حیوانات ظاهرا مظلومی که همنوع خود را می‌خورند!

وبسایت روزیاتو-گلریز برهمند: گرچه همنوع خواری در بیشتر گونه‌های حیوانی یک رفتار همیشگی نیست، اما بعضی از حیوانات گهگاه رفتار‌هایی از این دست دارند. این رفتار‌ها در حیوانات می‌تواند در نتیجه‌ی عوامل محیطی، ازدحام جمعیت یا حتی بر اساس غریزه‌ی بقا باشد. اما تعداد حیواناتی با این رفتار فراتر از تصور ما است و نکته‌ی جالب‌تر آنکه در میان آن‌ها گونه‌هایی وجود دارد که به خاطر ظاهر بامزه و معصوم شان، تصور همنوع خوار بودن آن‌ها برای ما تقریباً غیر ممکن است. حتی بعضی از آن ها، جزء حیوانات خانگی هستند:

۱- سگ‌های دشتی

سگ‌های دشتی گرچه عموماً گیاهخوارند، اما دیده شده که سنجاب‌های زمینی وایومینگ که مانند خودشان گیاهخوارند را هم می‌کشند. بعضی از سگ‌های دشتی ماده، فرزندان هم نوعان خود را می‌خورند. محققان گمان می‌کنند علت این رفتار سگ‌های دشتی به مسأله‌ی «انتخاب طبیعی» برمی گردد، چون این کار شانس زنده ماندن را برای فرزندان خود آن‌ها بیشتر می‌کند.

۲- همستر‌ها

همستر‌ها هم می‌توانند همنوع خوار باشند، اما از قرار معلوم این رفتار در نتیجه‌ی محدود شدن رژیم غذایی آن‌ها به وجود می‌آید. اگر همستر‌ها به جای یک رژیم غذایی متنوع شامل غلات، ریشه‌ها و حشرات، رژیم غذایی‌ای محدود به ذرت داشته باشند، همستر‌های مادر به خوردن فرزندان خود روی می‌آورند.

۳- خوک‌ها

خوک‌ها به بچه خواری معروفند و این اتفاق اغلب در مورد فرزندان حاصل از زایمان اول آن‌ها رخ می‌دهد. همنوع خواری این حیوانات گاهی به دلیل تغییرات هورمونی‌ای است که قبل از زایمان در بدن خوک‌های ماده رخ می‌دهد، اما تشویش، اضطراب یا محیط اطراف هم می‌توانند علل دیگر این رفتار باشند.

۴- جوجه تیغی‌ها

جوجه تیغی‌ها به خاطر ظاهر بامزه و خاصشان محبوبیت زیادی دارند، اما در گونه‌ی جوجه تیغی‌های کوتوله‌ی آفریقایی، اگر جوجه تیغی مادر دچار وحشت شود، به خوردن فرزندان خود روی می‌آورد. بعضی از دامپزشکان، به کسانی که از جوجه تیغی‌ها نگهداری می‌کنند توصیه می‌کنند برای جلوگیری از بروز این مشکل، جوجه تیغی‌های مادر را قبل و بعد از زایمان آن‌ها از بقیه‌ی جوجه تیغی‌ها و آدم‌ها جدا نگه دارند.

۵- خرگوش‌ها

همنوع خواری در خرگوش‌ها رفتار رایجی نیست، اما این اتفاق در مورد خرگوش‌های ماده‌ای که تازه زایمان کرده اند می‌تواند بیفتد. این حیوانات ممکن است در واکنش به بروز تغییری در محیط و کمبود منابع غذایی، به خوردن فرزندان خود روی بیاورند. یک علت دیگر بچه خواری در میان خرگوش‌های مادر می‌تواند مربوط به مکانیزم بقا باشد، مثل مواقعی که خرگوش حیوان شکارچی‌ای را در نزدیکی خود احساس می‌کند.

۶- کفشوزک‌ها

رنگ قرمز و خال‌های سیاه کفشدوزک‌ها ظاهر بامزه‌ای به این حشرات داده است. اما این حشرات به ظاهر معصوم، نیمه‌ تاریکی هم دارند. لارو‌های بسیاری از انواع کفشدوزک‌ها، از جمله کفشدوزک‌های دو خال، تخم‌های خواهران و برادران شان را که هنوز از تخم بیرون نیامده اند را می‌خورند. تحقیقات نشان داده است لارو‌های کفشدوزکی که خواهران و برادران از تخم بیرون نیامده‌ی خود را می‌خورند، زودتر از کفشدوزک‌های غیر همنوع خوار رشد می‌کنند.

۷- جوجه اردک‌ها

جوجه اردک‌ها وقتی خسته باشند به همنوع خواری روی می‌آورند و این گرایش در جوجه اردک‌های بزرگ‌تر از یک ماه بیشتر است. گفته می‌شود که بچه اردک‌ها وقتی خسته یا از ازدحام جمعیت کلافه شوند، محیط آن‌ها تهویه نداشته باشد یا تغذیه‌ی ضعیفی داشته باشند، دست به همنوع خواری می‌زنند.

۸- مرغ‌ها

همنوع خواری در میان مرغ‌ها اتفاق نادری نیست. این پرندگان به مرغ‌های دیگر نوک می‌زنند، پوست، بافت بدن و اندام‌های آن‌ها را پاره و حتی می‌خورند. همنوع خواری در مرغ‌ها یک رفتار اکتسابی است و می‌تواند در یک گله شیوع پیدا کند.

گرچه همنوع خواری در میان بعضی از گونه‌های مرغ (و دیگر انواع ماکیان) رایج‌تر است، اما این رفتار خشونت آمیز را با اقدامات پیشگیرانه می‌توان محدود و کنترل کرد، از جمله ایجاد فضای بیشتر برای مرغ‌ها و جلوگیری از ازدحام جمعیت، در دسترس قرار دادن آب و منابع غذایی و جلوگیری از قرار گرفتن بیش از اندازه‌ی مرغ‌ها در معرض نور خورشید (مرغ‌ها روزانه حداکثر باید ۱۶ ساعت در معرض نور طبیعی یا مصنوعی قرار بگیرند).

۹- سنجاب‌های قرمز امریکای شمالی

بچه خواری و همنوع خواری در میان سنجاب‌های قرمز نر وجود دارد. بچه سنجاب‌ها اغلب توسط سنجاب‌های نر حوالی محل زندگی شان کشته و خورده می‌شوند. این سنجاب‌های نر معمولا سنجاب پدر نیستند. جالب آنکه بچه خواری این سنجاب‌ها بیشتر در زمان فراوانی غذا رخ می‌دهد.

علت این مسأله آن است که وقتی غذای بیشتری در دسترس وجود داشته باشد احتمال اینکه سنجاب‌های ماده برای بار دوم در یک سال باردار شوند و زایمان کنند بیشتر می‌شود. از آنجایی که سنجاب‌های ماده قبل از اولین نوبت زایمانشان شریک‌های جفتگیری متعددی دارند، سنجاب نر با از بین بردن بچه سنجاب‌های اولین زایمان سنجاب ماده مطمئن می‌شود که حاصل زایمان دوم فقط به خود او تعلق دارد.