آقا جواد عزتی؛ یک ستاره همه‌فن حریف

روزنامه فرهیختگان - علی مرادخانی: فیلم سینمایی «آینه بغل» سال گذشته در اواخر پاییز که به فصل مرده اکران بین سینماداران مشهور است، به نمایش درآمد و گیشه سینماها را پرپول کرد. در همان روزها، حضور جواد عزتی بازیگر نقش اصلی این فیلم بار دیگر باعث جلب توجه رسانه‌ها شد و لقب پول‌سازترین بازیگر سال سینمای ایران را برای او رقم زد.

بازیگری که اگر روزگاری به‌عنوان یکی از نقش‌های فرعی، آثار طنز تلویزیونی به حساب می‌آمد، کم‌کم در حرفه هنری‌اش پیله شکافت و رشد کرد و در نتیجه بازیگری شد که کارنامه‌ای رنگارنگ از نقش‌های متفاوت را ترسیم کرد. تابستان امسال دو فیلم مهم «تنگه ابوقریب» و «هزارپا» با بازی جواد عزتی در سینماها اکران شدند. دو فیلم و دو نقش کاملا متفاوت از جواد عزتی که بهانه‌ای است برای بازخوانی کارنامه این بازیگر 36 ساله، از نقطه شروعش در تلویزیون با تله‌فیلم تا تئاتر و سینما.

جواد عزتی، بازیگری را با اجرای تئاترهای خیابانی شروع کرده است و تقریبا هیچ بوستانی در تهران نیست که در آن تئاتر خیابانی اجرا نکرده باشد، ولی اولین فعالیت جدی او در حوزه تصویر، مجموعه «قصه‌های شبانه» سعید آقاخانی در سال ۸۱ بود. چند سال بعد هم با ایفای نقش کوتاه یک پیک موتوری، در مجموعه «من یک مستاجرم» بود که جوان تازه‌کار آن روزها دیده شد و همین باعث شد که پایش به آثار مختلف تلویزیونی باز شود. مسیر عزتی در تلویزیون به‌عنوان یک کمدین در آثار مختلف طنزی چون باغ مظفر، قرارگاه مسکونی، گنج مظفر، قهوه تلخ، لطفا دور نزنیم و... ادامه پیدا کرد.

جواد عزتی در فیلم سینمایی «طلا و مس» نقش یک طلبه جوان را بازی کرد و تصویر تازه‌ای از یک طلبه‌ شوخ‌طبع و متفاوت با آنچه پیش از این دیده بودیم، ارائه داد. شاید از همین نقش بود که عزتی، به ناگزیری‌اش برای شکستن نقش‌های کلیشه‌ای که از او می‌خواستند، مطمئن شد و در سینما، آثاری مانند «فرشته‌ها با هم می‌آیند» و نقش کوتاه و متفاوتی در فیلم «شیار 143» را بازی کرد.

اما مهم‌ترین سریال طنز عزتی تا آن روز، «قهوه تلخ» بود. سریالی در شبکه نمایش خانگی به کارگردانی مهران مدیری که در آن جواد عزتی نقش پیرمرد خمیده‌ای به نام «بابا اتی» را بازی می‌کرد. هم مردم و هم اهالی سینما طنازی عزتی در نقش بابا اتی را یکی از بهترین نقش‌آفرینی‌های طنز در آن قالب می‌دانند. جواد عزتی توانسته بود در نقشی که آکسان‌های مختلف و سختی داشت، به قالبی بدیع از ترکیب واقعیت یک پیرمرد و فانتزی‌های آن شخصیت برسد و یک نقش ماندگار خلق کند. این‌طور بود که او در میان آن همه ستاره بزرگ طنز که در سریال قهوه تلخ حضور داشتند، بابا اتی را به یکی از پرطرفدارترین شخصیت‌ها در میان مردم تبدیل کرد.

با نگاهی به آثار حرفه‌ای و کارنامه هنری سال‌های ابتدایی دهه 90 جواد عزتی، حد میانه‌ای از طنز و جدیت را در نقش‌های او می‌بینیم. اما مهم‌ترین روزهای کارنامه بازیگری عزتی سال 96 بود، جایی که او توانست با انتخاب‌های مناسب در نقش‌های طنز، در ترکیب فیلم‌های پرفروش آن سال حاضر شود. عنوان پول‌سازترین بازیگر آثار طنز سینمای ایران، سال‌ها در انحصار رضا عطاران بود و ناگاه به جواد عزتی رسید و او بود که با حضور در «هزارپا»، «آینه بغل» و «اکسیدان» مسیر پرفروش فیلم «در مدت معلوم» را ادامه داد و به یک سوپراستار گیشه تبدیل شد. در میان این همه اما همچنان جواد عزتی با هوشمندی وارد پروژه‌های جدید می‌شد.

او که به قله گیشه و فیلم‌های بفروش رسیده بود، مانند بسیاری دیگر از بازیگران طنز رو به اضمحلال نگذاشت و با ورودش به پروژه‌های جدی، دوباره وجه جدی بازیگری‌اش را به منصه ظهور گذاشت. نقش‌آفرینی عزتی در «ماجرای نیمروز»، حضور کوتاه اما به‌شدت تاثیرگذارش در «لاتاری» و بازی او در «تنگه ابوقریب» نشان از یک بازیگر تمام‌عیار داشت که نه در کلیشه آثار طنز بی‌مایه اسیر می‌شود و نه در دام آثار روشنفکری بدون مخاطب می‌افتد. وسواس جواد عزتی برای انتخاب نقش و توانایی او در بازیگری، باعث حضورش در آثاری شد که می‌توانستند هم گیشه و مخاطب را راضی کنند و هم اینکه به‌عنوان یک بازیگر توانا و قابل احترام او را به سینما معرفی کنند.

جواد عزتی نمونه رشد هوشمندانه یک بازیگر است. کسی که اولین حضور جدی‌اش در نقش یک پیک موتوری در یک سریال بود، حالا با گذشت حدود 15سال به یکی از مهم‌ترین بازیگران سینما و تلویزیون تبدیل شده، بازیگری که هم در آثار طنز حضور موفقی داشته و هم در آثار جدی.

سینمای ایران کم به خود بازیگران و استعدادهای جدی در طنز و درام و اکشن ندیده، بازیگرانی که بعد از درخشش در یک اثر سینمایی یا تلویزیونی به یک چهره پرطرفدار تبدیل می‌شوند و در برابر خود پیشنهادهای مختلفی می‌بینند. موفق گذر کردن از این گلوگاه اما انگار یکی از مهم‌ترین مراحل برای هر بازیگری است. بسیاری از بازیگران پراستعداد اما تازه‌کار سینما، با انتخاب‌های نادرست خود یا ورود به حواشی مختلف، راه رشد خود را می‌بندند اما جواد عزتی در این مورد هم کاملا باهوش عمل کرده است. مگر چند بازیگر در سینمای ایران داریم که در هر دو ژانر طنز و جدی اینقدر خوب ظاهر شده باشند.