ستاد مبارزه با چرندیات (۲۴)

برترین ها: «ستاد مبارزه با چرندیات» عنوانِ یک جریان بود که با صفحه ای در فیسبوک شروع به کار کرد و بسیار قوی و حساب شده به جنگ دروغ های اینترنتی و شایعاتی که به عنوان واقعیت به خورد مردم داده می‌شد، رفت.

در این سری مطالب سعی داریم به کمک داده های این صفحه و سایت های مرتبط، به بررسی دروغ ها و شایعات مشهوری که در هر از چند گاهی در فضای مجازی و شبکه های اجتماعی به راه می افتند بپردازیم و با مستندات آن ها را برای شما تحلیل کنیم تا شاید قدم کوچکی در مسیر آگاه سازی مخاطبان عزیز باشد و باعث شود مِن بعد هر چیزی را که در شبکه های اجتماعی و فضای مجازی دیدیم، سریع باور نکنیم. جدا از این گونه موارد، سعی در معرفی تکنیک های مبارزه با شایعات و مغالطه ها را در این سری مطالب داریم. با ما همراه باشید.

******

شایعه ای تکان دهنده من باب غرق شدن چندی از هموطنانمان در خلیج فارس که باعث نگرانی و ناراحتی خیلی ها شد، هدفی جز تشویش تفکر مخاطبان نداشت. در تاریخ انتشار شایعه هیچ شناوری غرق نشده و هیچ مسافری آسیب ندیده است.

پاسخ شایعه

رئیس اداره حفاظت و ایمنی دریانوردی اداره بنادر هرمزگان، غرق شدن یک شناور را تکذیب کرد و حادثه حقیقی را از کار افتادن موتور شناور مسافری آذرخش 908 در آبهای جزیره قشم اعلام نمود! این شناور ساعت 15:25 سه شنبه 18 اسفند در یک مایلی قشم دچار نقص فنی شد که با اعزام یک فروند شناور ناجی و یک فروند شناور مسافری همه 60 مسافر آن به سلامت به ساحل منتقل شدند.

هر سه تصویر منتسب شده به شایعه مربوط به غرق شدن قایق مهاجران در سواحل یونان در تاریخ های مختلف است. یکی از آنها ابتدای سال ۲۰۱۵ ، تصویر دوم در اگوست ۲۰۱۵ و تصویر سوم در نوامبر ۲۰۱۵ می باشد!

متن شایعه

"سلام لطفا درگروه هااعلام كنید اگه افرادی به درب منزل شما امدن وگفتن ازطر ف اداره برق امدیم برای تست سیم كشی داخلی رایگان سریع به پلیس اطلاع دهیدچون قاتلی زنجیره ای هست لطفا اطلاع رسانی کنید به نظرمیرسد که از عناصر گروه داعش میباشند ,,فقط زود,بفرستید,,توهرگروهی هستید,,

هرکه برات مهمه اینو براش بفرس.

سرهنگ قنبری ۰۹۱۲۲۴xxxxx "

پاسخ شایعه

این پیام صحت ندارد و مدتهاست وقوع هیچ جنایت سریالی یا فعالیت مشابهی گزارش نشده است. شرکتهای خدمات رسان مانند برق، آب، گاز و مخابرات صرفا تا تحویل اشتراک اصلی به منازل مسئولیت دارند و کنترل و تعمیرات شبکه داخلی منازل به عهده آنها نیست و نباید اجازه ورود بدون دلیل به افراد را داد.

در مواردی از نام ماموران این دستگاهها سواستفاده شده و شیادان مرتکب جرائمی می شوند که لازم است در مراجعه افراد از مجموعه ای به منازل، حتما کارت شناسایی آنها را مطالبه و چک کرد و در صورت لزوم مراتب را به پلیس اطلاع داد.

ارتباط دادن کلمات "قاتل زنجیره ای" و "داعش" در متن، بدلیل ایجاد وحشت و باورپذیری بیشتر محتوای پیام است! فعالیتهای گروههای تروریستی از بیرون مرزها رصد شده و اخبار کشف و دستگیری تمام موارد داخلی نیز بارها توسط مسئولان امنیتی اعلام شده است . هیچ دلیلی وجود ندارد تا یک مقام نظامی چنین پیامی را تهیه و در شبکه های اجتماعی ارسال کند، آنهم با درج نام و شماره خودش! با فرض صحت موضوع، اطلاع رسانی چنین مواردی از رسانه های رسمی انجام می شود، نه شبکه های اجتماعی!

