جناب خان در کما

هفته نامه همشهری جوان - مرجان فاطمی: از بین این همه اتفاق های مهم و جنجالی تلویزیونی، هیچ کدام شان توی این یک هفته به اندازه بودن یا نبودن جناب خان در خندوانه واکنش نداشت. ماجرای حذف جناب خان از سری جدید خندوانه، حدود یک ماه پیش توسط سعید سالارزهی، مالک برند جناب خان، مطرح شد اما هیچ وقت تا این حد جدی نشده بود. این هفته با اظهارنظر رسمی رامبد جوان درباره این که «هنوز مشخص نیست در فصل جدید برنامه خندوانه، جناب خان حضور داشته باشد یا خیر، شاید جناب خان از این برنامه جدا شود.» مسئله به سمت و سوی دیگری رفت. مردم به صفحه اینستاگرام خندوانه، رامبد جوان و جناب خان رفتند و تا توانستند به این ماجرا اعتراض کردند. نقطه مشترک همه نظرات این بود: «خندوانه بدون جناب خان نمی شود.»

پشت پرده جناب خان

ماجرا از این قرار بود که یک روز رامبد جوان دست جناب خان را گرفته و به خندوانه آورد تا آن را نشان مردم دهد و ترغیب شان کند به خاطر جناب خان هم که شده، «کوچه مروارید» را از سوپرمارکت ها بخرند. همین. به همین سادگی. قرار بود جناب خان بیاید، برای «کوچه مروارید» مخاطب جذب کند و برود. هیچ کس فکرش را هم نمی کرد که قضیه به اینجا برسد و جناب خان چنین شهرتی برای خودش دست و پا کند اما خب از آنجا که معمولا اتفاق های مهم زمانی می افتند که آدم انتظارشان را ندارد، جناب خان هم در مدت کوتاهی تبدیل شد به ستاره تلویزیون و برای خودش ابهتی به هم زد.

بعد از همه این موفقیت ها اما باز هم فروشی نصیب «کوچه مروارید» نشد و سعید سالارزهی، مالک جناب خان هیچ سودی از این قضیه نبرد. نتیجه این بود که تلویزیون کاملا مفت و مجانی، صاحب یک عروسک جذاب شد و رامبد جوان هم مخاطبان برنامه اش را با جناب خان چند برابر کرد.

چرا جناب خان باید برود؟

حالا بعد از دو فصل، سر ماجرای رونمایی از برند جناب خان، بالاخره تحمل سعید سالارزهی سر آمد و تصمیم گرفت برای سرنوشت شخصیت عروسی تحت مالکیت اش خودش تصمیم بگیرد. ماجرا از این قرار بود که سالارزهی به عنوان شخصی که تمام حقوق برند جناب خان متعلق به اوست، در مراسم رونمایی از محصولات این برند متوجه شد که نه تنها هیچ سودی از حضور جناب خان در تلویزیون به دست نیاورده که حتی در زمینه تولید محصولات برند جناب خان هم هیچ حق و حقوقی برایش قائل نشده اند.

او فقط به این مراسم دعوت شده بود، بدون این که در جریان اتفاق های آن مراسم و مشتقات برند باشد. از این جا به بعد ماجرای شکایت از تلویزیون و پیگیری حق و حقوق قانونی پیش آمد. سالارزهی در یک گفتگوی مفصل صراحتا گفت که تلویزیون تا به حال هیچ پولی از بابت جناب خان به او نداده و هیچ وقت هیچ اسمی هم از او به عنوان مالک، به میان نیاورده است. اعلام کرد حالا دیگر وقتش شده که او را به رسمیت بشناسند و اگر می خواهند باز هم از جناب خان استفاده کنند، حق و حقوقی برایش در نظر بگیرند.

بی اعتنایی رامبد جوان به جناب خان

از وقتی این مسئله مطرح شد، همه یک جورهایی خیال شان راحت بود که رامبد جوان همینطوری الکی نمی گذارد جناب خان از برنامه اش برود. یعنی حداقل انتظارشان این بود که جوان، مشکلات را حل می کندو ماجرا را سر و سامان می دهد اما عملا چنین اتفاقی نیفتاد. رامبد در اولین گفتگویش بعد از این حواشی، صراحتا اعلام کرد که حضور جناب خان در فصل چهارم خندوانه قطعی نیست و شاید خداحافظی کند.

