راهنمای استفاده از داروهای عمومی

برترین ها: حتما شما هم در كمدهای خانه‌تان كیسه‌كیسه دارو دارید، احتمالا تا الان تخصص هم پیدا كرده‌اید و خودتان یك پا دكتر شده‌اید و برای خودتان و نزدیكان‌تان مرتب دارو تجویز می‌كنید. اما دست نگه دارید، تجویز خودسرانه دارو می‌‌تواند شما را با مشكلات متعدد روبه‌رو كند، برای مثال داروهای پرمصرفی كه مثل نقل‌ونبات مصرف می‌شوند، می‌توانند عوارض جدی برای سلامت شما داشته باشند.



در بسیاری از كشورهای جهان استامینوفن، در شكل‌های مختلفش، پرمصرف‌ترین دارو است. از این دارو برای درمان دردهای متنوع، از سردرد تا درد دوره‌های زنانه استفاده می‌شود. یادتان باشد كه قرص‌های سرماخوردگی، آنفلوآنزا و مسكن‌هایی مثل تاینولول هم حاوی استامینوفن با دوز بالا هستند. استفاده بی‌رویه از استامینوفن می‌تواند منجر به نارسایی كبدی شود (علامت‌های اولیه نارسایی كبدی عبارتند از درد شكم، تهوع، استفراغ و یرقان). در ضمن یك نكته جالب هم این است كه استفاده از استامینوفن به مقدار زیاد می‌تواند سردرد خاصی ایجاد كند كه در پزشكی این مشكل را «سردرد بازگشتی» می‌نامند. از آنجایی كه زنان بیشتر از مردان از سردرد رنج می‌برند و به خاطر آن دارو مصرف می‌كنند، آنها باید بیشتر درباره این نكته بدانند.


هرگز بیشتر از 8 قرص حاوی استامینوفن در یك روز نخورید (حداكثر دوز قابل تحمل استامینوفن در بدن 4000 میلی‌گرم در روز است)



در حال حاضر در جهان حدود ۷۰۰ نوع داروی ضدسرماخوردگی و آنفلوآنزا در دسترس است. بسیاری از مردم جهان به‌‌طور خودسرانه از این داروها استفاده می‌كنند و نكته جالب اینجاست كه در بسیاری از موارد آنها از چند دارو با هم استفاده می‌كنند در حالی كه آن داروها تاثیر مشابه دارند. بیشتر اوقات هم افراد دچار بیماری سرماخوردگی یا آنفلوآنزا از داروهایی استفاده می‌كنند كه برای تسكین برخی عوارض خاص هستند اما آنها این عوارض را ندارند. استفاده بیش از حد از داروهای سرماخوردگی می‌تواند باعث بروز عوارض جانبی و بروز واكنش‌های ناشی از تداخل دارویی شود. برای مثال شما ممكن است دچار سرماخوردگی شده باشید و تنها علائمی كه دارید آبریزش بینی باشد، برای همین چه دلیلی دارد كه داروی ضدسرفه، سردرد یا بدن‌درد مصرف كنید؟ برای درمان آبریزش بینی مصرف یك دكونژستان كافی است.


اگر می‌خواهید داروی ضدسرماخوردگی یا آنفلوآنزا مصرف كنید، دارویی را مصرف كنید كه حداقل سه‌چهارم علائم كه توسط آن دارو درمان می‌شود را داشته باشید. اگر تب دارید، یك تب‌بر ساده مصرف كنید تا بی‌دلیل مواد شیمیایی را به بدنتان وارد نكنید.



آلرژی، كابوس میلیون‌ها و حتی میلیاردها نفر در جهان است. در مقاطعی از سال، مثلا در اواسط بهار افراد بسیاری را می‌بینید كه دچار آبریزش، سرفه، اشك‌ریزش، خس‌خس سینه و خارش دست و پاها هستند. اكثر این افراد اولین‌كاری هم كه می‌كنند پناه بردن به داروهای آنتی‌هیستامین در دسترس مثل آنتی‌هیستامین دكونژستان، دیفن هیدرامین و مانند آنهاست اما این را بدانید كه بهتر است این داروها را فقط شب‌ها مصرف كنید و در روز از آنها استفاده نكنید، زیرا این داروها باعث بروز خواب‌آلودگی می‌شوند و مثلا در صورتی كه بخواهید رانندگی كنید شما را با مشكل روبه‌رو می‌كنند.


