تفاوت قیمت طلای دیجیتال و طلای فیزیکی چیست؟

مبنای علمی و مشترک قیمت‌گذاری طلا

چه در بازار فیزیکی و چه در بسترهای دیجیتال، قیمت طلا بر پایه دو متغیر اصلی تعیین می‌شود:

1. قیمت جهانی هر اونس طلا
2. نرخ ارز در بازار داخلی

محاسبه قیمت طلا

هر اونس طلا معادل ۳۱.۱۰۳ گرم است. قیمت هر گرم طلای ۲۴ عیار از تقسیم حاصل‌ضرب قیمت اونس جهانی در نرخ ارز بر عدد ۳۱.۱۰۳ به دست می‌آید. سپس برای محاسبه قیمت طلای ۱۸ عیار (رایج در بازار ایران)، ضریب خلوص ۰.۷۵ اعمال می‌شود.

این فرمول در تمامی بازارهای رسمی و پلتفرم‌های معتبر مبنای محاسبه است. بنابراین از نظر ارزش ذاتی، تفاوتی میان طلای دیجیتال و فیزیکی وجود ندارد؛ اختلاف قیمت نهایی به ساختار هزینه‌ها مربوط می‌شود. برای محاسبه قیمت طلا به صورت ساده، می‌توان از ابزار ماشین حساب طلا آنلاین استفاده کرد.

تفاوت‌های قیمتی طلای دیجیتال و طلای فیزیکی

۱. اجرت ساخت و مالیات

در خرید طلای فیزیکی به‌ویژه مصنوعات (گردنبند، انگشتر و …)، هزینه‌های زیر به قیمت افزوده می‌شود:

• اجرت ساخت
• سود فروشنده
• مالیات بر ارزش افزوده (مطابق قوانین جاری)

این هزینه‌ها باعث می‌شود قیمت پرداختی مصرف‌کننده از ارزش طلای خام بیشتر باشد. در زمان فروش نیز اجرت ساخت معمولاً قابل بازیابی نیست و همین موضوع فاصله قیمت خرید و فروش را افزایش می‌دهد.

در مقابل، طلای دیجیتال معمولاً بدون اجرت ساخت عرضه می‌شود و تنها شامل کارمزد معاملاتی مشخص است. این ساختار موجب می‌شود فاصله قیمت با ارزش ذاتی کمتر باشد.

۲. اختلاف قیمت خرید و فروش طلا

در بازار فیزیکی، به‌خصوص در مصنوعات، اختلاف قیمت خرید و فروش می‌تواند قابل توجه باشد. در سکه و شمش نیز بسته به شرایط بازار، میزان حباب قیمتی بر قیمت نهایی اثر می‌گذارد.

در پلتفرم‌های معتبر طلای دیجیتال، اسپرد معمولاً شفاف و از پیش اعلام‌شده است. این موضوع برای سرمایه‌گذارانی که معاملات کوتاه‌مدت انجام می‌دهند اهمیت ویژه‌ای دارد.

۳. هزینه‌های نگهداری و ریسک طلای فیزیکی

طلای فیزیکی نیازمند نگهداری امن است. هزینه صندوق امانات، ریسک سرقت یا مفقودی، از جمله مواردی است که به‌صورت غیرمستقیم بر هزینه سرمایه‌گذاری اثر می‌گذارد.

در طلای دیجیتال، دارایی به‌صورت گواهی یا اعتبار مبتنی بر پشتوانه فیزیکی ثبت می‌شود و هزینه نگهداری شخصی حذف می‌شود. با این حال، اعتبار و شفافیت پلتفرم ارائه‌دهنده، نحوه نگهداری ذخایر طلا و نظارت قانونی از عوامل کلیدی در ارزیابی ریسک هستند.

آیا طلای دیجیتال همیشه ارزان‌تر است؟

در مقایسه با مصنوعات طلا، معمولاً بله؛ زیرا اجرت ساخت و مالیات ساخت حذف می‌شود.

اما در مقایسه با شمش یا طلای آب‌شده، اختلاف قیمت معمولاً محدود به کارمزد معاملات است.

در شرایط نوسانی بازار، ممکن است به دلیل تقاضای بالا یا محدودیت عرضه، اختلاف‌های مقطعی نیز شکل بگیرد. بررسی مستمر داده‌ها و تحلیل روندها برای تصمیم‌گیری دقیق ضروری است.

بخش تحلیل بازار طلا در رسانه‌های تخصصی می‌تواند به سرمایه‌گذاران در درک روندهای قیمتی کمک کند.

از منظر سرمایه‌گذاری کدام گزینه مناسب‌تر است؟

انتخاب میان طلای دیجیتال و فیزیکی به هدف سرمایه‌گذاری بستگی دارد:

• اگر هدف استفاده زینتی یا نگهداری بلندمدت سنتی باشد، طلای فیزیکی گزینه طبیعی است.
• اگر هدف سرمایه‌گذاری با نقدشوندگی سریع، سرمایه اولیه پایین‌تر و هزینه جانبی کمتر باشد، طلای دیجیتال می‌تواند گزینه قابل بررسی باشد.

در هر دو حالت، توجه به شفافیت قیمت، کارمزدها، اعتبار فروشنده یا پلتفرم و وضعیت بازار ضروری است.

جمع‌بندی تحلیلی

تفاوت قیمت طلای دیجیتال و طلای فیزیکی ناشی از تفاوت در ساختار هزینه‌ها، نحوه نگهداری و مدل معامله است، نه تفاوت در ارزش ذاتی طلا. حذف اجرت ساخت و هزینه‌های فیزیکی در مدل دیجیتال، موجب کاهش فاصله قیمت با نرخ واقعی بازار می‌شود. در مقابل، طلای فیزیکی مزیت ملموس بودن و استقلال از بسترهای آنلاین را دارد.

برای تصمیم‌گیری آگاهانه، توصیه می‌شود سرمایه‌گذاران علاوه بر رصد مستمر قیمت روز طلا، به تحلیل روندها، میزان کارمزدها و اعتبار بستر معاملاتی توجه ویژه داشته باشند. شفافیت اطلاعات و اتکا به منابع تخصصی، مهم‌ترین اصل در مدیریت ریسک در بازار طلاست.