اگر مي‌خواهيد نابارور نشويد این هشدارها را جدی بگیرید

برترین ها: چند مطالعه كه در نقاط مختلف جهان انجام گرفته، نشان داده كه زناني كه روزانه بيشتر از ۳۰۰ ميلي‌گرم كافئين در رژيم غذايي آن‌ها جاي دارد قدرت باروري كاهش يافته‌اي دارند، به‌طور متوسط يك فنجان قهوه معمولي حدود ۱۳۰ ميلي‌گرم و يك فنجان نسكافه حدود ۱۰۰ ميلي‌گرم كافئين دارد. درواقع مي‌توان تا ۲ فنجان قهوه در روز را حد مناسبي براي نوشيدن قهوه در روز براي زنان در سن بارداري دانست اما اين را هم يادتان باشد كه چاي، شكلات، سودا و نوشابه‌هاي انرژي‌زا هم حاوي مقادير كافئين‌‌دار هستند اما يك تذكر مهم اين‌كه زناني كه قصد دارند به شيوه IVF باردار شوند حداكثر بايد روزانه ۵۰ ميلي‌گرم كافئين مصرف كنند و حتي به آن‌ها توصيه مي‌شود ، بهتر است قهوه يا چاي ننوشند.

دكتر آليس دورمر، متخصص زنان در دانشگاه هاروارد به تمام زناني كه مدتي است قصد بارداري دارند اما بارور نشده‌اند توصيه مي‌كند كه مصرف قهوه و چاي خود را محدود كنند؛ «هنوز از لحاظ علمي تاثير ميزان كم كافئين روي ناباروري ثابت نشده است اما احتياط كار بدي نيست»


براي آ‌ن‌كه به قدرت باروري خودتان بيفزاييد و بارداري سالمي داشته باشيد بايد حتما يك برنامه غذايي مناسب داشته باشيد. دكتر سوزان كار مي‌گويد: «داشتن يك برنامه غذايي مناسب با غلات كامل، دانه‌هاي مغذي، ميوه‌ها و سبزي‌هاي تازه، آجيل‌هاي مناسب (البته بدون چربي و نمك زياد)، روغن‌هاي مناسب (مثل روغن زيتون)، گوشت سفيد و ماهي‌هاي مناسب (مثل سالمون) براي خانم‌هايي كه دوست دارند باردار شوند و يك بارداري سالم را بگذرانند و فرزندي سالم به دنيا بياورند بسيار لازم است.» اگر رژيم غذايي مناسب داشته باشيد و ميزان قند و شيريني‌ها، نمك و گوشتي كه مي‌خوريد بيش از حد نباشد احتمال ابتلا به ديابت، بيماري‌هاي قلبي- عروقي و افزايش فشارخون در شما كاهش مي‌يابد و درنتيجه قدرت باروري و سلامت بارداري شما افزايش مي‌يابد. درضمن دكتر كار مي‌گويد كه خوردن موادغذايي غني از امگا۳ هم احتمال باروري را در زنان بالا مي‌برد؛ «امگا۳ جزو اسيدهاي چرب ضروري براي تنظيم هورمون‌ها در زنان است و روي عملكرد سلولي هم تاثير مي‌گذارد، براي همين گنجاندن مقدار مناسبي از امگا۳ در رژيم‌غذايي مي‌تواند احتمال باروري را در زنان افزايش دهد.»


اضافه وزن مي‌تواند روي روند آزادسازي تخمك در زنان و درنتيجه قدرت باروري آن‌ها تاثير بگذارد. درضمن اضافه وزن موجب بيماري‌هايي مثل ديابت، بيماري‌هاي قلبي و افزايش فشارخون مي‌شود كه مي‌توانند روي قدرت باروري زنان تاثير بگذارد. اين بيماري‌‌ها در عين حال مي‌تواند در زمان بارداري موجب بروز عوارض و درنتيجه ختم نافرجام بارداري شوند. مطالعات هم نشان داده است، درمان‌هاي جديد ناباروري در زناني كه اضافه‌وزن دارند، كمتر موفق است. بخشي از تمام اين مشكلات به‌ دليل نامنظمي‌هاي هورموني است كه سلول‌هاي چربي عامل ايجاد آن هستند. درواقع سلول‌هاي چربي هورمون استروژن توليد مي‌كنند و اين‌گونه است كه اگر خانمي بيش از حد اضافه‌وزن داشته باشد سلول‌هاي چربي بدن او مثل قرص‌هاي پيشگيري از بارداري عمل مي‌كنند. دكتر جرارد لتريه، متخصص غدد و فوق‌تخصص هورمون‌هاي بارداري در دانشگاه نورت‌وست مي‌گويد: «مطالعات نشان داده، اندكي اضافه‌وزن در زنان ارتباطي با باروري آن‌ها پيدا نمي‌كند اما اضافه وزن بيش از حد، به‌خصوص با BMI بالاي ۳۴، احتمال باروري در زنان را به شكل مشخص كاهش مي‌دهد.»



براساس مطالعات پزشكي، مي‌توان افراد با BMI بين 5/18 تا 9/24 را كه توده بدني و وزن مناسب دارند، ارزيابي كرد؛ زناني كه BMI آن‌ها زير 18 است كم وزن ارزيابي مي‌شوند و مشخص شده است كه اين گروه از زنان نيز قدرت باروري كمتري نسبت به زنان ديگر دارند. براي مثال زناني با قد 165 سانتي‌متر كه 46 كيلوگرم وزن دارند با كاهش احتمال باروري خود روبه‌رو مي‌شوند. مطالعات نشان داده است كه ميزان تخمك‌گذاري در اين گروه از زنان كمتر است و حتي در برخي موارد اصلا دوره زنانه در آن‌ها مشاهده نمي‌شود اما خبر خوب اين است كه در اكثر اين موارد صرفا وزن گرفتن و رسيدن به BMI مناسب احتمال باروري را به حد طبيعي برمي‌گرداند.



