شیر شتر بهتر است یا بز؟

مجله سیب سبز: شیر غذایی است که متخصصان آن را برای اغلب افراد توصیه می‌کنند. اگر به‌راحتی می‌توانید شیر گاو مصرف کنید و مشکلی برای‌تان به‌وجود نمی‌آید، پس می‌توانید از بهترین گزینه که همان شیر گاو است استفاده کنید. اما شیر گاو برای همه مناسب نیست و افراد به دلایل مختلف از آن اجتناب می‌کنند.

اگر شما هم یکی از آن افرادی هستید که به‌دنبال یک جایگزین مناسب برای شیر گاو می‌گردید، بهتر است بدانید گزینه‌های بسیاری پیش روی شماست که هر کدام به‌نوعی به سلامت هر چه بیشتر شما کمک می‌کنند. کافی است بدانید کدام یک از انواع شیر برای شما مناسب‌تر است و در حال حاضر چه هدفی را دنبال می‌کنید. آیا به‌دنبال پروتئین بیشتر می‌گردید یا می‌خواهید وزن‌تان را کم یا زیاد کنید، شاید هم فقط به شیر آلرژی دارید؟ در هر حال ما بهترین گزینه‌های جایگزین را به شما معرفی می‌کنیم.


شير شتر؛ مناسب برای دیابتی‌ها

جديدترين نوع شيري که به‌تازگي به بازار عرضه ‌شده، شير شتر است. يک ليوان يا يک فنجان (۲۵۰‌گرمي) شير شتر حاوي ۱۰۷‌کالري، ۳‌گرم چربي اشباع شده و ۱۷‌گرم کلسترول است. بنابر نتايج تحقیقات مي‌توان گفت که شير شتر در مقايسه با شير گاو حاوي ۱۰‌برابر آهن بيشتر و سه‌برابر ويتامين C‌بيشتر است.

علاوه بر اين، تحقيقاتی انجام‌ گرفته‌ که بر‌اساس آنها شير شتر براي افراد ديابتي مفيدتر است، چون حاوي انسولين است. نوشيدن شير شتر در مقايسه با نوشيدن شير گاو با افزايش سطوح انسولين در بيماران مبتلا به ديابت مرتبط است. شير شتر از آن نوع شيرهايي است که بايد با احتياط آن را مصرف کرد و حتما بايد پاستوريزه باشد. به‌علاوه پيدا کردن اين نوع شير سخت و گران است.

شير بز؛ با ارزش غذایی شیر گاو کم‌چرب

اگر در هضم لاکتوز دچار مشکل هستيد و خواهان شيري هستيد که ارزش‌هاي غذايي شير گاو کم‌چرب را داشته باشد، شير بز گزينه خوبي است. با‌وجود اين، شير بز سرشار از کالري (هر فنجان ۱۶۸کالري)، چربي اشباع ‌شده (۵/۶گرم) و کلسترول است. محدود کردن چربي‌هاي اشباع ‌شده در رژيم غذايي به کاهش کلسترول خون و کاهش خطر بيماري‌های عروق کرونري کمک مي‌کند.

علت اين است که سطوح بالاي کلسترول در خون موجب تجمع پلاک در شريان‌ها (تصلب ‌شريان‌ها) مي‌شود و اين تصلب شريان‌ها وضعيتي است که خطر سکته مغزي و سکته قلبي را افزايش مي‌دهد. یافتن شير بز کم‌چرب بسيار سخت است و اين نوع شير در مقايسه با شير گاو کم‌چرب ويتامين‌ها و مواد معدني اساسي، اسيدفوليک و ويتامين‌هاي B کمتري دارد. توجه داشته باشید که اگر شير بز را به‌صورت خام مصرف کنيد، بيشتر در معرض انواع بيماري‌ها خواهيد بود، مگر آنکه بز را در حياط خود بزرگ کنيد و از نحوه تغذيه و سلامت آن اطمينان داشته باشيد.

شیرسویا؛ محبوب‌ترین شیر غیر‌لبنی

شیرسویا یکی از محبوب‌ترین شیرهای غیرلبنی است که در سطح وسیعی مورد استفاده قرار می‌گیرد. خواص این شیر مشابه شیر گاو است و به همان اندازه پروتئین، کلسیم و ویتامین‌A و D دارد. شیرسویا فاقد لاکتوز است از این رو برای کسانی که از عارضه عدم تحمل لاکتوز (نارسایی لاکتوز) رنج می‌برند، بی‌خطر است. از آنجایی که این شیر فاقد کلسترول بوده و چربی کم و پروتئین زیادی دارد، برای قلب هم مفید است. به‌علاوه مطالعات نشان می‌دهند که مصرف شیر‌سویا از ابتلا به سرطان پیشگیری می‌کند.