با این که دقیقا نمی شود درباره شیوه واکنش جوان اظهار نظر کرد اما به احتمال زیاد این صحبت صریح می توانست دو دلیل داشته باشد؛ اول اینکه شاید می خواست مخاطبان را با خطر نبود جناب خان مواجه کند و مالک عروسک و تلویزیون را یک جورهایی با طرفداران این کاراکتر عروسکی در بیندازد. دلیل دوم هم شاید این است که ماجرا آنقدر پیچیده شده بود که رامبد تصمیم گرفت تا لقای جناب را به عطایش ببخشد و خیال خودش را راحت کند. به هر حال صحبت صریح راجع به احتمال نبود جناب خان، اتفاقی بود که ذهن طرفدارانش را آشفته کرد.

چرا رامبد خودش را کنار می کشد؟

حالا که رامبد جوان خودش را کنار کشیده و تلویزیون و شبکه نسیم هم دنبال حل مسئله نیستند، بعید به نظر می رسد خبری از حضور جناب خان در فصل چهارم خندوانه باشد. حالا واقعا بدون ناب خان، چه بلایی سر خندوانه می آید؟ خندوانه پیش از این هم سر ماجرای رفتن نیما شعبان نژاد نشان داده بود آنطور که باید پای چهره های موفق و پرطرفدارش نمی ایستد. در فصل دوم خندوانه، رامبد جوان به راحتی نیما شعبان نژاد را از دست داد؛ چهره ای که خودش با دست خودش به برنامه آورده و پرورش داده بود را کنار گذاشت.

بهروز بقایی که گزارش های ویژه این برنامه را در شهرهای مختلف هدایت می کرد، به تازگی اعلام کرده که تهیه کننده حق و حقوقش را نداده و او راضی به ادامه همکاری با مجموعه نیست. محمد زیکساری یا همان استاد کهنمویی خندوانه هم گفته که خندوانه بعد از ماجرای تبلیغ دمنوش ها، هیچ پولی به حسابش واریز نکرده و خداحافظی او هم با برنامه حتمی است. رامبد جوان در هیچ کدام از این موارد، حاضر نشده قدمی بردارد و حالا هم که در ماجرای جناب خان خودش را کنار کشیده است.

خندوانه بدون جناب خان؟

جناب خان حالا بعد از دو فصل، آن قدر برای مخاطبان اهمیت پیدا کرده که جدایی اش از خندوانه یک جورهایی غیرممکن است. بخش مهمی از مردم، برنامه را صرفا به خاطر جناب خان تماشا می کنند. بیشتر مهمان ها به شوق هم صحبتی با جناب خان به برنامه می آیند و اگر نباشد، دنبالش می گردند. اهمیت جناب خان آن قدر در فصل سوم زیاد شد که خود اتاق فکر برنامه تصمیم گرفت برایش تیم نویسندگان در نظر بگیرد. بخش مهمی از ضعف فصل سوم خندوانه به واسطه آیتم های جدید جناب خان پوشانده شد و برنامه از یک جایی به بعد به خاطر جذاب شدن بخش جناب خان، مجددا به جریان افتاد.

جناب خان که در فصل دوم سه شب در هفته مهمان برنامه بود و در فصل سوم تقریبا بیشتر شب ها به استودیو می آمد. خود رامبد جوان و اتاق فکر بر نامه هم به این نکته رسیده بودند که هیچ جایگزینی برای این کاراکتر وجود ندارد و حالا هم قطعا می دانند با حذف این کاراکتر، برنامه از رونق می افتد.

پشیمان می شوند

رامبد جوان در آخرین گفتگویش درباره خندوانه، در پاسخ به ماجرای حذف جناب خان، طوری صحبت کرده که انگار بود و نبودش آنقدرها هم فرقی برای برنامه ندارد. او گفته حتما که نباید یک عروسک در برنامه باشد و این برنامه که عروسکی نیست. این موضع بالا دقیقا زمان حذف نیما از برنامه هم وجود داشت. نیما اجازه پیدا نکرد در استندآپ کمدی شرکت کند و به همین دلیل از برنامه رفت.

