دربی مرداد ٤٧ چگونه پیدا شد؟

روزنامه شرق: در آستانه ملاقات فردای استقلال و پرسپولیس، تاریخچه دیدار سنتی این دو تیم پرطرفدار فوتبال ایران با تغییری بزرگ روبه‌رو شد. روزنامه پیروزی با همکاری فدراسیون تاریخ و آمار فوتبال ایران اسنادی را منتشر کرده که نشان می‌دهد این دو تیم در مرداد ١٣٤٧ هم باهم بازی داشتند که آن دیدار پیش از این در تاریخچه دو تیم ثبت نشده است. روزنامه اطلاعات دوشنبه، ٢٨ مرداد ١٣٤٧، شرح آن بازی را به‌طور کامل نوشته است. آن بازی دوستانه که ٢٧ مرداد در ورزشگاه امجدیه تهران برگزار شد، با تساوی یک-یک به پایان رسید. تاج و پرسپولیس قبل از آن بازی تنها یک‌بار باهم بازی کرده بودند که به یک بازی دوستانه در ١٦ فروردین ١٣٤٧ برمی‌گردد. دیدار جدیدا کشف‌شده در واقع دومین ملاقات دو تیم محسوب می‌شود.

با احتساب این دیدار در تاریخچه دیدارهای سرخابی، تغییرات قابل ملاحظه‌ای در تاریخ و آمار این ملاقات سنتی ایجاد می‌شود. سؤال اصلی‌ای که پیش می‌آید این است که چرا این بازی تا چند روز پیش پنهان مانده بود؟ مهدی حدادپور، روزنامه‌نگار مطرح ایران در زمینه تاریخ‌نگاری، یکی از افرادی است که در پیداکردن این دیدار نقشی مؤثر داشته است، او دراین‌باره به «شرق» می‌گوید: «آنچه ما به‌عنوان تاریخچه داربی در اختیار داریم. در واقع اطلاعاتی است که روزنامه‌نگاران با مراجعه به آرشیو نشریات گردآوری کردند. در گذشته حسن کاشفی‌پور با این روش تاریخچه داربی را جمع‌آوری کرد. بنده هم در سال ١٣٧٦ برای تکمیل این تاریخچه یک‌بار دیگر با مراجعه به آرشیو نشریات، اطلاعات تمامی دیدارهای استقلال و پرسپولیس را جمع‌آوری کردم که متوجه شدم بازی دوستانه دو تیم در سوم مهر ١٣٤٩ از قلم افتاده که آن بازی به تاریخچه اضافه شد. یکی از دوستان به من اطلاع داد که دو تیم در مرداد ٤٧ هم باهم بازی داشتند که در تاریخچه‌ها قید نشده، ما با مراجعه به آرشیو روزنامه اطلاعات توانستیم اسناد این بازی را پیدا کنیم و حالا باید گفت ما تا به امروز ٨٦ داربی داشته‌ایم».

پس از منتشرشدن اسناد این بازی این ابهام پیش آمد که شاید این بازی به صورت استاندارد برگزار نشده و برای همین در تاریخچه‌ها نیامده است، حدادپور دراین‌باره توضیح می‌دهد. «دلیل پنهان‌ماندن همین بوده که منابع قبلی این بازی را ندیده بودند. این بازی یک دیدار دوستانه بوده که در آن زمان به دیدارهای دوستانه می‌گفتند دیدار غیررسمی. مثل بازی اول دو تیم. بازی کاملا استاندارد بوده، هدایت استقلال را مرحوم علی دانایی‌فرد برعهده داشته و هدایت پرسپولیس را مرحوم پروز دهداری. قضاوت بازی هم برعهده داوود حیدری بوده است. آن بازی به مناسبت پانزدهمین سالگرد ٢٨ مرداد برگزار شد. از جمع بازیکنان مطرح استقلال فقط علی جباری غایب بود. در بین پرسپولیسی‌ها هم همایون بهزادی و حسین کلانی مصدوم بودند. جعفر کاشانی هم به دلیل مأموریتش در وزارت خارجه در بازی غیبت داشت». در این بازی که حالا باید آن را دومین دیدار استقلال و پرسپولیس دانست، حسن جابری‌زاده در دقیقه ۶۷ برای تاج گل زده و حسین همیشه جوان در دقیقه ۸۴ از روی نقطه پنالتی کار را به تساوی کشانده است. این دو گل اولین گل‌های تاریخ داربی به شمار می‌روند.

خبرنگار روزنامه اطلاعات تماشاگران حاضر در امجدیه را حدود ١٢‌هزار نفر گزارش کرده است. تاج با ترکیب کشاورز (دروازه‌بان)، کاردان (جانملکی)، اونیک، لواسانی، پورحیدری، منشی‌زاده، فرزامی، حاج‌محمد، داریوش مصطفوی، جابری‌زاده و مرتضی شرکاء در این بازی حاضر شده. برای پرسپولیس هم کاظم بیانی (دروازه‌بان) مهراب شاهرخی، ابراهیم آشتیانی، محمود بیداریان، رضا وطنخواه (کاظم رحیمی)، ادیبی، معینی، فهیمی، علیزاده، همیشه جوان و گنجاپور به میدان رفتند. اطلاعات در مطلب مفصل خود درباره بازی می‌نویسد: «در پایان جشن ورزشی که بعدازظهر روز گذشته در استادیوم امجدیه در حضور غلامرضا پهلوی، ریاست کمیته ملی المپیک ایران انجام شد، دو تیم فوتبال باشگاه‌های تاج و پرسپولیس برای دیدار دوستانه در برابر هم قرار گرفتند. آرایش هر دو تیم بیشتر از نفرات جوان تشکیل شده بود ولی پرسپولیس با سودبردن از گنجاپور و همیشه جوان در کنار معینی و علیزاده در خط حمله خود از نخستین دقایق نیمه اول میل بیشتر خود را برای گل نشان داد». در ادامه این گزارش شرح لحظات حساس بازی و گل‌ها نوشته شده است. به هر ترتیب پیداشدن اطلاعات این داربی تغییر محسوسی در تاریخچه ملاقات سرخابی‌ها ایجاد می‌کند. داربی فردا را باید داربی ٨٧ دانست نه ٨٦. نتایج قبلی هم به این شرح می‌شود؛ ٨٦ بازی، ٢٢ برد پرسپولیس، ٣٩ مساوی و ٢٥ برد استقلال. گل‌های استقلال به ۸٨ می‌رسد و پرسپولیس ٨٣. ضمن اینکه دیگر احمد منشی‌زاده (گلزن استقلال در داربی ٣١ مرداد ٤٨) اولین گلزن تاریخ ملاقات قرمز و آبی پایتخت نیست و این عنوان مهم به حسن جباری‌زاده از استقلال می‌رسد. اولین گلزن پرسپولیس در تاریخ داربی هم از این به بعد حسین همیشه‌‌جوان خواهد بود نه ناظم گنجاپور. تعداد بازهایی دوستانه دو تیم هم را باید پنج بازی دانست.