اگر اولین‌بار است که شیر‌سویا مصرف می‌کنید، به علائم آلرژیک توجه کنید. اگر نسبت به شیرسویا آلرژی نداشتید، می‌توانید به مصرف آن ادامه دهید. همچنین قبل از خريدن شيرسويا بايد به برچسب مواد تشکيل‌دهنده آن توجه کنيد. شيرسويا نبايد حاوي شکر افزوده باشد، بلکه بايد از کلسيم غني ‌شده باشد. اگر می‌خواهید در منزل شیرسویا تهیه کنید لوبياهاي سويا را پاک کرده و به مدت ۱۰ تا ۱۶ساعت در آب خيس کنيد. در صورت دلخواه مي‌توانيد پوست دانه‌هاي سويا را بگيريد. سوياها را حرارت دهيد تا آنزيم‌هاي مولد طعم لوبيا، از بين بروند. براي اين کار مي‌توانيد به مدت دو دقيقه سوياهاي خيس خورده را داخل مايکروويو قرار دهيد يا اينکه داخل فر بگذاريد.

سوياي خيس خورده را به‌همراه یک ليتر آب داخل مخلوط‌کن بريزيد و مخلوط کنيد يا اينکه مي‌توانيد سويا‌هاي خيس‌خورده را کاملا آسياب کنيد و با یک ليتر آب مخلوط کنيد. سپس مايع مخلوط شده را آبکش کنيد. مايعي که از آبکش رد شده، شير سويا نام دارد. شير سويا را مدت ۵ تا ۱۰‌دقيقه بجوشانيد. بعد از خنک شدن، شير سويا آماده مصرف است و مي‌توانيد تا سه روز آن را در يخچال نگه داريد. براي بهبود طعم شير سويا مي‌توانيد مقداري نمک به آن اضافه کنيد، چون شير گاو هم حاوي مقدار زيادي نمک است. شکلات، وانيل يا طعم‌دهنده‌هاي ميوه‌اي نيز مناسب هستند.

شیربادام؛ جایگزینی لذیذ برای شیر گاو

شیربادام نوشیدنی است که می‌توانید آن را به تنهایی یا به‌صورت ترکیبی با بعضی نوشیدنی‌های دیگر مصرف کنید. برای تهیه شیربادام ابتدا تعداد ۱۵ تا ۲۰‌عدد مغز بادام خام را به‌همراه مقداری آب در یک ظرف ریخته و روی حرارت می‌گذاریم. به محض اینکه آب به جوش آمد ظرف را از روی حرارت برداشته و بادام‌ها را پوست می‌گیریم. سپس بادام‌ها را با دو لیوان آب سرد، سه قاشق غذاخوری عسل و دو تا سه تکه یخ در مخلوط‌کن ریخته تا به مدت پنج الی هفت دقیقه کاملا مخلوط شوند.

شیربادام مانند شیرسویا فاقد کلسترول، چربی‌های اشباع و لاکتوز است، اما بر‌‌خلاف آن پروتئین کمی دارد، بنابراین بهتر است از شیربادام غنی شده استفاده کنید تا ویتامین‌ها و مواد آلی لازم برای بدن را به‌دست آورید. شیربادام برای کسانی که از عارضه نارسایی لاکتوز رنج می‌برند مناسب است، اما به کسانی که آلرژی دارند توصیه نمی‌شود.


شیر‌برنج، شیرین بی‌شکر

اگرچه يک فنجان شيربرنج ‌مانند شير کم‌چرب حاوي همان مقدار کالري (۹۰کالری) و بدون چربي اشباع ‌شده و کلسترول است، اما شيربرنج به‌طور طبيعي سرشار از کربوهيدرات‌هاست که گزينه خوبی براي سلامت قلب نيست. به‌علاوه شيربرنج پروتئين کمي هم دارد، بنابراين اگر شيربرنج مي‌نوشيد، سعي کنيد با خوردن ديگر مواد غذايي پروتئين کافي جذب بدن خود کنيد.