در فصل سوم اما درست در روزهایی که برنامه تمام جذابیتش را از دست داده بود، نیما مجددا به همکاری دعوت شد و این بار همه پذیرفتند که در استندآپ کمدی فصل فصل چهارم حتما حضور داشته باشد. حالا قطعا این مسئله در قبال جناب خان هم وجود دارد.

خندوانه حالا موضعی بالا در قبال مالک جناب خان در پیش گرفته اما در نقطه شروع فصل چهارم و زمانی که ریزش مخاطبان به شدت احساس شود، قطعا حاضر می شود او را در ازای مبلغی چند برابر بالاتر به برنامه برگرداند.

پنج حرفه که با رفتن جناب خان در خندوانه ایجاد می شود

پایان برند؛ پایان برنامه

جناب خان یک کاراکتر معمولی برای خندوانه نیست که بشود به راحتی آن را از مجموعه جدا کرد. حتما خود عوامل هم درست می می دانند که با رفتن جناب خان، بخش مهمی از مخاطبان شان را از دست می دهند و برنامه هیچ وقت نمی تواند سرپا شود و به وضعیت قبل برگردد. با رفتن جناب خان، خندوانه با پنج چالش یا حفره مهم مواجه می شود که پر کردن آن واقعا کار راحتی نیست. خندوانه در این شرایط باید از نقطه صفر شروع کند و برای برنامه ای که مخاطبان جذابیتش را دیده اند و حس کرده اند، بازگشت به نقطه صفر کار راحتی نیست.

۱. فضای شاد

درست است که خندوانه به خودی خودش برنامه شادی است و با شعرها و آهنگ های شادی که در استودیو خوانده می شود تا حدی این حال و هوا را به مخاطب منتقل می کند اما بخش مهمی از این شادی و شعف داخل استودیو به حضور جناب خان بستگی دارد. آوازهای شاد، ساز زدن، شعرهای مرتبط، آواز خواندن برای مهمان های برنامه یا شوخی با آنها در قالب شعر و آواز و ... باعث می شد کسی اگر نخواهد هم نتواند موقع پخش جناب خان کانال را عوض کند. با رفتن جناب خان، رامبد صرفا به همان آهنگ های محدود داخل استودیو محدود می شود و این فضای شادی که تا به حال ایجاد شده عملا از دست می رود.

۲. مصاحبه های جنجالی

یکی از مهم ترین ویژگی های جناب خان این است که در مصاحبه ها ظاهر می شود و وقتی عرصه برای پرسیدن بعضی سوال ها به رامبد تنگ می شود، بدون کمترین رودربایستی سوالی جنجالی را از مهمان می پرسد. اتفاقا مهم ترین و پر سروصداترین مصاحبه های رامبد با مهمان های مهم، درست در حضور جناب خان اتفاق افتاد. در واقع جناب خان باعث می شد جو رسمی مهمان های برنامه شکسته شود و خیلی های شان حتی ندانند باید مقابل این موجود بنفش رنگ چه واکنشی نشان دهند. یک جورهایی جناب خان عاملی بود تا برنامه در جاهایی خط قرمزهای خاص در مواجهه با برخی افراد را بشکند و به اصطلاح یخ شان را آب کند. حالا بدون جناب خان، رامبد باید به همان مصاحبه های استاندارد خودش در فصل اول برگردد و طبیعتا دیگر از این اتفاق ها خبری نیست.

۳. کل کل های جذاب

باز هم می توان گفت یکی از جذاب ترین بخش های خندوانه، درست زمانی شکل می گرفت که رامبد و جناب خان با هم کل کل می کردند. درست است که در ابتدای فصل سوم، این کل کل ها به حداقل رسید و برنامه تا حدی از ریتم جذاب قبلی افتاد اما تیم نویسندگان و جناب خان کاملا متوجه این مسئله شدند و خیلی زود آن را اصلاح کردند.

