طنز؛ فحش و غیبت

پویان فراستی در ضمیمه طنز روزنامه قانون نوشت:

صادق هدایت فحش را یکی از ثروت‌های ایرانیان دانسته است که می‌توانند در آن ولخرجی کنند. واقعیت هم همین است که هدایت می‌گوید. ایرانیان اصولا در فحش هیچ محدودیتی ندارند وقتی عصبانی می‌شوند یادی از فامیل‌های طرف مقابل می‌کنند و هرجا هم کم بیاورند از حیوانات مایه می‌گذارند به طرف مقابل حواله‌اش می‌دهند، اما این تنها ثروت عظیم ایرانیان نیست. یکی دیگر از ثروت‌های اصلی ایرانیان، غیبت است. هنوز مشخص نیست که این علاقه عجیب ایرانیان به غیبت از کجا نشات می‌گیرد اما بدون شک همین رسم زیبا اصلی‌ترین علت دورهمی‌ها و مهمانی‌های ایرانیان است. در گذشته غیبت ساختار ساده‌تری داشت و محدود به اعضای فامیل یا همسایه‌ها می‌شد اما با پیشرفت تکنولوژی غیبت شکل پیچیده‌تری به خود گرفته و راه خود را به تلگرام و شبکه‌های اجتماعی باز کرده است. تقریبا به ازای هر جمع بالای دو نفر در ایران یک گروه تلگرامی یا اینستاگرامی وجود دارد که به ظاهر به علت دور هم بودن یا تبادل عکس یا هماهنگی یک برنامه شکل گرفته است اما همیشه به غیبت ختم می‌شود. برای مثال:

گروه خانوادگی:

در این نوع گروه تمامی اعضای فامیل اعم از عمه، عمو، شوهر عمه، زن عمو و فرزندان آن‌ها قرار دارد. بیشترین مکالمه‌ای که در این گروه‌ها رد و بدل می‌شود مربوط به جوک‌های لوس شوهر‌عمه‌ها و متن‌های تلگرامی عمه‌ها با عنوان «اگر ایرانی هستی به اشتراک بذار» است. بعد از هر متنی هم یکی از اعضای فامیل با استکیر «زیبا بود» یا «فوق العاده» عمه را برای فرستادن متن بعدی شارژ می‌کند اما پایان همه این گروه‌ها یکسان است. معمولا یکی از بچه‌های فامیل خیلی اشتباهی دستش به یک استیکر فحش می‌خورد و فوقع ماوقع! همه از گروه بیرون می‌آیند و یک گروه جدید بدون مادر و پدر فرزند خاطی درست می‌کنند و راجع به تربیت نادرست بچه مذکور به غیبت می‌پردازند.

گروه زنانه:

به دلیل پیچیدگی‌های ساختاری تکلیف در این گروه‌ها کاملا نامشخص است. در برخی از این گروه‌ها غیبت رونق فراوانی دارد و بدون رودربایستی صورت می‌گیرد و سوژه غیبت از کبری خانم تا ملانیا ترامپ در گردش است. معمولا اعضای این گروه‌ها، به گروه‌های کوچک‌تر تقسیم می‌شوند و راجع به اعضای گروه اصلی غیبت می‌کنند. بعد به دسته‌های دوتایی تقسیم می‌شوند و راجع به اعضای گروه‌های کوچک‌تر غیبت می‌کنند.

گروه مردانه:

محتوی این گروه‌ها از یک الگوریتم ساده پیروی می‌کند و معمولا شامل ورزش و زیست‌شناسی می‌شود. به این صورت که اول پست ورزشی فرستاده می‌شود بعد کل کل ورزشی همراه با فحش می‌آید بعد فیلم‌هایی با محتوی زیستی و رازبقا فرستاده می‌شود. در این گروه‌ها هم ردپای سنت زیبای غیبت دیده می‌شود با این تفاوت که مردان ایرانی به جای لفظ «غیبت» از ترکیب «حرف‌های مردونه» استفاده می‌کنند. عمده حرف‌های مردونه بحث درباره خانواده همسر، غر راجع به همسر و تمسخر دیگر رفقایی است که در گروه نیستند.

گروه همکاران یا گروه دانشگاه:

این گروه‌ها شبیه همان گروه خانوادگی است. همه افراد با هم تعارف دارند تا این که یکی از مردان یا بانوان گروه خیلی «اتفاقی» فیلم، جوک یا استیکر اشتباهی را برای گروه می‌فرستد، پس دوباره فوقع ما وقع! اول گروه از هم می‌پاشد. بعد یک گروه مردانه و یک گروه زنانه تشکیل می‌شود و دوباره غیبت و فیلم‌های آموزشی شروع می‌شود.