شیر برنج مانند شیربادام، فاقد کلسترول، چربی و لاکتوز است و پروتئین کمی دارد، با این حال دو خاصیت عمده دارد که آن را به یک انتخاب مطلوب تبدیل می‌کند؛ اول آنکه شیر‌برنج ماهیتی شیرین دارد و شما را از مصرف شکر بی‌نیاز می‌کند. از‌سوی دیگر، واکنش‌های آلرژیک به برنج بسیار نادر هستند، از این رو برای کسانی که به برنج حساسیت دارند گزینه مناسبی خواهد بود.

شیر کنف، محصولی جدید برای شما که حساسیت دارید

شير کنف يکي از جديدترين شيرهای ارائه ‌شده در بازار امروزي است. اين شير را از دانه‌هاي گياه کنف (گياه شاهدانه) مي‌گيرند، اما اين شير حاوی THC (ماده روانگردان موجود در ماری‌جوانا) نيست و اين گياه نوع ديگری از گياه شاهدانه است. اگر دچار عدم تحمل لاکتوز هستيد و به سويا آلرژی داريد اين شير جايگزين خوبی برای شماست. يک ‌کاسه شير کنف حاوی ۸۰‌کالری، ۵/۰‌گرم چربي اشباع ‌شده و بدون کلسترول است.

طعم و غلظت اين شير هم شبيه شير بادام است. شير کنف سرشار از اسيدهاي چرب امگا‌۳ به‌خصوص اسيد آلفا لينولنيک همچنین منبع خوبي از کلسيم و منيزيم است که براي سلامت قلب مفيد است. کسانی که به سویا، شیر، آجیل و غلات حساسیت دارند، می‌توانند از شیر کنف استفاده کنند. شیر کنف پروتئین مناسبی دارد و از اسیدهای چرب، ویتامین و کلسیم برخوردار است و طعم و بافت منحصر به فردی دارد.

شیر نارگیل، منحصر‌به‌فرد

شیر نارگیل از گوشت نارگیل تهیه می‌شود و به‌طور کلی در دسته جایگزین‌های منحصر‌به‌فرد شیر قرار می‌گیرد. يک ليوان (۲۵۰‌گرمي) شير نارگيل حاوي ۴۵‌کالري است و از آن مي‌توان به‌عنوان يک شيرين‌کننده طبيعي براي شيرين کردن قهوه، بلغور جو دو سر و غلات صبحانه‌ استفاده کرد. اگرچه يک‌ کاسه شير نارگيل شيرين نشده حاوي ۴‌گرم چربي اشباع‌ شده است، اما اين شير بيشتر از اسيدهاي چربی تشکیل شده ‌که براي سلامت قلب مفيد هستند.

اگرچه بعضي مردم نارگيل زيادي مي‌خورند و هرگز دچار مشکلات قلبي نمي‌شوند، اما در مورد تاثير مثبت و چشمگير نارگيل و شيرنارگيل روي سلامت قلب به تحقيقات بيشتري نياز است. اگر دوست ندارید پوره یا آب نارگیل را به همراه غذای‌تان مصرف کنید، می‌توانید از نارگیل در تهیه سس و ادویه‌جات مورد‌علاقه خود استفاده کنید. شیر‌نارگیل پروتئین کمی دارد، اما سرشار از فیبر و مواد آلی مانند آهن است.

محبوب‌ترین شیر غیر‌لبنی

شیرسویا یکی از محبوب‌ترین شیرهای غیرلبنی است که در سطح وسیعی مورد استفاده قرار می‌گیرد. خواص این شیر مشابه شیر گاو است و به همان اندازه پروتئین، کلسیم و ویتامین‌A و D دارد. شیرسویا فاقد لاکتوز است از این رو برای کسانی که از عارضه عدم تحمل لاکتوز (نارسایی لاکتوز) رنج می‌برند، بی‌خطر است.

شیر بدون شکر مصرف کنید

نکته‌ای که باید به آن توجه داشته باشید این است که بسیاری از جایگزین‌های شیر که در بازار به فروش می‌رسند، با استفاده از مواد افزودنی ناسالم یا مضر مانند شکر خوش‌طعم می‌شوند، بنابراین حتما به برچسب این محصولات توجه کنید و حتی‌الامکان محصولاتی بخرید که فاقد مواد شیرین‌کننده هستند.