسعود

لئو تولستوی

دنیس ریچی

شهلا ریاحی

آکشی کومار

بنیامین بهادری

استفان مالارمه

مائو تسه‌تونگ

علینقی وزیری

آیت الله محمود طالقانی

جلال آل‌احمد