درج شماره افراد در پیامها، جهت مزاحمت برای آنهاست و محتوای پیام ارتباطی با آنها ندارد! برای احترام به هموطنان و حفظ آرامش روانی جامعه، از ارسال چنین پیامهایی جدا خودداری کنیم.

کلیپ مربوط به بخشهایی از کارنوال روز ملی استرالیاست که در ۲۶ ژانویه ٢٠١٦ در شهر آدلاید برگزار شد و برخی ایرانیان مقیم استرالیا در آن شرکت کردند. زیرنویس نسخه های رسمی تر ویدئو هم بر این امر دلالت دارد.


سوژه چهارم؛ امشب ساعت ۱۱:۱۵، ساعت جهانی دعا!

در هیچ منبع معتبری از ساعت جهانی دعا ذکری نشده و برخی عبارات متن نشانه تعلق آن به عرفانهای کاذب است.


متن شایعه

"امشب رأس ساعت 11:15 ساعت جهانی دعا میباشد و در سراسر جهان تمام آنهایی که قلبشان مملو ا زمحبت وعشق است در قلبشان برای همه ، برای آرزوهای همه دعا میکنند

موضوع دعا: سلامتی، شفا، عاقبت بخیری، توانگری، خوشبختی ، وصل عشاق می باشد.

لطفا در زمان دعا در محلی آرام قراربگیرید ، قبل از هرچیز تمام انسانها که بطوری شما را رنجانده اند را ببخشید و برایشان طلب خیر کنید و بعد هر شخصی که در نظرتان آمد مورد دعا خود قرار دهید و در آخر برای عزیزان و خودتان دعا کنید و مطمئن باشید زنگ آن در کائنات و هستی بصدا در می آید...

آمین... دراین مراقبه همراه شوید تا شما را بسوی نور ، صلح و آرامش رهنمون شود . این پیام و فوروارد کنید تا در دعای همگانی باهم همسو شویم "


پاسخ شایعه

مطلبی از "ساعت جهانی دعا" در هیچ منبعی معتبری موجود نیست و عدم ذکر تاریخ مشخص نیز دلیل صحت نداشتن آن است!

"روز جهانی دعا" مراسم دعاخوانی زنان مسیحی در اولین جمعه ماه مارس و "روز بین المللی دعا" که دعا خوانی برای روحانیان مسیحی اذیت شده در یکشنبه اول و دوم ماه نوامبر است، تنها موارد جهانی دعاست که هردو هم به مسیحیت تعلق دارند، نه همه ملل و ادیان!

دعا و مناجات با خداوند مختص روز و ساعت خاصی نیست و در رحمت خداوند در هر زمان و مکان بر بندگان گشوده است. دعا برای دفع شر و گسترش خوبیها ارزشمند است اما مصداقهایی مانند وصل عشاق جای تامل دارد!

در اسلام زمانهایی مانند شب قدر، ماه رمضان، سحر و طلوع فجر، قبل از غروب، هنگام نزول باران و شب و روز جمعه ذکر شده که دعا در آنها به اجابت نزدیک تر است. کلید واژه های مراقبه، رهنمون شدن به سوی نور، صلح و آرامش، کائنات و... که در چنین متنهایی همراه با خداوند و دعا بکار می رود، نشانه تعلق آنها به تفکرات انحرافی و عرفانهای کاذب است!

این عرفانها با وجود پذیرش ظاهری خدا در آموزه های خود، در قالب کلمات و عبارات زیبا و بعضا نو، جایگاه قادر متعال را با برخی عوامل طبیعی یا مفاهیمی چون عشق و نور و... تعویض می کنند. عرفانهای نوظهور با ارائه تفسیر ناصحیح از خدا و جایگاه او برای مخاطب، عمل به احکام عبادی و دستورات دینی که جهت رشد و تعالی انسانهاست را غیرضروری دانسته و بدنبال نفی خدای حقیقی می باشند!