دلیل درد فردای دندانپزشکی چیست؟

هفته نامه سلامت - دکتر علی مرسلی، متخصص درمان ریشه دندان: بعد از ترمیم دندان (پر کردن دندان) گاهی پیش می آید که دندان ها حساس می شوند. درد چشمگیر بعد از ترمیم، البته شایع نیست ولی روز اول ممکن است درجه هایی از درد توسط فرد تجربه شود. حساسیت بعد از ترمیم دندان ممکن است چند روز تا چند هفته ادامه داشته باشد. ادامه حساسیت و آزاردهنده بودند آن بعد از سپری شدن این مدت، بیانگر این است که مداخله درمانی بیشتری مورد نیاز است. این مداخله می تواند از تعویض ترمیم با یک ترمیم دیگر یا اجرای کف بندی تا عصب کشی آن دندان را شامل شود.

انواع درد بعد از پر کردن دندان

بعد از پر کردن دندان ممکن است با یکی از انواع درد و حساسیت دندان هایتان مواجه شوید:


درد حین جویدن: اگر بلافاصله بعد از پر کردن دندان و رفع شدن بی حسی، حس درد حین جویدن وجود داشته باشد، احتمالا پرکردگی بلند است یا در نقطه ای تماس زودرس دارد و باید به دندان پزشک خود مراجعه کنید تا پرکردگی را تنظیم و اصلاح کند. در حالت های دیگر ممکن است التهاب و آثار عفونت به استخوان، دور ریشه دندان رسیده باشد و برای جلوگیری از دست رفتن دندان، تنها راه چاره درمان عصب کشی باشد.

درد و حساسیت به دنبال گرما و سرما: بعد از ترمیم درجه هایی از حساسیت و درد به تحریک های حرارتی مثل بستنی سرد و چای گرم طبیعی است. به شرطی که بیش از چند ثانیه طول نکشد و خیلی آزاردهنده نباشد. با برداشتن عامل تحریک حرارتی (منبع گرما یا سرما) درد دندان بلافاصله برطرف می شود اما اگر این درد بعد از برداشتن عامل ایجاد درد، کماکان ادامه پیدا کند و ماهیت نبض دار، خود به خودی و حتی آزاردهنده پیدا کند، نیاز به درمان ریشه (عصب کشی) را مطرح می کند.

چقدر باید صبر کنیم تا درد بعد از پر کردن خوب شود؟

اگر درد بعد از پر کردن بعد از ۲ روز اول آنقدر شدید است که زندگی شما را مختل کرده است، اگر درد شبانه یا درد نبض دار دارید و اگر بعد از یکی دو روز اول مجبور به مصرف دارو برای کنترل درد می شوید، نیازی نیست انتظار بکشید و در اولین فرصت به دندان پزشک مراجعه کرده و این موارد را با او درمیان بگذارید.

اما حساسیت جزئی بعد از پر کردن دندان برای چند روز و حتی چند هفته آینده طبیعی است. شاید شما در خوردن آب خنک، بستنی و چای احساس ناراحتی کنید اما قرار نیست همیشه این مواد غذایی را در چند هفته آینده مصرف کنید. قدرت مدارای شما در این مورد، عامل تعیین کننده ای است. گاهی اوقات شما تعیین می کنید که دندانتان توسط دندان پزشک و اندودنتیست عصب کشی شود یا نشود!

از نظر اخلاقی ما به عنوان درمانگر موظف هستیم درد را برای شما برطرف کنیم ولو اینکه مجبور باشیم دندان زنده ای را که بعد از پرشدن (بدون عصب کشی) حساسیت آن برطرف نمی شود، عصب کشی (درمان ریشه) بکنیم.


چطور با این درد کنار بیاییم؟

برخی روش ها وجود دارد که شاید بتواند حساسیت بعد از ترمیم دندان شما را کمتر کند. در موارد پیش آمدن درد دندان در چند روز اول ترمیم، استفاده از داروی ضددرد موثر است. خمیر دندان های ضدحساسیت برای کاهش حساسیت این دندان ها مطرح شده اند اما معلوم نیست در موارد دندان های ترمیم شده تا چه اندازه موفق هستند.

تحریک کمتر بالطبع باعث می شود که حساسیت کمتری احساس کنیم. از مصرف خوراکی ها و آشامیدنی ها با دمای خیلی سرد و خیلی گرم خودداری کنید. خوراکی های خیلی سفت هم بر روی پرکردگی ممکن است حساسیت ایجاد کنند. در نهایت اینکه اگر گذشت زمان حساسیت دندان شما را برطرف نکرد، به دندان پزشک خود مراجعه کنید.

دلیل حساسیت دندانی بعد از ترمیم دندان چیست؟

حین برداشت پوسیدگی با توجه با اینکه هنگام ترمیم دندان، دندان زنده است و دارای عروق و اعصاب در پالپ است، آسیب مکانیکال ممکن است به بافت زنده دندان وارد شده باشد. البته چون دندان زنده است به خوبی می تواند این آسیب را خنثی کند ولی همین روند درست مانند خوب شدن یک زخم، نیاز به زمان دارد. در موارد نادری ممکن است آسیب به حدی باشد که بافت زنده دندان نتواند از عهده مهار آن بربیاید و درد التیام پیدا نکند یا اینکه شرایط به گونه ای پیش برود که دندان خونرسانی خود را از دست بدهد و در اصطلاح عام، عصبش عفونی شده و بمیرد! در این صورت عفونت می تواند به ناحیه استخوان دور ریشه دندان در فک گسترش پیدا کند و حتی در صورتی که علامتی وجود نداشته باشد، دندان نیاز به درمان ریشه دارد.

دلیل دیگر حساسیت بعد از ترمیم، خود مواد پرکردگی و تحریک به وسیله خود این مواد و حساسیت به دلیل نشت آنهاست. این حساسیت البته موقت است و به زودی برطرف می شود. مثلا نقره موجود در ترمیم های فلزی (آمالگام) و حساسیت ناشی از اسید استفاده شده در پرکردگی های همرنگ دندان می توانند به طور موقت بعد از اتمام درمان، باعث حساسیت دندان شوند که به مرور با احتمال بالا برطرف می شوند.

در ترمیم های فلزی (آمالگام) به دلیل رسانا بودن فلز طبیعی است که سرعت پاسخ دندان به تغییرهای حرارتی (سرما و گرما) بیشتر از دندان های عادی باشد. بعد از مدتی ممکن است با توجه به واکنش بافت زنده دندان، این درد و حساسیت کمتر شود. در طولانی مدت نقص پرکردگی، نشت ترمیم، بهداشت ضعیف و شروع مجدد پوسیدگی از لبه های ترمیم می تواند باعث درد حساسیتی دندان شود. در این صورت مداخله درمانی سریع توسط دندان پزشک با عوض کردن پرکردگی و قرار دادن ترمیم جدید می تواند از نیاز دندان شما به عصب کشی جلوگیری کند ولی در صورت پیشرفت پوسیدگی و درگیر شدن عصب (پالپ) نیاز به درمان ریشه (عصب کشی) خواهید داشت.