چطوری از بروز ترک کف پا پیشگیری کنیم؟

هفته نامه سلامت - دکتر محمدعلی نیلفروش زاده*: بافت شاخی کف پا، خارجی ترین لایه پوست است و قطر زیادی دارد و از سوی دیگر، حجم بالایی از وزن بدن روی آن قرار می گیرد. بنابراین ممکن است ترک بخورد. ترک کف پا در خانم ها نسبتا شایع تر است و دلایل متفاوتی دارد که از آن جمله می توان به پا برهنه بودن و زیاد راه رفتن روی فرش و موکت اشاره کرد. در ادامه این مطلب به دلایل بروز ترک کف پا و درمان هایی که معمولا توصیه می شود، می پردازیم و درباره ترکیبات موجود در کرم های کف پا و ویژگی های کرم مراقبت از پای ایده آل توضیح می دهیم.

قطر زیاد خارجی ترین لایه پوست در ناحیه کف پا آن را مستعد ترک خوردن می کند. از سوی دیگر، وزن بالا، زیاد راه رفتن روی فرش و موکت، پوشیدن کفش ها تنگ و پاشنه دار که تنفس پا را دچار اختلال می کنند و شستشوی زیاد پا و حتی عوامل ارثی یا برخی بیماری ها در این میان دخیل هستند. ترک های عمیق پا حاصل خشکی زیاد پوست است و گاهی اگزما می تواند در این مشکل دخیل باشد.

معمولا در دوران یائسگی ترک کف پا به دلیل ضخیم تر شدن پوست و دلایل هورمونی تشدید می شود. گاهی عفونت های باکتریایی و قارچی روی ترک پا سوار می شود که در بهبود دیرهنگام زخم نقش دارد. اگر دلیل ترک پا، بیماری ای مثل دیابت باشد، حتما باید نمونه بافتی و آزمایش های قارچی انجام و متخصص پوست آنها را بررسی کند.

چطوری از بروز ترک کف پا پیشگیری کنیم؟

ساده ترین راه پیشگیری از ترک خوردن کف پا و لای انگشتان، چرب کردن روزانه پوست یا با وازلین و کرم اوسرین است. افراد نباید از کفش های پاشنه بلند یا تنگ استفاده کنند. اگر فردی در طول روز زیاد روی فرش، موکت و... راه می رود، بهتر است در طول روز از جوراب یا پاپوش استفاده کند تا تماس کف پا با سطوح زبر کمتر شود. هنگام خواب هم باید حتما کف پا را با کرم مناسب ماساژ داد.

ترک کف پای معمولا در خانم های خانه دار شایع است. به همین دلیل توصیه می شود خانم ها بعد از انجام هرکاری که باعث خیس شدن پاها می شود، پاها را با حوله نرمی خشک و از کرم کف پا استفاده کنند. لای انگشتان را هم نباید از یاد ببرند. خشک و چرب کردن این ناحیه ضروری است.

برای درمان این ترک ها چه می توان کرد؟

متخصصان برای بهبود ترک لایه های شاخی پوست را ترکیبات کرایولیتیک استفاده می کنند که باعث بهبود پوست می شود. این ترکیبات که در کرم های مراقبت از پوست پا موجود است، خواص التیام بخش و ضدالتهابی دارند و برخی حاوی ترکیبات گیاهانی مثل گل رز وحشی، آلاتوئین و رائی است که درد و سوزش را کم می کند. ترکیبات لایه بردار هم در کرم های ترک پا موجود است که باعث برداشته شدن لایه های آسیب دیده پوست می شوند و پوست را نرم و لطیف می کنند.

یک کرم پای خوب چه ویژگی هایی دارد؟

* خاصیت پوشانندگی قوی: کرم پای خوب خاصیت پوشانندگی قوی دارد به طوری که کرم حتی با پوشیدن جوراب هم با راحتی از روی پوست پاک نمی شود و تا مدت ها روی پوست می مانند.

* رطوبت رسانی بالا: ترکیبات مرطوب کننده قوی مثل AHA که در کرم ها موجود است، هم رطوبت کافی به لایه شاخی می رساند و هم به لایه برداری کمک می کند.

