دهه شصتی ها با این عروسک ها خاطره دارند

جام جم: از بین همه عروسك‌های تلویزیونی قدیمی فقط چند شخصیت به حیاتشان ادامه می‌دهند. كلاه قرمزی و دوستانش سالی یك بار در ایام نوروز سر و كله‌شان پیدا می‌شود.


سنجد نیز كه چندسالی است در تلویزیون غایب بوده، قرار است امسال در ایام نوروز به خانه‌های كودكان بیاید. از بین دیگر مجموعه‌ها، تهیه‌كننده «چاق و لاغر» برای ساخت سری جدید مجموعه‌اش اقدام كرد كه تلاش‌هایش به جایی نرسیده است.

در سایر موارد نیز یا تهیه‌كنندگان تمایلی به ساخت ادامه كارشان نداشته‌اند یا تلویزیون تقاضای آنها را رد كرده است. خونه مادربزرگه، هادی و هدی، مدرسه موش‌ها و زی‌زی‌گولو مجموعه‌هایی هستند كه ظاهرا پرونده‌شان بسته شده است.

این عروسك‌ها اگر دوباره در قاب تلویزیون ظاهر شوند، مخاطبان بسیاری را از نسل دیروز و امروز با خود همراه می‌كنند. مدیران و تهیه‌كنندگان هر كدام دلایل متنوعی را درباره ساخته نشدن ادامه این مجموعه‌های عروسكی عنوان می‌كنند.

بچه‌ها از خاله و عمو اشباع شده‌اند

عادل بزدوده، طراح و سازنده عروسك‌هایی مثل زی‌زی گولو، شهر موش‌ها و... است. او معتقد است كه هر چیز خوبی را باید پرورش داد، ولی این‌كه ادامه مجموعه‌ای ساخته بشود یا نه، به تصمیمات اتاق فكر تلویزیون بستگی دارد.

این عروسك‌ساز در گفت‌وگو با جام‌جم تاكید كرد:‌ به نظر من، جسارت تهیه‌كنندگان در ساخت برنامه‌های عروسكی به صفر رسیده است. الان بچه‌های ما از عمو، خاله و عمه تلویزیونی اشباع شده‌اند. آنها دوست دارند عروسك‌هایی را ببینند كه ماجرا و هیجان داشته باشد. من خودم هشت ماه پیش طرح ساخت یك سریال عروسكی را به سازمان دادم كه هنوز تصویب نشده است.

او با انتقاد از مدیرانی كه از تجارب قبلی استفاده نمی‌كنند، گفت:‌ شرکت والت‌دیزنی ۹۰ سال پیش افتتاح شده و مدیرانش از دنیا رفته‌اند، اما شخصیت‌هایش هنوز زنده‌اند و در تلویزیون ظاهر می‌شوند. مدیران باید این نكته را در نظر بگیرند كه همه آدم‌ها برای تلویزیون و شبكه كار می‌كنند و دیگر شخص مهم نیست.


وی با اعلام این‌كه تهیه‌كنندگان قدیمی برای ساخت سریال‌های عروسكی آمادگی دارند، توضیح داد:‌ ما خونه مادربزرگه را با هیچ ساختیم و دوباره هم می‌توانیم شبیه‌اش را بسازیم. به این خاطر كه در طول این سال‌ها تجربه ما بسیار بیشتر شده است. آن زمان وقتی می‌خواستیم این كار را بسازیم، نتیجه‌اش را نمی‌دانستیم، اما الان می‌دانیم كه محصولش چه می‌شود.


بزدوده با اشاره به مجموعه‌های عروسكی كه ادامه‌شان ساخته شده، افزود:‌ كلاه قرمزی مسیر درستی را پیمود و از خود تلویزیون برای رشد استفاده كرد، اما آیا بقیه عروسك‌سازان از ساخت ادامه كارهایشان عاجز بوده‌اند؟ جواب این سوال منفی است و اگر ادامه‌شان ساخته نشده به خاطر تمایل نداشتن مدیران تلویزیون است.

چاق و لاغر در تعلیق

هفت سال است كه می شنویم سری جدید مجموعه عروسکی «چاق و لاغر» قرار است ساخته شود، اما هنوز این وعده محقق نشده و خبری از این دو عروسك بامزه نیست.

دو عروسك چاق و لاغر در سال‌های ۶۷ و ۶۸ مهمان خانه‌های كودكان شدند. اگر خاطرتان باشد در جشن‌های دهه فجر سر و كله این دو نفر پیدا می‌شد و تكرار پخش آن در سال‌های بعد نیز ادامه پیدا می‌كرد.


این‌طور كه علی‌اصغر آزادان، تهیه‌كننده این برنامه می‌گوید: سری جدید چاق و لاغر به این زودی‌ها ساخته نخواهد شد.

وی با اعلام این خبر كه نگارش این مجموعه متوقف شده، گفت: ساخت چاق و لاغر فعلا در حالت تعلیق است و من احساس می‌كنم اراده لازم برای تولید این مجموعه عروسكی در شبكه دو وجود ندارد.

وی با بیان این‌كه ساخت سری جدید در سال ۸۵ در شبكه دو به تصویب رسید، توضیح داد: ما آمادگی كامل برای ساخت این مجموعه را داشتیم و داریم. حتی متن ۹ قسمت را نوشتیم و به تصویب رساندیم. قرارداد را هم چند بار تمدید كردیم. ولی گرفتار تغییر مدیریت‌ها شدیم و بی نتیجه ماند.

