خط‌ و نشان فدراسيون فوتبال براي صدا و سيما

روزنامه شرق: مشاجره تلويزيون و فدراسيون فوتبال ايران وارد فاز جديدتري شده است؛ بعد از آنکه فدراسيون فوتبال مانع از ورود دوربين‌هاي صداوسيما براي توليد محتوا درباره فوتبال، به ورزشگاه‌ها شد، لجبازي عجيبي درگرفت و در اقدامي بي‌سابقه، تلويزيون هم تصميم گرفت جبران مافات کند! ماجرا از اين قرار بود که در جريان بازي هفته گذشته تيم‌هاي استقلال و نفت تهران که در ورزشگاه آزادي برگزار شد، صداوسيما طوري بازي را فيلم‌برداري کرد تا تبليغات کنار زمين در کادر ديده نشود. اين «رفتار» به نوعي پاسخ‌گويي به فدراسيون فوتبال بود که پيش از داربي تهران هشدار داده بود فقط دوربين‌هايي که قرار است پخش مستقيم کنند اجازه ورود به ورزشگاه را دارند و بقيه دوربين‌ها اجازه ورود به ورزشگاه را نخواهند داشت. اين «بقيه دوربين»‌ها که کاملا مشخص است؛ دوربين‌هاي برنامه ٩٠، شب‌هاي فوتبالي، ورزش و مردم، و...؛ يعني تمامي برنامه‌هايي که کارشان پرداختن به ليگ فوتبال کشور است.

تلويزيون اينترنتي در راه است؟

بعد از آنکه مسئولان صداوسيما بازي تيم‌هاي استقلال و نفت تهران را به نحوي پخش کردند تا تبليغات دور زمين مشخص نشود، فدراسيون فوتبال قرار شده خودش بازي‌ها را ضبط کند! اين فدراسيون با همکاري با کنفدراسيون فوتبال آسيا طرحي جديد را شروع کرده و از اين نهاد دوربين‌هايي با کيفيت پخش و ضبط مسابقات فوتبال را در اختيار گرفته؛ حالا خود فدراسيون با همکاري دست‌اندرکاران آسيايي، بازي‌ها را ضبط مي‌کند و تلويزيون اگر بخواهد مي‌تواند خروجي اين برنامه ضبط‌شده را روي آنتن ببرد؛ حالا چه به صورت مستقيم و چه به صورت غيرمستقيم. اتفاقا اين ترفند جديد از همان بازي تيم‌هاي نفت و استقلال شروع شده ولي به صورت آزمايشي. قرار بر اين شده که دوربين‌هاي فدراسيون در چهار ورزشگاه مهم کشور تعبيه شود و بازي‌ها را به صورت HD ضبط کند. اين موضوع حداقل مزيتي که براي فدراسيون دارد اين است که خروجي تصاوير بريده‌شده نيست و تصوير کامل در اختيار بیننده قرار مي‌گيرد. اگرچه پخش آزمايشي بازي استقلال تهران و نفت چندان سروصدايي به همراه نداشته، ولي حالا به نظر مي‌رسد فدراسيون فوتبال مصمم شده تا خودش دست به کار شود و بازي‌ها را پخش کند.

اتفاقا دراين‌ميان يکي از بازي‌ها ليگ يک هم روي اينترنت پخش شد که به گفته مهدي تاج، رئيس فدارسيون فوتبال، سه هزار بیننده هم داشته است. تاج روز گذشته در گفت‌و‌گويي راديويي درباره تجهيزات جديدي که AFC در اختيار فدراسيون قرار داده، گفت: «يک شرکت طرف قرارداد AFC با پشتوانه AFC کار مي‌کند و اين طرح براي حمايت از ليگ‌ها و بخش‌هايي است که حمايت نمي‌شوند و درمجموع پخش تلويزيوني ندارند. پشتيباني اين شرکت هم در سوئيس است که سرويس‌هاي قوي و با ١٤٠ کشور قرارداد دارد. در آسيا هم ما اولين کشور نيستيم و بيست‌وچهارمين کشور هستيم. بازي استقلال و نفت را آزمايشي پخش کردند و اکنون ما قرارداد رسمي با اين تيم امضا کرديم. روز گذشته (دو روز پيش) هم بازي قشقايي شيراز و ايران‌جوان بوشهر بدون اينکه تبليغي صورت بگيرد پخش شد و سه هزار بيننده هم داشت. تصميم ما اين است بازي سردار بوکان و شهرداري اروميه را پخش کنيم و خواسته‌ايم به مردم اعلام شود تا همه ببينند که فکر مي‌کنم بينندگان به ١٠ تا ١٢ هزار نفر برسد. قرعه‌کشي مسابقات جام حذفي را پخش کرديم که مردم اين مراسم را ديدند. اين کار انجام شده و ان‌شاءالله مردمي که پاي گيرنده نيستند راحت با گوشي خود اين مراسم‌ها را ببينند».

بازي‌هاي ليگ را با گوشي ببينيد!