* جذب بالا: کرم کف پا باید به راحتی جذب پا شود و نیازی به ماساژ دادن زیاد نداشته باشد. احساس لیزی یا چسبندگی کف پا ایجاد نکند و مانع بروز مجدد ترک و خشکی کف پا شود.

* حاوی ترکیبات آنتی باکتریال: برخی از انواع کرم های کف پا در نواحی ای که پوست به دلیل زخم یا سایش تیره شده، به رفع تیرگی کمک می کنند. برخی کرم ها هم حاوی ترکیبات آنتی باکتریال هستند و در رفع عوامل باکتریال که باعث بروز عفونت در ترک ها می شوند، نقش دارند.

کرم های کف پا حاوی چه ترکیباتی هستند؟

پایه بیشتر این کرم ها اولئوزین است که درواقع نوعی سیمان سلولی است. کنار چربی، ترکیبات رطوبت رسان هم در کرم های پا وجود دارد که این نقش را معمولا گلیسرین در فرم گلیسرول یا ترکیبات اوره و پارافاین بر عهده دارد. میزان حجم استفاده شده از این نوع ترکیبات در کرم پا حدود ۳۰ درصد است و مانع از ضخیم شدن لایه شاخی می شوند و پوست را نرم و لطیف می کنند.

ترکیبات طبیعی مثل موم عسل هم در کرم های پا استفاده می شود که هم مرطوب کننده ای قوی است، هم از تجمع قارچ و آلودگی های احتمالی پیشگیری می کند و ضدالتهاب است. البته با توجه به نوع برند ممکن است به جای عسل از عصاره بابونه، پامچال یا اکالیپتوس استفاده شود که خواص ضدالتهابی و آرامبخش دارند.

نگهدارنده ها از دیگر مواد و ترکیباتی است که در تمام ترکیبات آرایشی- بهداشتی استفاده می شود تا این ترکیب را که حاوی مقداری آب است، از آلودگی باکتری ها دور نگه دارد. رنگ و اسانس نیز برای ایجاد حس بهتر به کرم افزوده می شود.

هنگام خرید مراقب این ترکیبات باشید

وجود الکل در ترکیبات آرایشی از جمله کرم پا می تواند باعث خشکی کف پا شود. به همین دلیل بهتر است هنگام خرید به ترکیبات درج شده روی بسته بندی دقت کنید. برخی از انواع نگهدارنده ها مثل فنوکسی اتانول یا پارابن نیز می تواند آلرژی زا باشد.

چطور از سنگ پا استفاده کنیم؟

بهترین وسیله برای از بین بردن پوست مرده کف پا سنگ پاست که از نوعی سنگ طبیعی تهیه شده و از قدیم برای این منظور و حتی از بین بردن موهای زائد کاربرد داشته است. کنار این سنگ می توانید از وسایل جایگزین آن که ظاهری شبیه رنده دارند هم کمک بگیرید.

برای استفاده از سنگ پا کافی است به مدت ۱۰ دقیقه پاها را در آب ولرمی که کمی نمک به آن افزوده اید، قرار دهید و پس از گذشت این مدت با حرکات آرام و دورانی کف پا را با سنگ ماساژ دهید. کمی فشار لازم است اما مراقب باشید فشار به حدی نباشد که سایش با سنگ پا به پوست سالم شما که زیر بافت مرده قرار دارد، آسیب بزند. بعد از اینکه حس کردید پوست مرده جدا شده و سنگ پا پوست سالم شما را تحریک می کند، پاها را آب بکشید و کاملا خشک کنید.

سنگ پا را هم با برس تمیز کنید تا آثاری از سلول های مرده پوست در خلل و فرج سنگ باقی نماند و زمینه ساز آلودگی نباشد. حتی در صورت لزوم می توانید سنگ را بجوشانید. بعد از خشک شدن پوست می توانید از وسایل سایشی کف پا و برس استفاده کنید تا ذرات باقیمانده پوست مرده را هم جدا کنید اما مراقب باشید آسیبی به پوست سالم پا نزنید. بعد از این کار، استفاده از کرم های نرم کننده ضروری است.