خاندانِ داوود؛ سریال مذهبی هالیوود که مساله‌ها دارد!

برترین‌ها: سریال House of David، جدیدترین ساخته‌ی تاریخی هالیوود در سال ۲۰۲۵ محسوب می‌شود، این سریال جدید به زندگی داوود نبی (ع) و ماجرای‌های او می‌پردازد و زندگی او را شرح خواهد داد؛ در این مطلب به سراغ نقد و بررسی سریال House of David برویم تا با داستان و اتفاقات مختلف سریال آشنا شویم و به این موضوع پی ببریم که آیا سریال خاندان داوود ارزش تماشا دارد یا نه؟

 پریسا مقیلان در رویداد ۲۴ می‌نویسد: شاید بتوان چکیده و ایده اصلی سریال خاندان داوود را در گفت‌وگوی میان دو شخصیت فرعی داستان جست‌و‌جو کرد. آکیش رهبر فلسطینیان که توانسته ۵ ارتش فلسطینی را برای نبرد نهایی با بنی اسرائیل متحد کند به جاناتان پسر شائول نخستین پادشاه اسرائیل می‌گوید: «قرن‌ها پیش ما از آن سوی دریای بزرگ به این سرزمین آمدیم. شاهزاده‌ها، اشراف‌زاده‌هایی که فرستاده شدند تا مصر و این سرزمین را فتح کنند.اجداد شما در مصر برده بودند. فلسطینی‌ها برای فرمانروایی ساخته شده‌اند و عبری‌ها برای بردگی. وقتی به این سرزمین آمدید برده بودید و به عنوان برده هم از این سرزمین باز می‌گردید، چون این حالت طبیعی شما است. شما نمی‌توانید در این نبرد برنده شوید، اما می‌توانید مثل دورانی که در مصر بودید به عنوان یک برده زندگی کنید.»

روایت‌ها چنانچه خوب ساخته و پرداخته شوند می‌توانند نتیجه جنگ‌ها را تعیین کنند، حتی تعیین کننده‌تر از گلوله‌ها. آنها می‌توانند هویت، مشروعیت و حتی حقانیتی بسازند و یا در جهت تخریب آن قدم بردارند. سریال «خاندان داوود» نمونه‌ای از همین پدیده است؛ اثری که در پوشش تاریخ، به بازتولید یک گفتمان سیاسی دست می‌زند.

۲۷ فوریه ۲۰۲۵، آمازون پرایم نخستین قسمت از سریال «خاندان داوود» (House of David) را منتشر کرد؛ مجموعه‌ای تاریخی‌-مذهبی که با نگاهی سینمایی به زندگی داوود نبی، دومین پادشاه اسرائیل، می‌پردازد. این سریال که توسط جان اروین کارگردانی و با همکاری شرکت‌هایی، چون لایزنگیت و آمازون‌ام. جی.‌ام. استودیو ساخته شده است، از همان ابتدای پخش واکنش‌های متفاوتی را برانگیخت.

در ظاهر، «خاندان داوود» می‌تواند یک اثر حماسی و مذهبی باشد که به‌دنبال بازآفرینی زندگی یکی از چهره‌های کلیدی عهد عتیق است؛ اما در بطن آن، مفاهیمی نهفته است که نمی‌توان آن را از زمینه سیاسی‌-اجتماعی امروز خاورمیانه جدا کرد.

نکته‌ای که نمی‌توان از کنار آن به سادگی گذشت، هم‌زمانی پخش این سریال با ادامه جنگ در غزه است. درگیری تمام عیاری که از اکتبر ۲۰۲۳ آغاز شد و تا بهار ۲۰۲۵ همچنان ادامه دارد. پخش چنین سریالی درست در زمانی که افکار عمومی جهانی نسبت به اقدامات اسرائیل در غزه حساس شده است، این پرسش را مطرح می‌کند که آیا «خاندان داوود» صرفاً یک پروژه هنری است یا بخشی از یک استراتژی رسانه‌ای گسترده‌تر؟

