از فریماه تا پانته‌آ؛ بازیگران زنی که موهای خود را تراشیدند

روزنامه هفت صبح - احمد رنجبر: تا اینجای جشنواره در دو فیلم شاهد بازیگران زن با مو‌های تراشیده بوده‌ایم: سمیرا حسن‌پور در سه کام حبس و پانته‌آ بهرام در شنای پروانه. گزارش امروز به عملکرد آن‌ها و نیز همه بازیگرانی که با سر تراشیده مقابل دوربین رفته‌اند، اختصاص دارد.

پانته‌آ بهرام / شنای پروانه

نقش کوتاهی در فیلم شنای پروانه دارد. پانته‌آ بهرام جایی را دست‌وپا کرده و با راه‌اندازی بساط شرط‌بندی زندگی‌اش را پیش می‌برد. در نگاه اول مرد به نظر می‌رسد و تازه وقتی صحبت می‌کند پی به زن بودنش می‌بریم. موهایش را از ته زده و در جایی از فیلم می‌گوید این هیبت و شمایل به خاطر در امان بودن از مردهاست. بازی خانم بهرام در شنای پروانه مورد تحسین غالب اهالی رسانه قرار گرفته است.

سمیرا حسن‌پور / سه کام حبس

پرستار یک بیمارستان است و خیلی زود می‌فهمیم دستش کج است. کمی بعد در یک نزاع با پریناز ایزدیار کلاه‌گیس از سرش می‌افتد. اینجاست که بیننده پی می‌برد او بیمار است و به خاطر مشکل مالی دست به دزدی از بیمارستان می‌زند. غیر از این سکانس در بقیه صحنه‌ها او را با موی تراشیده نمی‌بینیم. بازی حسن‌پور قابل دفاع است.

فریماه فرجامی / سرب

تمهید تراشیدن موی سر فریماه فرجامی برای باورپذیرتر کردن داستان بوده. شخصیت او در این فیلم، تیفوس دارد و برای اینکه مخاطب آن را باور کند، مسعود کیمیایی به همراه جلال‌الدین معیریان به این نتیجه می‌رسند که موی فرجامی را از ته بتراشند. بازیگر هم موافقت می‌کند و در نهایت هم یک کاراکتر متفاوت در سینمای ایران به نام فرجامی ثبت می‌شود. او برای این نقش از جشنواره هفتم دیپلم افتخار گرفت.

رویا نونهالی / زندان زندان

روند قصه به گونه‌ای پیش می‌رود که کاراکتر رویا نونهالی (میترا) مجبور به تراشیدن موی سر می‌شود. او تن به قوانین نمی‌دهد به همین خاطر با کوتاه شدن موی سر و حبس در سلول انفرادی تنبیه می‌شود. به این ترتیب تراشیدن سر بازیگر در زندان زنان توجیه دراماتیک می‌یابد. تیموریان برای این نقش از جشن خانه سینما تندیس گرفت.

لیلا حاتمی / هر شب تنهایی

فیلم رسول صدرعاملی داستان یک زوج است که تبه مشهد سفر می‌کنند. دلیل سفر بیماری همسر (لیلا حاتمی) است. در ادامه پی می‌بریم او گرفتار سرطان است. در یکی از سکانس‌ها روسری از سر شخصیت کنار می‌رود و بازیگر را بدون مو در نقش می‌بینیم.

زهرا داودنژاد / بچه‌های بد

خط کلی داستان ماجرای دو دوست قدیمی است. شخصیت رویا دختری نامتعادل است و داودنژاد برای قرابت بیشتر درون و ظاهر شخصیت، تصمیم گرفت او را کچل کند. این تمهید البته چندان به کمک فیلم نمی‌آید.

نیلوفر خوش خلق / بوی بهشت

حمید (امین حیایی) در جریان یک گروگانگیری صاحب یک ساک پر از پول می‌شود و به همراه جوانی کر و لال فرار می‌کند. او در نهایت پی می‌برد که جوان همراهش، کر و لال نیست و یک دختر است. کچل کردن خانم خوش خلق در راستای قصه است. یعنی جز این نمی‌توان داستان را روایت کرد.

خاطره حاتمی / قرنطینه

داستان قرنطینه درباره دلدادگی یک پسر پولدار به دختری از طبقه فقیر جامعه است. در آزمایش‌های پیش از ازدواج معلوم می‌شود که سمیه (نیوشا ضیغمی) سرطان خون دارد و حتی با وجود شیمی‌درمانی حداکثر شش ماه زنده خواهد ماند. هم‌اتاقی سمیه در فیلم خاطره حاتمی است که او هم سرطان دارد و خب وقتی پای سرطان در میان باشد، کچلی هم به همراه دارد. با این حساب تراشیدن موی سر حاتمی در قرنطینه توجیهی دراماتیک می‌یابد.

آزاده زارعی / آمین خواهیم گفت

آزاده زارعی نقش اصغر را برعهده دارد که در قطار به دستفروشی مشغول است. به یک‌باره و بعد از مرگ قادر به هویت جنسی اصغر تغییر پیدا می‌کند و تبدیل می‌شود به پسر. منطق روایی آنقدر ضعیف است که این تغییر به پاشنه آشیل فیلم بدل شده.

شایسته ایرانی / آینه‌های روبه‌رو

شخصیت اصلی داستان دختری به نام آدینه (با بازی شایسته ایرانی) است. او از لحاظ جنسیتی یک ترنس است که خانواده‌اش به خاطر همین او را ترک کرده‌اند. در بخشی از داستان، آدینه در موقعیت‌هایی قرار می‌گیرد که چاره‌ای ندارد جز اینکه شبیه پسر‌ها باشد. یکی از تمهید‌ها تراشیدن موی سر است. رویا تیموریان در "شیفتگی"، اندیشه فولادوند در "چهار انگشتی"، بهناز جعفری در "ده به اضافه چهار" و گلشیفته فراهانی در "درخت گلابی" نیز با موی تراشیده بازی کرده‌اند.