عبدالرضا داوری: امضای ترامپ واقعا تضمین است

عصر ایران: مذاکرات ایران و آمریکا، برخلاف میل اپوزیسیون برانداز خارج کشور، روندی را طی می‌کند که از آن بیشتر بوی توافق به مشام می‌رسد تا بوی جنگ. با این حال اختلافات دو کشور آن قدر زیاد است که اگر توافقی صورت نگیرد هم کسی تعجب نمی‌کند.

متن زیر پاسخ‌های عبدالرضا داوری، تحلیلگر و فعال سیاسی، به سوالات عصر ایران درباره مذاکرات جمهوری اسلامی ایران با دولت دونالد ترامپ است.

به نظرتان مذاکرات ایران و آمریکا به توافق منتهی می‌شود؟

به نظر من چون دولت آمریکا خط قرمز خود را بر عدم دسترسی ایران به سلاح گذاشته و ایران کارت بزرگی مانند ۳۰۰ کیلوگرم اورانیوم غنی شده ۶۰ درصدی دارد، و امکان نابودی این ظرفیت با جنگ و بمباران برای آمریکا فراهم نیست، آمریکا ناچار از توافق با ایران است که امتیاز بزرگی بدهد تا ایران با خروج این مواد از کشور یا رقیق‌سازی آنها موافقت کند.

در صورت توافق، دولت ترامپ چه کار می‌تواند برای ایران بکند؟ چون ظاهرا بعضی از تحریم‌های مهم مصوب کنگره‌ آمریکا هستند و لغو آن‌ها نیازمند مصوبات جدید کنگره‌اند.

ما به ازای خروج مواد غنی شده از ایران، آمریکا تحریم‌های نفتی و بانکی را لغو می‌کند و اجازه فعال شدن اسنپ‌بک را هم به اروپا نمی‌دهد. این را هم در نظر داشته باشید که اکنون ترامپ برخلاف اوباما و بایدن، هر دو مجلس را تحت کنترل دارد و هر مصوبه‌ای که بخواهد از کنگره می‌گیرد؛ بنابراین امضای ترامپ واقعا تضمین است.

برخی از تحلیلگران معتقدند ترامپ با توافق صرفا هسته‌ای نمی‌تواند از کنگره چنین امتیازاتی  به نفع ایران بگیرد و توافقش باید همه مسائل (موشکی و حقوق بشر و ...) ایران و آمریکا را حل کند. یعنی ممکن است امضای ترامپ هم مثل امضای جان کری تضمین نباشد.

غیر از مسأله هسته‌ای و تخاصم با اسراییل، سایر  موضوعاتی که اشاره کردید، اهمیتی ندارند. اینکه ایران در توافقات اعلام کند که در هیچ عملیات پیش‌دستانه و تهاجمی علیه اسراییل مشارکت و یا حمایت نخواهد کرد، برای توافق کفایت می‌کند. این موضوع البته چیز عجیبی نیست و بارها از سوی مقامات عالیه جمهوری اسلامی ایران اعلام شده است.

بله، بارها اعلام شده ولی ترامپ اخیرا باز هم گفت ایران در عملیات ۷ اکتبر نقش داشته. آیا توافق را سهل‌الوصول نمی‌دانید؟

شما باید شرایط آمریکا را هم در صحنه مذاکرات لحاظ کنید. امروز ترامپ در دو حوزه صلح اوکراین و آتش بس غزه ناکام مانده است و بنابراین سطح مطالباتش از توافق با ایران را کاهش خواهد داد.

به نظرتان چرا موضع رهبری درباره مذاکره تغییر  کرد؟

تحلیل من این است که رهبر معظم انقلاب از عطش ترامپ برای مذاکره مطلع بودند و به همین دلیل با موضع‌گیری اولیه علیه مذاکرات، قیمت مذاکره با ایران را برای ترامپ بالا بردند تا کارت مذاکره با ایران ارزان به آمریکایی‌ها فروخته نشود.

ایرانیان سلطنت‌طلبی که شهروند آمریکا هستند، اکثرا به ترامپ رای دادند بلکه جمهوری اسلامی را ساقط کند ولی الان مشغول اعتراض به مذاکرات‌اند. درباره امیدهای این افراد به ترامپ چه نظری دارید؟ 

فهم مخالفان جمهوری اسلامی از ترامپ، از ابتدا نادرست بود. ترامپ در تمام کمپین‌های انتخاباتی‌اش، به صراحت اعلام می‌کرد که تنها خط قرمزش درباره ایران، عدم دستیابی به سلاح هسته‌ای است اما مخالفان جمهوری اسلامی که اغلب تحت تاثیر تبلیغات اسراییلی بودند، تصور می‌کردند که ترامپ به دنبال براندازی جمهوری اسلامی است.

ترامپ بارها به این گروهها رویکرد خود را نشان داده بود. مگر بودجه گروههای برانداز و رادیو فردا و VOA را قطع نکرد؟ همان موقع روشن بود که به دنبال براندازی نیست. ضمن اینکه ترامپ به خوبی می‌داند که هرگز با حمله به ایران نمی‌تواند، مواد اورانیوم غنی‌شده ۶۰ درصدی ایران را که برای هفت بمب هسته‌ای کافی است، نابود کند؛ بنابراین باید مذاکره کند و امتیاز دهد تا ایران راضی شود از این مواد دست بکشد.