آزادان با اشاره به این كه موفقیت این مجموعه قطعی و تضمین شده است، اظهار كرد:‌ این دو شخصیت جاافتاده‌اند و محبوب شده‌اند و باید كارشان ادامه پیدا كند. مدیران و برنامه‌سازان قبلی برای این برنامه زحمت كشیده‌اند و هزینه كرده‌اند، ولی متاسفانه مدیران ما دوست دارند كه یك كار را از صفر شروع كنند تا به اسم خودشان ثبت شود.

وی با بیان این كه كار ساخت ادامه عروسك‌هایی چون زی‌زی‌گولو، خونه مادربزرگه و هادی و هدی نیز به بن‌بست خورد، تاكید كرد:‌ من مجموعه‌ای را به نام «تقی‌جان» تهیه كرده بودم كه یك بچه بازیگوش پنج ساله بود. به نظر من تقی‌جان هم می‌توانست ادامه داشته باشد. آخرین بار پنج سال پیش برای ساخت ادامه‌اش پیگیری كردم و به نتیجه‌ای نرسیدم. یكی از ایرادات مدیران این بود كه چرا تقی پنج ساله مانده و بزرگ نمی‌شود!

در سایر موارد نیز یا تهیه‌كنندگان تمایلی به ساخت ادامه كارشان نداشته‌اند یا تلویزیون تقاضای آنها را رد كرده است. خونه مادربزرگه، هادی و هدی، مدرسه موش‌ها و زی‌زی‌گولو مجموعه‌هایی هستند كه ظاهرا پرونده‌شان بسته شده است.

عروسك‌ها شبیه هم شده‌اند

آزاده پورمختار عروسك‌گردان و صداپیشه عروسك‌های سرمایی، شهر بستنی‌ها و زی‌زی‌گولوی قصه‌های تا‌به‌تا گفت: الان كار تولیدی در عرصه كودك انگشت‌شمار است و بیشتر كارها پخش زنده دارند. كارهای زنده هم قابلیت ادامه ندارند،چون حرف‌هایشان فكر شده نیست و در لحظه بیان می‌شود.

ضمن این كه خیلی از شوخی‌هایی كه در پخش زنده بیان می‌شود، اشكال دارد و كودكانه نیست. در پخش زنده، بچه‌ها دوست دارند كه شركت كنند تا دیده بشوند، ولی وقتی در خانه هستند ،نمی‌نشینند برنامه را دنبال كنند.

وی افزود: آن زمان كه ما كار می‌كردیم برای عروسك‌ها زحمت می‌كشیدیم، اما الان همه عروسك‌ها شبیه هم هستند و به همین خاطر ماندگار نمی‌شوند.

پورمختار با اشاره به مجموعه‌هایی كه ادامه‌شان ساخته شد، تاكید كرد: از مجموعه‌های مدرسه موش‌ها و شهر بستنی‌ها و هادی و هدی چند سری ساخته شد، چون تلویزیون تمایل داشت و خودش تقاضا می‌كرد، ولی الان این تمایل دیده نمی‌شود.

تلویزیون كوتاهی نكرده است

علی زارعان، مدیر گروه خردسال و کودک معتقد است خیلی از عروسك‌ها قابلیت ادامه پیدا كردن را ندارند و سرمایه‌گذاری روی عروسكی كه عمر بلندی ندارد هدر دادن سرمایه است.

وی در گفت‌وگو با جام‌جم در پاسخ به این سوال كه چه عواملی باعث ادامه ساخت یك مجموعه عروسكی می‌شود، تاكید كرد:‌ در كار عروسكی راه بگوید كه چون باید رفت. خود عروسك می‌گوید كه عمر من یك روز است یا یك سال. زمانی كه من مدیر گروه كودك شبكه تهران بودم، عروسك پنگول ساخته شد. اولین بار كه صدایش را شنیدم، پیش‌بینی كردم كه حداقل ده سال عمر خواهد كرد.

زارعان افزود: عمر یك عروسك به توانمندی صداپیشه، ظاهر عروسك و خلاقیت نویسنده مجموعه بستگی دارد. مثلا عروسك «تابه‌تا» خلاف عادت رفتار می‌كرد و گوش‌های بلندی داشت. به همین خاطر محبوب شد. اما برخی عروسك‌ها شكل آدم‌های واقعی هستند و به خاطر واقعی بودن در یادها نمی‌مانند.

مدیر گروه كودك شبكه دو با رد این ادعا كه تلویزیون تمایلی به ساخت ادامه كارهای عروسكی ندارد، گفت:‌ من این حرف را قبول ندارم. هیچ‌وقت نبوده كه تهیه‌كنندگان شبكه‌های دو و تهران به انجام كاری علاقه‌مند باشند و ما كوتاهی كرده باشیم. خیلی وقت‌ها خود تهیه‌كننده تمایل به اتمام كارش داشته است. مثلا مرضیه برومند خودش تصمیم گرفت كه مدرسه موش‌ها و خونه مادربزرگه را تمام كند. او دوست داشت كه كارش در اوج به پایان برسد. وی افزود:‌ در رابطه با عروسك كلاه قرمزی در دو سال پیش خودم سراغ طهماسب و جبلی رفتم و پیشنهاد دادم كه ادامه مجموعه را بسازند. عروسك سنجد نیز با اصرار مدیر شبكه دو سیما ادامه‌دار شد