رمزگشایی از مومیایی‌ای که جیغ می‌کشد

خبرگزاری آنا - مهدیه طاهری: باستان‌شناسان بعد از ۱۰۰ سال پرده از راز مومیایی‌ای که در حال فریاد زدن است و با روشی عجیب و غیرمرسوم در میان پادشاهان مصری دفن شده بود، برداشتند.

مومیایی کردن در مصر باستان با روال مشخص و تعریف‌شده و مراسم مذهبی خاص انجام می‌شد. با این حال، به نظر می‌رسد که مومیایی کشف‌شده در سال ۱۸۸۱ مطابق معمول و رسوم آماده نشده است. وقتی این جسد در سال ۱۸۸۶ بازگشایی شد، باستان‌شناسان با یک جسد مخوف با حفره‌ای در شکم و صورتی که در حال جیغ کشیدن است، مواجه شدند. چیزی که کاملا برای باستان‌شناسان مشخص است این است که مرد نفرین شده است زیرا مومیایی در یک تابوت بدون هیچ نام و نشانی محبوس بود.

این مومیایی که به «مرد ناشناس» (Unknown Man E) مشهور شده است، بیش از ۱۰۰ سال در موزه قاهره نگهداری می‌شد و به همین دلیل باستان‌شناسان نمی‌توانستند روی آن مطالعه کنند اما به تازگی گروهی از مصرشناسان از سوی نشنال جئوگرافی به مطالعه روی این مومیایی که به «مومیایی جیغ‌زن» هم معروف شده است، پرداخته‌اند.

در سال ۱۸۸۱، باستان‌شناسان در یک غاز مخفی سر باز در ۴۸۰ کیلومتری جنوب قاهره در «دیر البحری» دالانی به ظاهر بی‌انتها را کشف کردند که در آن ۴۰ مومیایی دفن شده بود و مرد ناشناخته نیز جزو آنها بود.

در آن زمان، مومیایی جیغ‌زن زیاد مورد توجه قرار نگرفت زیرا در میان افسانه‌ای‌ترین حاکمان مصر همانند «رامسس دوم»، نیرومندترین فرعون تاریخ مصر باستان، «ستی یکم»، پسر رامسس یکم از همسرش شهبانو سیتره و همچنین پدر رامسس دوم، «توتمس سوم»، پادشاهی که ۱۷ بار لشکرکشی کرد و از شمال سوریه کنونی تا چهارمین آبشار بزرگ نیل در نوبه را به زیر پرچم خود درآورد و سازنده ۵۰ پرستشگاه در مصر، قرار داشت.

دیلان بیکرستاف، مصرشناس و مشاور نشنال جئوگرافی، در مورد این مومیایی‌ها می‌گوید: «آنها از نام‌آوران تاریخ مصر بودند».

کارشناسان معتقدند که در پایان دوره پادشاهی نوین مصر یا دوره «رامسسی»، سرقت آرامگاه‌ها به یک نگرانی جدی تبدیل شده بود و مومیایی‌های سلطنتی در خطر بودند. بنابراین افراد عالی‌رتبه گرد هم جمع شدند و تصمیم گرفتند که اجساد را به مکانی دور از محل شوم تدفینشان ببرند.

از دیدگاه مصریان، جسد بدون نام و هویت هرگز نمی‌توانست زندگی پس از مرگ را تجربه کند. به همین دلیل برخی از کارشناسان بر این باورند که مرد ناشناس، که عمدا هیچ نشانه شناسایی ندارد، نفرین شده است تا برای همیشه در جهنم بماند.

نظریه‌هایی برای شناسایی هویت مرد ناشناخته

سه نظریه در مورد هویت مومیایی جیغ‌زن وجود دارد. یکی این که شاید یک فرد مصری بوده است که در حال خدمت به عنوان فرماندار در جایی خارج از کشور در درون امپراتوری پهناور مصر کشته شده است.

یا این که یک فرد ناشی او را به دور از آداب و رسوم دفن کرده است و برای این کار نیز از چیزهای عجیب و غریبی مثل آهک زنده برای خشک کردن جسد و پهن کردن پوست حیواناتی مثل بز و گوسفند در اطراف جسدش استفاده کرده است.

جالب است بدانید که از نظر مصریان، بز و گوسفند حیوانات نجسی بودند که وقتی جسد را با پوست آنها آلوده می‌کردند جسد دیگر قادر به حیات پس از مرگ نبود. هر چند که در همان زمان در بعضی از مناطق جهان این حیوانات سمبل حیات و زندگی بودند اما استفاده از آن در اطراف جسد مرد ناشناخته بدون علائم شناسایی در میان خانواده سلطنتی، عمدی به نظر می‌رسد.

نظریه دوم این است که شاید مرد ناشناخته یک پرنسس خارجی بوده که در مصر مرده است و از آنجا که مصریان به دلیل جنگ ملیت‌های مختلف قادر به انتقال امن جسد در آن زمان نبودند، او را در مصر دفن کردند. البته این نظریه جایگاه جسد و فقدان اسم آن را توجیه نمی‌کند و به نظر می‌رسد که این نظریه چندان قوی نیست.

مستندات نشان می‌دهد که بر اساس سی‌تی اسکن از اسکلت، مرد یک مصری است. جمجمه او حتی برخی از ویژگی‌های مشخصه اعضای خانواده سلطنتی مصر را، مانند شکل، نسبت فاصله طولی در جمجمه از پیشانی به پشت سر و یک فرورفتگی در بالای جمجمه را نیز دارد.

در نهایت نظریه‌ای مطرح شد با عنوان این که مرد ناشناخته، یکی از اعضای خانواده سلطنتی بوده است که در زمان مرگ به علت توطئه قتل پدرش از ارث محروم شده بود و همین امر هر دو مورد را یعنی هم محل تدفین و هم مورد لعن قرار گرفتنش را توجیه می‌کند.