کشف یک «مُهر» ۴۴۰۰ ساله از جنس یشم در ترکیه

فرادید: در تپه سِئیت‌اومَر که یک سکونتگاه عصر برنز اولیه-عصر برنز میانی واقع در منطقه غربی آناتولی ترکیه است، یک مُهر استوانه‌ای از جنس سنگ یشم به قدمت ۴۴۰۰ سال یافت شده است.

محوطه باستان‌شناسی سِئیت‌اومَر هویوک در منطقه کوتاهیا در غرب ترکیه، در ۳۵۰ کیلومتری جنوب استانبول، در نقطه اتصال مهم بین دنیای بین‌النهرین و مدیترانه واقع شده است.

کار باستان‌شناسی کنونی در سئیت‌اومر هویوک واقع در منطقه نیروگاه حرارتی، ۳۵ سال پیش آغاز شده است. در حال حاضر این کار با نظارت دکتر سِوگی گوردال، سرپرست باستان‌شناس موزه کوتاهیا، با حمایت هلدینگ جِلیکلَر در حال انجام است.

از ماه مه امسال، ۲۵ پرسنل متخصص و گروهی شامل ۵۰ کارگر جایی مشغول به کار هستند که در آن، اکتشافات مربوط به تولید سرامیک، به ویژه از عصر مفرغ اولیه که سال‌های ۳۰۰۰ تا ۲۰۰۰ پیش از میلاد را در بر می‌گیرد، به دست آمده است.

دکتر گوردال گفته که این آثار در لایه‌های عصر برنز میانه و اوایل عصر برنز در این تپه قرار داشته‌اند. گوردال با بیان اینکه یکی از مهم‌ترین یافته‌های فصل کاوش سال ۲۰۲۴ در این تپه، مهر استوانه‌ای ۴۴۰۰ ساله‌ای است که در لایه مربوط به دوره اولیه عصر برنز II کشف شد، گفت: «مهرهای استوانه‌ای نخستین بار اواسط هزاره چهارم در بین‌النهرین ظاهر شدند و بعدها از راه مسیرهای تجاری به آناتولی و نقاط مختلف جهان گسترش یافتند.

«این مهر استوانه‌ای بسیار باارزش است، زیرا قدیمی‌ترین نوع خود در آناتولی غربی داخلی است.»

تجزیه و تحلیل‌های دقیق نشان داده که این مهر از یشم ساخته شده، ماده‌ای که در ترکیه کمیاب است. اگرچه یشم موجود در ترکیه معمولاً بنفش است، اما به ندرت رنگ سبز آن در هارمانجیک، منطقه‌ای بین بورسا و کوتاهیا یافت می‌شود.

گوردال با بیان اینکه این مهر نشان می‌دهد تجارت بین‌المللی و تعامل فرهنگی در منطقه وجود داشته، گفت: «این کشف از این نظر بسیار مهم است که نشان می‌دهد تحت تأثیر فرهنگ‌های مختلف خارجی ساخته شده و با یک نوع سنگ در منطقه تولید شده است.»

مهر که داخل دیوار یک سازه معماری کشف شده، یک سوراخ دایره‌ای و یک سطح تزئین‌شده با نقش قفس دارد که حاشیه‌های مدور دور تا دور آن را احاطه کرده است.