چرا ماه تولد بسیاری از مادر و فرزندها مشابه یکدیگر است؟

روزیاتو: دانشمندان بر این باورند که کشف کرده‌اند چرا ماه تولد بسیاری از مادران و فرزندانشان یکی است. آنها معتقدند دلیل این پدیده می‌تواند اجتماعی و بیولوژیکی باشد.

محققان اسپانیایی و آمریکایی با بررسی ۱۰ میلیون تولد از سال ۱۹۸۰ تا ۲۰۱۳ دریافتند که این پدیده بیش از آنچه تصور می‌شد رایج است. در واقع ۴.۶ درصد بیشتر از از آنچه پیش‌ از این تخمین زده می‌شد، تولدهایی وجود داشت که در آن مادر و فرزند در ماه تولد خود اشتراک داشتند. همچنین تعداد خواهر و برادرهایی که در یک ماه مشابه متولد شده بودند نیز ۱۲.۱ درصد بیشتر از حد انتظار بود.

در حالی که بسیاری بر این باورند که متولد شدن در ماه تولد مشابه با والدین به برنامه‌ریزی خانواده بستگی دارد، این مطالعه جدید نشان می‌دهد که همیشه این‌طور نیست و دلیل آن می‌تواند هم اجتماعی و هم بیولوژیکی باشد.

محققان که برای این مطالعه تمام تولدهای کشور اسپانیا از سال ۱۹۸۰ تا ۱۹۸۳ و ۲۰۱۶ تا ۲۰۱۹ و همچنین همه زایمان‌ها در فرانسه را از سال‌های ۲۰۰۰ تا ۲۰۰۳ و ۲۰۱۰ تا ۲۰۱۳ بررسی کردند، به این نتیجه رسیدند که تولدها در یک کشور خاص معمولاً از این الگو پیروی می‌کنند که در زمان‌های خاصی از سال تعداد نوزادان متولد شده بیش از سایر مواقع است. این پدیده در ادبیات علمی به عنوان «فصلی بودن تولد» شناخته می‌شود.

به عنوان مثال، زنان با تحصیلات دانشگاهی تمایل بیشتری به زایمان در فصل بهار دارند زیرا با احتمال بیشتری می‌توانند برای بارداری خود برنامه‌ریزی کنند. از آن‌سو فرزندان این زنان هم معمولاً مثل مادرشان به دنبال گرفتن مدرک دانشگاهی می‌روند و احتمال بیشتری برای تکرار این چرخه وجود خواهد داشت.

این در حالی است که بررسی‌ها نشان داده زنان بدون تحصیلات عالی با درصد کمتری در فصل بهار زایمان انجام می‌دهند.

دکتر آدلا رسیو الکِید، اپیدمیولوژیست و نویسنده اصلی مقاله گفت: «به نظر می‌رسد دلیل این ارتباط بین ماه‌های تولد این است که شیوه زندگی ما باعث می‌شود در برخی زمان‌ها بیشتر از زمان‌های دیگر باردار شویم و اینکه به‌طور کلی شیوه زندگی ما و بستگان ما شبیه به هم است.»

او توضیح داد: «در این مطالعه مشاهده کردیم افراد با ویژگی‌های فردی متفاوت مرتبط با شغل (وضعیت اشتغال، مهارت شغلی، سطح تحصیلات) به وضوح الگوهای تولد متفاوتی را نشان می‌دهند. به نظر می‌رسد فصل تولد به جای اینکه یک متغییر تصادفی باشد، به ویژگی‌های خانواده مرتبط است.»

اما در عین حال محققان معتقدند که ممکن است عامل بیولوژیکی نیز در این میان نقش داشته باشد.

عواملی که می‌توانند بر بیولوژی باروری تاثیرگذار باشند مانند در دسترس بودن غذا و قرار گرفتن در معرض نور خورشید نیز می‌توانند با توجه به پیشینه فرد متفاوت باشند.

به باور محققان، تعداد بیش از حد انتظار فرزندانی که با پدر و مادر خود در یک ماه به دنیا آمده‌اند می‌تواند به دلایل اجتماعی یا رفتاری قبل از لقاح و انتخاب همسر نیز مربوط باشد زیرا آمار نشان می‌دهد افراد با احتمال بیشتری به سمت ازدواج با کسانی با ویژگی‌های اجتماعی و جمعیت‌شناختی مشابه خود می‌روند.