بهتر است همه آنتی‌هیستامین‌ها را در طول روز مصرف نكنید، این موضوع را به‌خصوص درباره داروهای حاوی دیفن هیدرامین به‌كار بگیرید. اگر هم علامت اصلی شما احتقان است فقط از نوع دكونژستان استفاده كنید



احتمالا اسم این خانواده از داروها برایتان ناآشناست اما شما واقعا از این داروها استفاده كرده‌اید، یعنی می‌شود در زندگی‌تان از آسپرین، بروفن، ژلوفن، ناپروكسن و... استفاده نكرده باشید. این گروه از داروها كه نام آنها داروهای غیراستروئیدی ضدالتهابی هستند و به نام‌های تجاری ادویل، آلول، موترین و... به فروش می‌رسند پرفروش‌ترین و پرمصرف‌ترین داروها در اروپا و ایالات‌متحده هستند و براساس تحقیقات انجام گرفته بیشتر این داروهایی كه بیش از حد لازم و به صورت بی‌دلیل مصرف می‌شوند داروهای همین خانواده هستند اما حواستان باشد كه این داروها لایه محافظ معده و دوازدهه را از بین می‌برند. برای همین باعث بروز زخم‌های گوارش و زخم‌معده می‌شوند. در واقع دومین علت ایجاد زخم معده (بعد از عفونت معده با میكروب هلیكو باكتر پیلوری) مصرف بیش از حد این داروهاست. در ضمن این مسكن‌ها هم در صورت استفاده زیاد می‌توانند باعث «سردرد بازگشتی» شوند. درنهایت هم اینكه مصرف زیاد این داروها با افزایش احتمال ابتلا به مشكلات كلسیم و افزایش احتمال بروز سكته‌های قلبی و مغزی همراه هستند.


برای جلوگیری از ابتلا به زخم‌های گوارشی همیشه این داروها را با غذا بخورید (یك راه‌حل خوب هم خوردن آن همراه با یك لیوان شیر است). در ضمن بهتر است هیچگاه در یك روز بیشتر از ۳‌قرص از این خانواده را نخورید و هرگز برای مدت بیشتر از ۱۰ روز نباید این قرص‌ها را به‌طور متوالی مصرف كرد


شاید اسم این گروه از داروها برای شما عجیب باشد اما تعجب نكنید این داروها برای شما آشنا هستند. حتما نام داروی امپرازول را شنیده‌اید و احتمالا از آن استفاده هم كرده‌اید. به هر حال حداقل ۵درصد از جمعیت یك كشور از مشكل سوزش معده و ترشح بیش از حد اسید معده رنج می‌برند و برای همین داروهای خانواده امپرازول جزء پرمصرف‌ترین داروهای جهان هستند. این داروها جلوی ترشح اسید معده را می‌گیرند و این‌گونه مشكل سوزش معده، در معده و زخم‌های معده و دوازدهه را حل می‌كنند اما استفاده مداوم و بیش از حد معمول از اینگونه داروها حالت وابستگی به دارو ایجاد می‌كند، حتی تحقیقاتی در انگلستان نشان داده، مصرف ۴ یا ۵ هفته‌ای دارو در افراد داوطلب سطحی از وابستگی در آنها ایجاد كرده است. در ضمن یادتان باشد كه پس از مصرف داروهای خانواده امپرازول سطح معده و روده شما كمتر اسیدی خواهد بود و این یعنی جذب كمتر كلسیم كه این در افراد میانسال می‌تواند باعث افزایش احتمال شكستگی شود. در جایی از كم‌خونی ناشی از كمبود ویتامینB۱۲ و ضایعات رشته‌های عصبی ناشی از كمبود ویتامین B۱۲ هم در افرادی‌كه مدت طولانی از این داروها استفاده می‌‌كنند، دیده شده است.


هیچگاه امپرازول و سایر داروهای این خانواده را برای مدت بیشتر از ۴ هفته استفاده نكنید. اگر مشكل زخم‌معده یا سایر مشكلات شما حل نشد با پزشكتان درباره سایر انواع داروهای در دسترس برای حل این مشكلات مشورت كنید. در صورتی كه مدت زیادی است از این دارو استفاده نكرده‌اید هم حداكثر ۲ هفته می‌توانید آن را استفاده كنید