ریتم و روند داستانی سریال خاندان داوود

سریال خاندان داوود در هر بخش داستانی یک ریتم و روندی دارد، به چه شکل؟ این‌طور‌ که داستان در دوران چوپانی داوود، کند و خسته کننده پیش می‌رود، با پرش داستانی به سمت خاندان شائول و جنگ‌های او شاهد اوج‌گیری ریتم سریال می‌شویم. با پیشرفت سریال در داستان و متوجه‌شدن اینکه دیگر شائول قرار نیست پادشاه اسرائیل باشد. شاهد حاکم شدن یک ریتم متوسط در سریال خواهیم بود، زمانی که داستان به سوی غول‌ها می‌رود و ماجرای پیوستن‌ آن‌ها را به ارتش فلسطین نشان می‌دهد، در این بخش از سریال‌ هم شاهد کند شدن ریتم خواهیم بود. اوج‌گیری ریتم سریال و سریع‌شدن آن دقیقا زمانی است که سموئیل به دنبال داوود می‌رود، بعد از اینکه او داوود را مسح می‌کند، داوود توسط همسر شائول به قصر خوانده می‌شود تا برای شاه نوازندگی کند، به این ترتیب او به قصر شائول راه پیدا می‌کند. در مجموع گفتنی است: سریال House of David ریتم متوسطی دارد و آن‌طور پرشور و هیجان نیست.

مشکلات تاریخی سریال خاندان داوود

اگر بخواهیم از بعد تاریخی به سریال خاندان داوود نگاه کنیم، بیش از ۷۰ درصد داستان سریال از کتاب تورات یهودیان اقتباس گرفته شده است. همین موضوع خودش نشان دهنده‌ی این خواهد بود که سریال به سود کدام طرف روایت خواهد شد. مابقی داستان سریال نیز از قرآن و تخیل نویسندگان شکل گرفته است. خودتان قاضی این ماجرا باشید، اگر بخواهم برای‌تان از سود منفعت صحبت کنم، داستان حضرت داوود و جالوت را از روی قرآن برداشته‌اند چون به سود قوم یهود است. اما مابقی بخش‌ها بیشترا از روی تورات اقتباس گرفته‌اند. با توجه به بررسی‌های تاریخی، تورات به دلیل جنگ‌ها و اختلافات زیاد دچار تغییر شده است و چندین نسخه‌ی مختلف دارد، پس سازندگان نسخه‌ای را انتخاب خواهند کرد که به نفع آن‌ها باشد نه به ضررشان.

از نمونه مشکلات کاملا واضحی که می‌توان به آن‌ها اشاره داشت، سن حضرت داوود هنگام نبرد با جالوت غول فلسطینی است، سن ایشان در هنگام نبرد بیشتر از این بوده است اما سریال سن ایشان را خیلی کمتر نشان داده‌ است. علاوه بر این موضوع، نشان دادن صمیمت برخی روابط با توجه با کتب تاریخی اصلا درست نیست، همچنین از نظر معماری و تسلیحات نظامی آن زمان، سریال دچار تغییراتی شده است که صحیح نیست. در مجموع این طور بگویم: سریال با تحریف‌های زیادی همراه است. یکی از نکات خیلی مهم در رابطه با پخش این اثر، به محبوبیت رسیدن کتاب‌های تاریخی آن دوران است، همین موضوع خودش نشان دهنده‌ی این است که سازندگان و سرمایه‌گذران سریال خاندان داوود به مقصود خود رسیده‌اند.

در پایان اگر بخواهیم به یک جمع‌بندی کلی راجع‌به سریال House of David برسیم، باید بگویم: اگر مشکلات تحریف و سیاسی سریال را کنار بگذاریم، این اثر یک ساخته‌ی تاریخی و درامی است که ارزش یک بار تماشا را دارد. داستانی که در فصل اول سریال به نمایش گذاشته شده است، مربوط به دورانی است که حضرت داوود تازه از سوی خداوند پذیرفته شده است و قرار بر این است که به روی تخت پادشاهی اسرائیل بنشیند. همان طور که در کمی بالاتر اشاره کردم، با توجه به استقبال مخاطبان این اثر برای دومین فصل نیز تمدید شده است، همچنین اگر سریال همین‌طور با استقبال خوب مخاطبان پیش‌برود، این احتمال وجود دارد که در فصل‌های بعدی شاهد ساخته شدن سریال حضرت سلیمان نیز باشیم.