اگرچه فدراسيون فوتبال هنوز موضع دقيق و مشخصي اعلام نکرده و نگفته اجازه ورود به دوربين‌هاي صداوسيما که قرار است بازي‌ها را پخش مستقيم کنند مي‌دهد يا نمي‌دهد، ولي به نظر مي‌رسد خط‌ونشان محکمي براي صداوسيما کشيده است. شبکه اينترنتي‌ای که بازي‌هاي ليگ را پوشش مي‌دهد با آدرس «mycujoo.tv» براي فدراسيون فوتبال ايران راه‌اندازي شده و با سرزدن به اين شبکه اينترنتي مشخص شده که قرار است بازي دوستانه تيم ملي ايران و پاناما هم از همين طريق قابل ‌ديدن باشد. ظاهرا برنامه فدراسيون اين است که اگر صداوسيما بازهم تصميم گرفت بازي‌ها را به صورت نصف‌ونيمه پخش کند خودش دست‌به‌کار شود و ديگر اجازه تصويربرداري به صداوسيما را ندهد. از طرفي اين اقدام جديد فدراسيون در سايت AFC هم بازتاب داده شده است. روز گذشته AFC درباره اين موضوع نوشت: «فدراسيون فوتبال جمهوري اسلامي ايران از يک‌سري اقدامات مبتکرانه رئيس AFC به‌خصوص در حوزه پخش زنده مسابقات فوتبال بهره‌مند شده است. هرساله حداقل پنج هزار مسابقه فوتبال در سطح ايران، از بالاترين دسته گرفته تا رده‌هاي مختلف سني در بخش مردان و زنان برگزار مي‌شود. اين به معناي وجود پتانسيل زياد براي پخش زنده اينترنتي اين مسابقات و تماشاي آن توسط گروه پرشماري از مخاطبان است که مي‌تواند تبليغي براي فوتبال ايران در داخل و خارج از اين کشور باشد. درهمين‌راستا يک کارگروه و يک سمينار براي مسئولان فدراسيون فوتبال ايران و نمايندگان رسانه‌‌اي در ليگ حرفه‌اي ايران برگزار شد که در آن به آنها درخصوص استفاده از فناوري پخش آنلاين و پروسه‌هاي مربوط به آن آموزش‌هايي ارائه شد». حالا طبق صحبت‌هايي که شده ظاهرا قرار است فدراسيون فوتبال فهرست تجهيزات نهايي که براي اين کار لازم دارد را به AFC بدهد تا اين بازي‌ها با گستردگي بيشتري پخش شود.

فدراسيون مي‌تواند درآمدزايي کند؟

بحثي که اين اواخر فدراسيون فوتبال با تلويزيون داشته اين بود که تلويزيون از قبل پخش مستقيم بازي‌های ليگ تبليغات خوبي مي‌گيرد و پول زيادي به دست مي‌آورد پس بهتر است اين پول با فدراسيون فوتبال تقسيم شود تا به دست باشگاه‌ها برسد. با اين‌حال تلويزيون هنوز با اين درخواست کنار نيامده است. حالا سؤال اصلي اين است که با پخش اينترنتي اين رقابت‌ها آيا فدراسيون پولي به دست مي‌آورد تا به باشگاه‌ها بدهد؟ فعلا در نگاه اول اين موضوع چندان روشن نيست. از قرار فقط براي اينکه خط‌ونشاني براي صداوسيما کشيده شود موضوع تلويزيون اينترنتي مطرح شده ولي اگر قرار به جدي‌شدن داستان باشد بايد گفت امکان چنين چيزي فراهم است؛ به اين طريق که پيش از شروع بازي و بين دو نيمه بازي، فدراسيون مي‌تواند به صورت مستقل آگهي بگيرد و از طريق همان سيگنال‌هاي اينترنتي براي مخاطبانش پخش کند. شايد پولي که از اين طريق به دست مي‌آورد در مقايسه با آگهي‌هاي صداوسيما چندان زياد نباشد ولي حداقل از شرايط کنوني که صداوسيما حاضر نيست يک ريال به فوتبال بدهد، به‌مراتب بهتر خواهد بود.

دعوا بر سر حق پخش

داستان تازه ادامه همان دعواي قديمي بر سر حق پخش تلويزيوني است چون همچنان فدراسيون فوتبال اعتقاد دارد تلويزيون بايد حق پخش فوتبال را بدهد و تلويزيون هم مُصر است بدون پرداختن هزينه، بازي‌هاي ليگ را پخش مستقيم کند. دراين‌ميان ميانجيگري‌ها هم تا اين لحظه جواب نداده و در تازه‌ترين اقدام هم به نظر مي‌رسد که در آينده‌اي نه‌چندان دور، فدراسيون فوتبال مانع از حضور دوربين‌هاي صداوسيما شود که قرار است پخش مستقيم داشته باشند. داستان از اين قرار است که حالا فدراسيون فوتبال برگ تازه‌اي رو کرده و به سراغ مسئولان AFC رفته تا به نوعي براي تلويزيون شاخ‌وشانه بکشد.