اروین شرودینگر کیست؟

وب سایت یک پزشک - علیرضا مجیدی: اروین شروینگر ۱۲ آگوست سال ۱۸۸۷ به دنیا آمد. او تنها پسر رودولف شرودینگر (گیاه‌شناس) و جئورجینا امیلا برندا (دختر الکساندرا بائر) بود. پدر او صاحب یک کارخانه پارچه در وین و پدربزرگ او یک پروفسور شیمی بود.

اروین در سال ۱۹۰۶ وارد دانشگاه وین شد و زیردست استادش فردریچ هاسنوهری فیزیک آموخت و در سال ۱۹۱۰ با مدرک دکترا فارغ التحصیل شد. او در بین سال‌های ۱۹۱۴ تا ۱۹۱۸ در جنگ جهانی اول به عنوان افسر جنگ در توپخانه قلعه اتریشی حضور داشت و پس از اتمام جنگ به وین بازگشت.

در سال ۱۹۲۰ به عنوان دستیار ماکس وین فیزیکدان آلمانی در ینا انتخاب شد. در همین سال ۱۹۲۰ او به دانشگاه ینا دعوت شد و وین را ترک کرد و در آنجا با دختری به نام آنمری برتال، دختر یک شیمیدان ازدواج کرد. در همین سال بود که او نظریه‌ای موسوم به مکانیک کوانتومی را ارائه کرد.

در کریسمس سال ۱۹۲۱ او به وروتسلاو و سپس برای تدریس به دانشگاه زوریخ رفت.

در سال ۱۹۲۶ او اساسی‌ترین معادله غیر نسبیتی در مکانیک کوانتومی که برای توصیف تحول حالت یک ذره است با نام معادله شرودینگر به ثبت رساند و با کمک از اصل عدم قطعیت هایزنبرگ مدل جدید اتمی را به نام ابر الکترونی ارائه داد.

با این حال در سال ۱۹۳۳ شرودینگر به دلیل مخالفت بودن با نازی‌ها مجبور به ترک آلمان شد. سپس شروع به همکاری در کالج ماگدالن در آکسفورد کرد و در همان سال به همراه پل دیراک به دلیل ایده مکانیک موج برنده جایزه نوبل فیزیک را دریافت کردند.

گربه شرودینگر یک آزمایش فکری در فیزیک کوانتمی است که در سال ۱۹۳۵ توسط شرودینگر ابداع شد. گاهی این آزمایش به صورت تضاد تعریف می‌شود.

آزمایش چنین است: فرض کنید گربه‌ای در جعبه‌ای دربسته زندانی است. در این جعبه یک شیشه گاز سیانور، یک چکش، یک حسگر پرتوزا و یک منبع پرتوزا نیز وجود دارد. ذرات پرتوزا بصورت نامنظم تابش می‌کنند و به همین دلیل برای آن‌ها نیمه عمر در نظر می‌گیرند.

حال فرض کنید حسگر و چکش طوری تنظیم شده باشند که در صورت تابش موج پرتوزا بین ساعت ۱۲ و ۱۲:۰۱، چکش شیشه حاوی گاز را شکسته و گربه بمیرد.

اگر در ساعت ۱۲:۰۱ در جعبه را باز کنید چه خواهید دید؟ اگر از طریق فرمول نیمه عمر منبع، احتمال تابش بین ساعت ۱۲ و ۱۲:۰۱ را ۵۰٪ پیش بینی کنید. گربه داخل جعبه در هنگام برداشتن درب جعبه ۵۰٪ مرده‌است و ۵۰٪ زنده است.

اما وقتی درب جعبه را برمی‌دارید خواهید دید که گربه یا مرده و یا زنده ‌است. نمی‌توان گفت ۵۰٪ سلولهای بدن گربه مرده‌اند و ۵۰٪ آنها زنده‌اند. در فاصله یک لحظه، احتمال به یقین تبدیل خواهد شد. این امر کاملاً متضاد با مکانیک کوانتومی می‌باشد.

همانطور که گفتیم هیچگاه نمی‌توان موقعیت یک سیستم را به دقت اندازه‌گیری نمود. اما در این مثال کاملاً این امر ممکن شده ‌است.

در سال ۱۹۳۶، شروینگر رییس دانشگاه گراتس اتریش شد.

او در ۴ ژانویه ۱۹۶۱ ،در وین، در سن ۷۳ سالگی به علت ابتلا به بیماری سل درگذشت.