نیما و کاراکترهای متفاوتش شاید بتوانند این فضای جذاب کل کل با رامبد را تا حدی حفظ کنند اما قطعا جای کنش و واکنش های جدی و عصبی جناب خان با رامبد را نمی گیرد، مگر این که خندوانه تصمیم بگیرد کلا کاراکترهای این چنینی که تا حدی بلاهت خاصی دارند و می توانند چنین کل کل هایی ایجاد کنند را به مجموعه وارد کنند که آن هم طبیعتا زمان زیادی می برد تا مردم خوش شان بیاید.

۴. شوخی های درجه یک

از آنجا که ماهیت جناب خان یک عروسک بود، می توانست در شوخی ها و بیان مسائل ریز و درشت حساس هم خیلی راحت تر عمل کند. در آیتم های ویژه یا استند آپ کمدی های مخصوص جناب خان، حرف هایی زده می شد یا به نکاتی اشاره می شد که در شرایط عادی کسی نمی توانست آن قدر راحت در تلویزیون درباره شان حرف بزند. دقیقا همین رد کردن خط قرمزها بود که جناب خان را کاراکتری محبوب و جذاب برای مردم کرد. حالا با رفتن این کاراکتر، همین بخش های به اصطلاح ممنوعه برنامه هم حذف می شود و برنامه از همین جا هم شکست می خورد چون خندوانه حتی اگر هر بازیگر دیگری را هم اضافه کند، باز هم نمی تواند از زبان آنها تا این حد خط قرمزهای رایج را رد کند.

۵. علاقه ویژه به جناب خان

جدای از تمام این حفره هایی که نام بردیم، جناب خان دیگر جزء شناسنامه برنامه است. از روزی که اعلام شده ممکن است در فصل جدید خبری از این کاراکتر عروسکی نباشد، مردم تا توانسته اند در دو صفحه اینستاگرام برنامه و خود جناب خان سروصدا راه انداخته اند و اعتراض کرده اند که اصلا مگر خندوانه بدون جناب خان می شود؟ حالا دیگر همان اندازه که نشانه هندوانه برای این برنامه جزء لاینفک به حساب می آید، جناب خان را هم نمی توان از آن جدا کرد. در واقع خندوانه با حذف جناب خان، بخشی متعلق به خودش یا حتی هویت اش را از دست می دهد و سروپا شدنش بدون این مهم کار سختی است. مخصوصا حالا که مردم دیگر با یک برنامه عادی از خندوانه راضی نمی شوند.

موضع محمد نادری، طراح و محمد بحرانی صداپیشه جناب خان به اتفاق ها

ما چیکاره هستیم؟

بعد از اظهار نظر رامبد جوان درباره مشخص نبودن وضعیت جناب خان، با محمد بحرانی، صداپیشه جناب خان تماس گرفتیم. بحرانی، نزدیک ترین فرد به جناب خان است و حتما ماجرای بود و نبود این کاراکتر عروسکی در «خندوانه»، اثر زیادی روی زندگی و کارش دارد.

بحرانی گفت، فعلا تمایلی ندارد راجع به این موضوع صحبت کند. محمد نادری، خالق عروسک جناب خان هم صحبت راجع به این مسئله را منوط به گفتگو با بحرانی کرد و گفت تا وقتی بحرانی صحبت نکند، حاضر به اظهار نظر نیست. سعید سالارزهی با این که صراحتا موضعش را در قبال ماجرای جناب خان مشخص کرده اما بهترین فردی بود که می توانست ما را در جریان اتفاق های جدید قرار دهد. او برای این وضعیت یک پاسخ داشت: «من منتظر پیشنهاد شبکه نسیم و برنامه خندوانه برای مذاکره هستم.»

مالک جناب خان توضیح داد که هنوز هیچ صحبت جدی در این زمینه صورت نگرفته است. هیچ پیشنهادی مبنی بر ادامه وضعیت جناب خان به او نداده اند. او کماکان تاکید داشت که تا وقتی مذاکره در این باره انجام نشود، اجازه بازگشت جناب خان به خندوانه را نمی دهد. سالارزهی گفت که به زودی پروژه سینمایی جناب خان کلید می خورد. البته خود رامبد جوان هم در آخرین گفتگویش راجع به فیلم سینمایی «من و جناب خان» صحبت کرده بود.