پياده‌روي؟ چه ارتباطي ميان پياده‌روي و قدرت باروري شما وجود دارد؟ اين ارتباط به نظر شما عجيب نيست؟ اما مطالعات نشان داده كه روزانه ۳۰ دقيقه پياده‌روي راهي ساده و ارزان براي كاهش احتمال ابتلا به بسياري از مشكلات (از جمله بيماري‌هاي قلبي- عروقي و ديابت) است كه آن‌ها روي قدرت باروري زنان تاثير مي‌گذارند. درضمن ورزش منظم روزانه مي‌تواند وزن را به حد مناسب برساند و اين‌گونه هم احتمال باروري را افزايش دهد. مطالعات دانشمندان نروژي نشان داده كه پياده‌روي جريان خون لگن و اعضاي داخلي آن‌را مي‌افزايد و اين‌گونه موجب افزايش احتمال باروري مي‌شود. دكترسوزان كار، متخصص پزشكي زنان در مركز ناباروري پات واشنگتن مي‌گويد: «بسياري از زوج‌هايي كه براي درمان ناباروري به ما مراجعه مي‌كنند، افرادي هستند كه كار آن‌ها حالت نشسته دارد. براي مثال فردي كه در تمام ساعات كار خود پشت كامپيوتر مي‌گذراند جريان خون او در لگن كاهش مي‌يابد، برعكس ورزش منظم و جريان خون اين ناحيه را كه تمام ارگان‌هاي مربوط به توليدمثل در آن قرار گرفته‌اند را افزايش مي‌دهد.


برخي پزشكان معتقدند كه بيماري‌هاي روحي- رواني نمي‌توانند روي عملكرد بدن و مثلا روي قدرت باروري زنان تاثير بگذارد اما تحقيقاتي كه در فنلاند و دانمارك انجام شده، نشان مي‌دهد كه درمان مناسب‌ بيماري افسردگي مي‌تواند احتمال باروري را در زنان بالا ببرد. البته برخي پژوهشگران معتقدند كه ناباروري و نداشتن توانايي صاحب فرزند شدن، يكي از علت‌هاي عمده بروز افسردگي در زنان است و درواقع نمي‌توان گفت كه درمان افسردگي احتمال باروري را افزايش مي‌دهد اما مطالعات نشان داده كه درمان افسردگي، حداقل با كاهش اضطراب و التهاب روحي افراد مي‌تواند احتمال افسردگي را كاهش دهد. درضمن مطالعه‌اي كه در دانشگاه هاروارد انجام شده نشان مي‌دهد كه درمان افسردگي مي‌تواند احتمال موقعيت درمان‌هاي ناباروري مثل IVF را هم افزايش دهد. دكتر ژولين جابابفر، روان‌پزشك فعال در مركز درماني اكلند مي‌گويد: «زناني كه به بيماري افسردگي مبتلا هستند بايد قبل از اقدام به باروري به فكر درمان افسردگي خود باشند. طبيعي است، زناني كه علائم افسردگي را دارند مناسب غذا نمي‌خورند، ورزش نمي‌كنند و سبك زندگي مناسبي ندارند و طبيعي است كه همه اين موارد روي قدرت باروري آن‌ها تاثير مي‌گذارد.» دكتر جابابفر مي‌گويد كه نبايد تنها به تجويز دارو فكر كرد بلكه شيوه‌هاي مختلف درماني و حتي تكنيك‌هايي چون مديتيشن، طب سوزني و گروه درماني هم بسيار مفيد هستند.


در جهان حداقل يكصد پژوهش روي تاثيرات سيگار كشيدن (يا در معرض دود سيگار ديگران قرار گرفتن) و باروري زنان انجام شده است. دكتر ديويد آداسن، متخصص غدد و رئيس مركز تحقيقات غدد ويسكانسين مي‌گويد: «حتي يك مطالعه هم نبوده است كه در آن سيگار كشيدن يا در معرض دود سيگار كشيدن، بي‌ضرر ارزيابي شود، در تمام اين مطالعات مشخص شده است كه دود سيگار قدرت باروري را در زنان كاهش مي‌دهد.» اين پزشك متخصص مي‌گويد كه سيگار كشيدن مستقيما باعث تخريب تخمك‌ها مي‌شود و درنتيجه احتمال باروري در هر سيكل زنانه را كاهش مي‌دهد. درضمن زنان سيگاري زودتر به سن يائسگي مي‌رسند و براي همين احتمال بارداري در اين گروه از زنان كاهش مي‌يابد. آخرين نكته هم اين‌كه دود سيگار تعادل هورموني را برهم مي‌زند و از اين طريق هم احتمال بارداري را كاهش مي‌دهد. درعين حال يادتان باشد كه احتمال سقط جنين در زنان سيگاري بالاتر است و به‌طور متوسط هم وزن كودكان زنان سيگاري پايين‌تر از ساير گروه‌هاست. درضمن مطالعات نشان داده است كه در معرض دود سيگار قرار گرفتن هم به اندازه سيگار كشيدن مضر است. دكتر آدامسن يك توصيه جالب دارد: «به تمام دختران جوان توصيه مي‌كنم از هرگونه دودي، حتي دود آتش اجاقي كه براي درست كردن كباب تدارك ديده‌اند، دور بمانند.»